Những ngày cận Tết Nguyên đán, không khí chuẩn bị Tết đang rộn ràng khắp các gia đình. Tuy nhiên, cùng với sự đủ đầy quen thuộc, nhiều người Việt đang lựa chọn ăn "Tết xanh" – một cách đón Tết khoa học, hướng tới bảo vệ sức khỏe và phòng ngừa bệnh tật ngay từ những ngày đầu năm.
"Tết xanh" bắt đầu từ mâm cơm ngày Tết
Theo ghi nhận, ăn "Tết xanh" trước hết thể hiện rõ nhất ở chế độ ăn uống lành mạnh, cân đối. Thay vì mâm cỗ quá nhiều thịt mỡ, đồ chiên rán và bánh kẹo ngọt, nhiều gia đình chủ động giảm khẩu phần, tăng các món luộc, hấp, canh thanh mát, rau xanh và trái cây tươi.
Trên mạng xã hội những ngày giáp Tết, nhiều bà nội trợ cũng chia sẻ hình ảnh mâm cơm ngày Tết theo hướng xanh, lành mạnh. Thay vì bày biện quá nhiều món chiên rán, thịt mỡ, các mâm cơm được "khoe" chủ yếu là món luộc, hấp, canh thanh mát, kèm rau xanh và trái cây. Nhiều người cho rằng ăn Tết gọn gàng, vừa đủ không chỉ giúp cả gia đình dễ tiêu hóa, tránh tăng cân sau Tết mà còn giảm áp lực nấu nướng, giữ trọn niềm vui sum họp trong những ngày đầu năm.
Những mâm cơm Tết gọn gàng, nhiều rau xanh, món luộc, hấp được cộng đồng mạng quan tâm, chia sẻ.
Chị Nguyễn Thị Lan (36 tuổi, phường Thanh Xuân, Hà Nội) cho biết, năm nay gia đình chị thống nhất "ăn Tết vừa đủ". "Nhà tôi vẫn có bánh chưng, thịt gà, giò chả nhưng ăn chừng mực. Mỗi bữa chỉ bày vài món, không nấu quá nhiều để tránh ăn dồn, ăn thừa. Cả nhà cũng thống nhất không ép nhau ăn uống hay rượu bia", chị Lan chia sẻ.
Chia sẻ với Báo Sức khỏe và Đời sống, PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng, Giám đốc Trung tâm Tư vấn, Phục hồi dinh dưỡng và Kiểm soát béo phì (Viện Dinh dưỡng Quốc gia), Tết là giai đoạn nguy cơ cao đối với các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu.
"Chế độ ăn giàu thịt đỏ, chất béo bão hòa, muối và rượu bia trong thời gian ngắn có thể làm gia tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa, bệnh tim mạch và các vấn đề tiêu hóa", PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng cho biết.
Theo PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng, nhiều người vẫn chủ quan cho rằng Tết chỉ kéo dài vài ngày nên ăn uống thoải mái sẽ không ảnh hưởng. Tuy nhiên với những người đã có sẵn yếu tố nguy cơ, chỉ cần thay đổi chế độ ăn trong thời gian ngắn cũng có thể khiến bệnh tái phát hoặc diễn tiến nặng hơn.
Giữ mâm cỗ truyền thống theo cách lành mạnh
PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng nhấn mạnh, ăn "Tết xanh" không đồng nghĩa với việc từ bỏ các món ăn truyền thống, mà là ăn có kiểm soát và biết cân đối giữa các nhóm thực phẩm. Người dân nên tăng cường rau xanh, trái cây, bổ sung chất xơ; giảm thịt đỏ, hạn chế các món chiên rán, nhiều dầu mỡ; ăn đúng bữa, đúng lượng và tránh ăn dồn vào một bữa.
Bên cạnh đó, việc duy trì vận động nhẹ nhàng trong những ngày Tết như đi bộ, dọn dẹp nhà cửa, du xuân gần nhà cũng giúp cơ thể thích nghi tốt hơn với sự thay đổi sinh hoạt.
Một nội dung quan trọng của ăn "Tết xanh" là hạn chế hoặc không sử dụng rượu bia trong các cuộc gặp mặt, chúc Tết đầu năm.
Theo PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng, rượu bia ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể, không chỉ riêng gan. "Uống rượu bia nhiều có thể làm tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim, ảnh hưởng đến hệ thần kinh và làm giảm khả năng kiểm soát hành vi, từ đó gia tăng nguy cơ tai nạn", PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng cho biết.
PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng cho hay, ăn "Tết xanh" không đồng nghĩa với việc từ bỏ các món ăn truyền thống, mà là ăn có kiểm soát và biết cân đối giữa các nhóm thực phẩm.
Việc hạn chế hoặc không sử dụng rượu bia trong dịp Tết giúp cơ thể được nghỉ ngơi đúng nghĩa, giảm nguy cơ tai nạn giao thông và các biến chứng sức khỏe. Quan trọng hơn, điều đó giúp giữ trọn niềm vui sum họp, tránh những hệ lụy đáng tiếc sau kỳ nghỉ lễ.
Không chỉ dừng lại ở ăn uống, ăn "Tết xanh" còn là mua sắm vừa đủ, tránh lãng phí thực phẩm, hạn chế đồ nhựa dùng một lần, ưu tiên sự gọn gàng, nghỉ ngơi và chăm sóc sức khỏe tinh thần.
Trong bối cảnh bệnh không lây nhiễm ngày càng gia tăng, xu hướng ăn "Tết xanh" đang được nhiều gia đình lựa chọn như một cách chủ động bảo vệ sức khỏe. Một cái Tết tiết chế nhưng ấm áp, vui tươi và an lành chính là khởi đầu tích cực cho một năm mới khỏe mạnh.
