Đầu tháng 7, Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc thuộc Bệnh viện Đa khoa Bắc Ninh số 1 đã tiếp nhận và điều trị thành công cho một trường bệnh nhân nam (68 tuổi, trú tại tỉnh Bắc Ninh) nhập viện trong tình trạng vô niệu (không có nước tiểu) sau 4 ngày ăn mật cá trắm.
Kết quả xét nghiệm cho thấy chức năng gan và thận của bệnh nhân bị tổn thương đặc biệt nghiêm trọng. Cụ thể, các chỉ số men gan tăng phi mã với AST đạt 658 U/L, ALT lên tới 1.963 U/L, Bilirubin toàn phần 126,2 µmol/L và Bilirubin trực tiếp là 80,7 µmol/L. Đồng thời, hệ bài tiết cũng suy kiệt nặng khi Creatinin tăng lên mức 903 µmol/L và Ure đạt 28,3 mmol/L.
Sau khi hội chẩn khẩn cấp, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị suy đa tạng do ngộ độc mật cá trắm và lập tức triển khai kỹ thuật lọc máu liên tục bằng quả lọc M100 kết hợp quả lọc hấp phụ. Nhờ được cấp cứu kịp thời và trải qua 7 ngày điều trị tích cực với các chu kỳ lọc máu chuyên sâu, tình trạng toàn thân của bệnh nhân đã cải thiện rõ rệt, chức năng gan dần hồi phục và các chỉ số sinh tồn ổn định. Hiện tại, bệnh nhân đã đủ điều kiện rời khoa Hồi sức tích cực để chuyển sang khoa Nội thận tiếp tục theo dõi và phục hồi chức năng thận.
Bệnh nhân được các bác sĩ chăm sóc, điều trị tại bệnh viện. Ảnh: BVCC.
Giải thích về nguyên nhân gây độc, các bác sĩ cho biết trong mật cá trắm chứa độc tố chính là 5α-Cyprinol, một alcol steroid có 27 carbon. Chất độc này có khả năng hủy hoại trực tiếp các cơ quan nội tạng, gây viêm gan và hoại tử ống thận cấp. Thông thường, các triệu chứng ngộ độc sẽ xuất hiện sau vài giờ đến vài ngày với biểu hiện ban đầu là buồn nôn, nôn nhiều, đau bụng và tiêu chảy kèm mệt mỏi. Nếu tình trạng tiến triển nặng mà không được can thiệp, người bệnh sẽ nhanh chóng bị giảm hoặc mất hẳn nước tiểu, suy gan, rối loạn điện giải, toan chuyển hóa và suy đa cơ quan dẫn đến tử vong. đáng lo ngại hơn, hiện nay y học vẫn chưa có thuốc giải độc đặc hiệu cho loại ngộ độc này. Việc điều trị hoàn toàn phụ thuộc vào hồi sức tích cực, bù dịch, điều chỉnh rối loạn điện giải và lọc máu chu kỳ, khiến nhiều bệnh nhân phải nằm viện kéo dài nhiều tuần mới có thể hồi phục.
Các bác sĩ khuyến cáo người dân tuyệt đối không ăn hoặc uống mật cá dưới bất kỳ hình thức nào, kể cả ăn sống, nuốt chửng, ngâm rượu hay pha với nước. Khi vô tình nuốt phải mật cá và xuất hiện các dấu hiệu như buồn nôn, đau bụng, tiêu chảy, đặc biệt là tiểu ít hoặc không tiểu được, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám. Tuyệt đối không tự điều trị tại nhà hoặc chần chừ chờ triệu chứng tự hết, vì điều này có thể làm mất đi "thời gian vàng", dẫn đến tổn thương thận vĩnh viễn không thể phục hồi và các biến chứng nguy hiểm tính mạng.
