Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov ngày 26/9 đã công bố dự án xây dựng "Đội quân Robot" tại hội nghị công nghệ IT Arena 2026 được tổ chức ở thành phố Lviv (Ukraine) và trên các nền tảng mạng xã hội.
Theo ông Fedorov, mục tiêu trọng tâm của chương trình công nghệ quốc phòng mới này là phát triển các hệ thống robot tự hành cùng robot hình người (humanoid) để đảm nhận những nhiệm vụ nguy hiểm nhất. Việc đưa máy móc vào khu vực giao tranh sẽ giúp giảm thiểu rủi ro trực tiếp cho lực lượng bộ binh và bảo vệ tính mạng con người.
Trong phần trình bày dự án, cựu quan chức quốc phòng Ukraine đã đặt ra những mốc thời gian hành động rất cụ thể. Chương trình đề ra mục tiêu có humanoid tiêu diệt được binh sĩ đối phương trong vòng 6 tháng kể từ thời điểm khởi động.
Bên cạnh đó, dự án hướng tới việc thực hiện trận tấn công đầu tiên vào vị trí đối phương trong vòng 12 tháng hoàn toàn bằng sự phối hợp giữa robot và phương tiện bay không người lái (UAV) mà không cần bộ binh tham gia. Các hệ thống tự hành này sẽ trao đổi dữ liệu và hiệp đồng tác chiến thông qua thuật toán phần mềm chuyên dụng.
Video giới thiệu về dự án phát triển "Đội quân Robot" của cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov. Video: Mykhailo Fedorov/X
Khác với các phương tiện mặt đất không người lái (UGV) chạy bằng bánh xe hoặc xích thông thường, dự án tập trung phát triển các humanoid có khả năng thực hiện những thao tác cơ bản. Những robot này có thể đảm nhận việc nạp đạn cho vũ khí, thay pin, lắp đặt cảm biến, vận chuyển đạn dược cũng như di chuyển thương binh khỏi vùng nguy hiểm.
Ý tưởng cốt lõi là ngay khi cảm biến phát hiện mối đe dọa, robot sẽ lập tức xâm nhập khu vực nguy hiểm để thực thi nhiệm vụ trước khi con người xuất hiện.
Đội quân Robot được hình thành không phải từ một công ty đơn lẻ, mà được xây dựng thành một hệ sinh thái công nghệ quốc phòng rộng lớn. Hệ sinh thái này kết hợp giữa các doanh nghiệp tư nhân, nguồn vốn đầu tư, năng lực nghiên cứu phát triển và hoạt động thử nghiệm thực địa cùng quân đội.
Ông Fedorov cho hay sẽ thành lập công ty công nghệ quốc phòng riêng với nhà đầu tư chính đầu tiên là Alex Karp, Giám đốc điều hành tập đoàn Palantir. Đồng thời, một quỹ đầu tư mạo hiểm tại Kiev cũng đang được thiết lập để hỗ trợ các công ty khởi nghiệp và nhà sản xuất thiết bị quân sự.
Sáng kiến mới được xem là bước tiếp nối mô hình thành công từ "Đội quân Drone" được triển khai từ năm 2022. Theo số liệu do cựu Bộ trưởng Fedorov chia sẻ, UAV hiện chịu trách nhiệm cho hơn 95% các đợt tấn công trên chiến trường và Ukraine đã có hơn 700 nhà sản xuất UAV.
"Thách thức lớn nhất của chúng tôi là đối phương đã học được cách sao chép và mở rộng quy mô công nghệ quân sự một cách nhanh chóng. Điều đó có nghĩa là chúng tôi phải liên tục tạo ra chu kỳ công nghệ tiếp theo trước đối thủ", ông nhấn mạnh.
Dù các video giới thiệu dự án tràn ngập hình ảnh robot hình người và các cỗ máy chiến đấu hiện đại, nhiều chuyên gia chỉ ra rằng đó hiện mới dừng lại ở các mô hình đồ họa do AI tạo ra. Các UGV đang hoạt động thực tế chủ yếu vẫn di chuyển bằng bánh xe hoặc bánh xích, và phụ thuộc vào sự điều khiển của con người thông qua kết nối mạng.
Do đó, việc hiện thực hóa đội quân humanoid tác chiến độc lập vẫn đang ở giai đoạn đầu và đối mặt với nhiều thách thức về năng lượng, khả năng bảo dưỡng và chi phí sản xuất.