Truyền hình trực tuyến: Nuôi con không lạm dụng kháng sinh - Hiểu đúng bệnh, dùng đúng cách

Suckhoedoisong.vn - Báo điện tử Sức khỏe&Đời sống tổ chức buổi tư vấn truyền hình trực tuyến với chủ đề "Nuôi con không lạm dụng kháng sinh - Hiểu đúng bệnh, dùng đúng cách” vào 15h30’, thứ Sáu, ngày 6/12/2019. Chương trình được phát trực tiếp trên báo điện tử Suckhoedoisong.vn, trên kênh Youtube và fanpage của báo Sức khoẻ&Đời sống.

Mời các bạn theo dõi chương trình:


Nuôi con khoẻ mạnh, ít phải dùng thuốc đặc biệt là thuốc kháng sinh có lẽ là mong muốn của tất cả các bà mẹ có con nhỏ. Bởi mỗi khi trẻ nhỏ  ốm, đau nóng sốt thì  không chỉ bà mẹ mà còn đại gia đình “đứng ngồi không yên” và loay hoay tìm thuốc nào thật nhạy, thật tốt để con nhanh khỏi bệnh. Từ tâm lý  đó, nhiều gia đình  không ngần ngại ra mua thuốc kháng sinh về cho con uống  khi bệnh chỉ đơn thuần là  hắt hơi, sổ mũi…

Trong khi các bác sĩ luôn khuyến cáo các bà mẹ nên cho trẻ dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, đặc biệt là thuốc kháng sinh vì việc uống thuốc kháng sinh bừa bãi không theo chỉ định của bác sĩ sẽ dẫn đến những hệ lụy khôn lường mà trong đó kháng kháng sinh đang là “vấn nạn” hiện nay.

Tổ chức y tế thế giới (WHO) đã xếp Việt Nam vào nhóm các nước có tỷ lệ kháng thuốc kháng sinh cao nhất thế giới. Đáng lưu ý tại thành thị 88% kháng sinh được bán mà không cần kê đơn, ở nông thôn tỷ lệ này là 91%. Bản đồ Sử dụng kháng sinh năm 2015 của Tổ chức IMS Health cũng cho thấy Việt Nam thuộc nhóm nước sử dụng nhiều kháng sinh.

Bên cạnh đó, theo thông tin từ Bộ Y tế, trong khi nhiều quốc gia phát triển vẫn đang sử dụng kháng sinh thế hệ 1 có hiệu quả thì Việt Nam đã phải sử dụng tới kháng sinh thế hệ 2, 3. Đáng lo ngại hơn ở nước ta đã xuất hiện một loại siêu vi khuẩn kháng lại tất cả các loại kháng sinh.

Theo các chuyên gia y tế, kháng sinh là thuốc kê đơn, song 90% các loại kháng sinh được bán tự do và ai cũng có thể mua. Đáng nói là 50% trường hợp sử dụng kháng sinh không hợp lý. Kháng sinh không phải lúc nào cũng cần thiết. Nó như con dao hai lưỡi. Cha mẹ lạm dụng kháng sinh là tước mất cơ hội để hệ miễn dịch của trẻ được huấn luyện và trưởng thành…

Nhằm cung cấp cho bạn đọc những kiến thức về kháng sinh, kháng kháng sinh và cách sử dụng kháng sinh hợp lý…Báo điện tử Sức khỏe&Đời sống tổ chức buổi tư vấn Truyền hình trực tuyến “Nuôi con không  lạm dụng kháng sinh - Hiểu đúng bệnh, dùng đúng cách””.

Khách mời tham gia chương trình gồm:

PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh, Giám đốc Trung tâm Quốc gia về thông tin thuốc và theo dõi phản ứng có hại của thuốc, Đại học Dược Hà Nội


PGS.TS Nguyễn Thị Diệu Thuý – Trưởng Bộ môn Nhi, Trường Đại học Y Hà Nội

Dẫn chương trình: Mỹ Linh


Chương trình được truyền hình trực tuyến trên báo điện tử Suckhoedoisong.vn, trên kênh Youtube và fanpage của Báo Sức khoẻ&Đời sống bắt đầu vào 15h30, thứ Sáu, ngày 6/12/2019. Bạn đọc có thể gửi câu hỏi về tòa soạn ngay từ bây giờ theo địa chỉ:

Email: bandientuskds@gmail.com

Hoặc gọi theo số 0933 133 163 trong thời gian diễn ra chương trình

Hoặc điền vào mẫu phía dưới trang.

Trong mỗi chương trình chúng tôi sẽ có những câu hỏi tương tác tới khán giả và những khán giả có câu trả lời chính xác và nhanh nhất, đồng thời like và share thông tin của chương trình sẽ nhận được phần quà đến từ nhãn hàng đồng hành cùng chương trình: 1 chai siro tăng cường sức đề kháng Imunoglukan

Báo điện tử Sức khoẻ&Đời sống (Suckhoedoisong.vn) trân trọng cảm ơn PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh, Giám đốc Trung tâm Quốc gia về thông tin thuốc và theo dõi phản ứng có hại của thuốc, Đại học Dược Hà Nội; PGS.TS Nguyễn Thị Diệu Thuý – Trưởng Bộ môn Nhi, Trường Đại học Y Hà Nội  đã nhận lời tham gia chương trình.

Mời độc giả tham gia chương trình tương tác truyền hình trực tuyến

Khán giả tương tác với chương trình:
1. Like Fanpage Báo Sức khoẻ và đời sống
2. Share link sự kiện của chương trình.
3. Trả lời câu hỏi của chương trình chính xác và nhanh nhất.

Câu hỏi tương tác số 1:

Câu hỏi 1: Kháng sinh sử dụng  điều trị các loại bệnh nào?

A. Bệnh do vi khuẩn gây ra

B. Bệnh do virus gây ra

C. Chữa được “bách bệnh”, cả bệnh do virus và bệnh do vi khuẩn gây ra.

Đáp án: A

Chúc mừng độc giả có facebook là Gia Hân đã trúng thưởng câu hỏi số 01 của chương trình!

Câu hỏi tương tác số 2

Câu hỏi 2. Sản phẩm siro Imunoglukan có tác dụng gì?

A.Hỗ trợ tăng cường sức đề kháng ở trẻ em

B.Giúp giảm nguy cơ mắc bệnh hô hấp như viêm mũi, viêm họng, viêm phế quản, cảm cúm.

C. Giúp phục hồi sức khỏe của trẻ mới ốm dậy.

D. Tất cả các phương án trên

Đáp án đúng: D

Chúc mừng độc giả có facebook là Huyền Mũn đã trúng thưởng câu hỏi số 02 của chương trình !

Trân trọng cảm ơn nhãn hàng Siro tăng cường sức đề kháng IMUNOGLUKAN đã đồng hành cùng chương trình!

Siro Imunoglukan P4H là sản phẩm đã được nghiên cứu lâm sàng, có chứa Beta-(1.3-1.6)-D-Glucan hàm lượng cao chiết xuất từ nấm sò, dạng siro, được bào chế và sản xuất trên công nghệ hiện đại châu Âu. Sản phẩm hỗ trợ tăng cường sức đề kháng ở trẻ em, giúp giảm nguy cơ mắc bệnh hô hấp như viêm mũi, viêm họng, viêm phế quản, cảm cúm; giúp phục hồi sức khỏe của trẻ mới ốm dậy

Thực phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thể thuốc chữa bệnh

Xem thông tin chi tiết tại:

Website: http://imunoglukan.vn/

Fanpage: https://www.facebook.com/ImunoglukanVN/

Hotline: 1900 6424

 

H.Nguyên

NỘI DUNG CÂU HỎI GIAO LƯU :
MC
Thế nào là Kháng kháng sinh? Kháng kháng sinh nguy hiểm thế nào trong điều trị khi chúng ta không may mắc một số các bệnh thưa PGS Hoàng Anh?
PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh :

Tình trạng kháng kháng sinh được định nghĩa là vi khuẩn gây bệnh  không còn nhạy cảm với kháng sinh mà chúng ta mong muốn sử dụng. 

Đề kháng kháng sinh được đánh giá 2 cấp độ, cấp 1 là kết quả ở phòng xét nghiệm vi sinh, khi trả lời  kết quả là vi khuẩn gây bệnh không còn nhạy  cảm tức là đã kháng với kháng sinh được thử. Còn ở cấp độ 2 ở lâm sàng, khi kháng sinh thông dụng không đem lại kết quả điều trị. 

Về thứ hai, câu hỏi là, Kháng kháng sinh tác động như nào là nguyên nhân chính gây ra thất bại điều trị,  kể cả những nhiễm khuẩn đơn giản  mà chúng ta gặp trong cộng đồng, những thất bại điều trị đó những hệ lụy kèm theo là hệ lụy kinh tế, gánh nặng sức khỏe bệnh tật, hệ lụy nặng là dẫn đến tử vong. 

MC:
: Hiện nay, WHO cũng như Việt Nam đang kêu gọi và đưa ra những cảnh báo về kháng kháng sinh, vậy thực trạng kháng kháng sinh trên thế giới và Việt Nam hiện nay ra sao ? Tôi có nghe nói đến có những loại siêu vi khuẩn không có thuốc chữa, điều này đúng hay không?
PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh :

Tình trạng viêt nam hiện nay đang trong tình trạng báo động, và hiện nay chúng ta cũng chưa có nghiên cứu đầy đủ và bài bản như các nước phát triển trên thế giới. Nhưng theo thống kê sơ bộ ở các bệnh viện và hệ thống giám sát kháng sinh của Bộ Y tế triển khai cho thấy kết quả đang thực sự báo động. Những nhiễm khuẩn cơ bản trong cộng đồng như nhiễm khuẩn hô hấp, nhiễm khuẩn tiết niệu,… trước đây những vi khuẩn rất nhạy cảm với kháng sinh thông dụng nhưng hiện nay đề kháng rất cao. Và trong bệnh viện  chúng ta gặp các vi khuẩn gam âm và dương kháng thuốc rất cao. Chính vì vậy, điều này gây rất khó khăn trong điều trị cũng như việc lựa chọn phác đồ.

Đối với những loại siêu vi khuẩn không có thuốc chữa tôi nghĩ không nên bỏ qua nhưng cũng không nên quá lo lắng. Những loại siêu vi khuẩn không có thuốc chữa nó được phát hiện ở tuyến trên như Hà Nội, TP. HCM, Huế,… và thường ở các khoa Hồi Sức tích cực và đối với ca bệnh nặng. Nhưng tôi cũng hy vọng chúng ta khống chế được. Điều quan trọng loại này không lây xuống tuyến dưới và không lây lan ra ngoài.

MC:
Vậy, chúng ta có thể chỉ ra những nguyên nhân gây ra tình trạng kháng kháng sinh hiện nay và đặc biệt là trong các bệnh Nhi là gì thưa các chuyên gia?
PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh :

Có nhiều nguyên nhân khác nhau nhưng có thể tổng kết là có 2 nguyên nhân chính đó là  dùng quá nhiều kháng sinh kể cả cho những trường hợp không cần thiết. Nhiều người tự mua dùng thuốc. Tỷ trọng  dùng kháng sinh ở việt nam là tương đối lớn. Theo thống kê tỷ lệ dùng thuốc kháng sinh ở các bệnh viện ở nước ta cao hơn khoảng gấp 3 lần thậm chí cao gấp 10 lần so với bệnh viện cùng cấp, cùng số lượng giường bệnh so với các nước đang phát triển.

Nguyên nhân thứ 2 là đã dùng nhiều kháng sinh và dùng không hợp lý. Điều này có cả ở cộng đồng và ngoài cộng đồng  cùng với sự không hợp lý của cán bộ y tế về từ liều dùng, sự phối hợp kháng sinh, thời gian dùng… Khi sử dụng không hợp lý dẫn đến sự kháng kháng sinh xảy ra ngày càng nhiều.

MC
Là một người vừa thực hành giảng dạy vừa làm lâm sàng về Nhi khoa PGS.TS Nguyễn Thị Diệu Thúy có thể chia sẻ cho khán giả của chương trình được biết về thực trạng kháng kháng sinh trong các bệnh nhi hiện nay? Việc phát hiện ra trẻ bị kháng kháng sinh có gặp khó khăn gì không và điều này ảnh hưởng thế nào tới hiệu quả trong điều trị bệnh?
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Vấn đề  kháng kháng sinh ở Việt Nam thực sự là báo động, chúng tôi làm ở bệnh viện trung ương và số liệu hang năm các bệnh viện nếu ra mỗi năm lại càng có vấn đề. Chúng ta  vẫn biết là thông thường có rất nhiều bệnh lý không dùng kháng sinh chúng ta vẫn dùng kháng sinh, rồi những kháng sinh thông thường thì ai cũng kê đơn được. Tức là nếu theo luật thì chỉ có thầy thuốc mới kê được đơn, còn bây giờ bố mẹ cũng tự kê đơn ra mua, nhà thuốc tự khuyến cáo bệnh  nhân dùng, và bố mẹ cũng tự thấy dùng được, hoặc hỏi kinh nghiệm hàng xóm và dùng rât thoải mái những kháng sinh thông thường  và tỷ lệ kháng kháng sinh thì khủng khiếp. Nói như anh Hoàng Anh chúng tôi làm trong  môi trường nuôi cấy xem chủng ấy có nhạy cảm không thì 80-90% không nhạy cảm tý nào, chúng ta vào tác dụng chính không được  thì lại có tác dụng không mong muốn như nôn, mửa lại nặng nề hơn. Cái sợ nhất của kháng kháng sinh là vi khuẩn đó không đáp ứng với đứa trẻ đó chủng vi khuẩn đề kháng ấy nó lây lan ra cộng đồng và thế là những người không dùng kháng sinh đấy bị nhiễm khuẩn đó và kháng kháng sinh tự nhiên luôn. Đấy mới là vấn đề cảnh báo ở Việt Nam. Một điều nữa là khi các chuyên gia nước ngoài chúng tôi giới thiệu một số kháng sinh ở họ chưa bao giờ dùng,  bởi vì sao vì Việt Nam dùng nhiều quá rồi mà thế giới thì chưa dùng  nhất là BV lớn, còn tại bv nhỏ chẳng qua chưa thống kê được, chưa có vi sinh để tìm được. Ở BV lớn kháng khá cao. 

Thực sự không phải trẻ kháng kháng sinh mà chủng vi khuẩn đấy kháng kháng sinh nghĩa là trẻ nhiễm chủng đó . Ở mỗi thời điểm có chủng khác nhau. Ví dụ ở Hà Nội hiện nay đang dịch cúm. Sốt xuất huyết nhưng dịch cúm bình thường người ta không dùng kháng sinh nhưng chúng ta bố mẹ tự dùng, bác sĩ cũng sợ và cho dùng khi dùng như thế nó không có hiệu quả. Nên kháng kháng sinh cao, hậu quả nặng nề hiện tại và tương lai. Khi kháng kháng sinh như thế chủng vi khuẩn kháng ấy nó lây ra các bệnh nhân khác và khi bị như vậy chúng ta không biết chọn cái gì cả và như vậy nâng cấp bậc bệnh lý lên nhiều. Các anh chị không biết là đứa  trẻ nhạy cảm,bình thường chúng  ta bị hắt hơi sổ mũi đường hô hấp trên, nặng nữa bị viêm phổi hô hấp dưới, nặng nữa nhiễm trùng huyết cả tiêu hóa bị, tiết niệu, da mô mềm bị lúc ấy chúng  ta không biết gì và như vậy là siêu vi khuẩn kháng thuốc. Các anh chị đừng nghĩ là một vi khuẩn kháng một loại thuốc, và vi khuẩn kháng nhiều loại thuốc khác nhau và không phải cơ sở y tế nào cũng có nhiều xét nghiệm để phát hiện ra và nuôi cấy được vi khuẩn nên dùng theo kinh nghiệm mà mỗi địa phương lại dùng kinh nghiệm khác nhau, mỗi lần bệnh lại khác nhau. Không thể lấy kinh nghiệm của hàng xóm để điều trị cho con mình. Vấn đề đó rất nghiêm trọng, đã được cảnh báo hàng năm. Thực sự là để thầy thuốc hàng năm quan tâm để ý, để người dân để ý lại không nhiều không nghĩ đến chuyện sau này như thế nào mà chỉ nhìn trước mắt. 

MC:
Để phòng mắc bệnh tật, trẻ cần được tiêm đầy đủ vắc xin , đây cũng là một trong những cách để phòng bệnh, đặc biệt là các bệnh hô hấp , PGS Thúy có ý kiến thế nào về điều này? Trẻ cần được tiêm các loại vắc xin gì để phòng bệnh thưa chuyên gia?
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Con người sinh ra có hệ thống miễn dịch tự nhiên, tuy nhiên hệ thống được học dần dần. Con người không có kháng thể tự nhiên mà khi trẻ sinh ra được kháng thể từ mẹ truyền sang. Trong 6 tháng trẻ bú mẹ hoàn toàn thì chính kháng thể của người mẹ được đưa qua sữa mẹ, đây chính là thụ động. Ngoài ra, khi sinh thì kháng thể được truyền qua cuống rốn. Sau 6 tháng khi trẻ phát triển thì kháng thể của mẹ không đáp ứng được và lúc này hệ thống cơ thể của trẻ chưa nhận biết được chính vì vậy, trẻ phải tiêm vac-xin. Vác xin thực chất là kháng nguyên cấu tạo y vi khuẩn, vi rút không gây bệnh.

Do đó, khi trẻ sinh ra cần tiêm vac-xin phòng bệnh theo đúng khuyến cáo. Nhưng bố mẹ cần chú ý, vác-xin tiêm phòng chỉ phòng được 90% nên cần tiêm phòng. Bố mẹ nhớ tiêm nhắc lại theo đúng khuyến cáo đề phòng bệnh được hiệu quả.

MC
Vâng, có thể nói việc dùng kháng sinh bừa bãi, không theo chỉ định là một trong những nguyên nhân lớn gây ra tình trạng kháng kháng sinh, vậy việc lựa chọn kháng sinh cần thực hiện như thế nào thưa PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh? PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh trả lời
PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh :

Nguyên tắc lựa chọn sử dụng kháng sinh có 4 chữ Đ – Đúng.

Nguyên tắc này được thế giới áp dụng và cả áp dụng cho Việt Nam. Trước khi chúng ta quyết định có dùng kháng sinh cho con không là quyết định của  bác sĩ điều trị và bố mẹ phải suy nghĩ rất kỹ. 

Thứ 1, Đúng đầu tiên là đúng thuốc: Chúng ta trả lời câu hỏi, tình trạng bệnh này với biểu hiện như thế cháu có dùng kháng sinh không, nếu dùng thì dùng cái gì có cần phối hợp các kháng sinh hay không, lựa chọn cái nào bây giờ vì có nhiều kháng sinh có thể lựa chọn được. Nhưng chọn đúng không đơn giản, chọn đúng phải dựa trên kháng sinh đánh đúng vào vi khuẩn gây bệnh  mình muốn hướng tới và nó xâm nhập vào vị trí nhiễm trùng.

Thứ 2: Đúng liều, rất quan trọng vì nếu kháng sinh chọn đúng nhưng không đủ liều dùng nó không có ý nghĩa với vi khuẩn, không tiêu diệt được vi khuẩn ngược lại tôi luyện cho vi khuẩn được sống trong môi trường kháng sinh nó lại tích lũy cho vi khuẩn những gen đề kháng kháng sinh

Thứ 3: Đủ thời gian cũng rât quan  trọng, đủ thời gian là đủ một liệu trình điều trị, ở cộng đồng rất khó thuyết phục bố mẹ thực hiện đầy đủ liều bác sĩ cho khi các triệu chứng của con mình đã đỡ, nếu chúng ta trị ngắn quá , quá dài đều gây hại, phải đủ thời gian quy định.

Thứ 4 chữ Đúng cuối cùng là theo dõi đúng cách, trong quá trình điều trị kháng sinh chúng ta bác sĩ phải đánh giá cẩn thận, bố mẹ cũng phải theo dõi cẩn thận để chúng ta quyết định  xem chúng ta có cần chỉnh phác đồ, xem có tác dụng  phụ gì hay không để điều chỉnh. Vì vậy, theo tôi nguyên tắc sử dụng kháng sinh hiện nay ghép vào 4 chữ Đúng. 

MC
Xin các chuyên gia có thể “điểm mặt, gọi tên” những cách mà chúng ta đang làm trong việc sử dụng kháng sinh, nhất là dùng thuốc kháng sinh cho trẻ nhỏ? Tôi được biết sử dụng kháng sinh còn tiêu diệt cả những vi khuẩn có lợi, vô hình chung chúng ta đang làm giảm khả năng phòng thủ của cơ thể trước bệnh tật, điều này có đúng không?
PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh :

Điểm tồn tại lớn nhất lớn nhất trong sử dụng kháng sinh hiện nay là sử dụng trong trường hợp chưa có biểu hiện của nhiễm khuẩn như chị Thúy trao đổi, chúng  ta lẫn lộn giữa nhiễm vi rút và nhiễm vi khuẩn, vì thế sai lầm thứ 2 là chúng  ta điều trị bao vây hơn là điều trị theo đúng  mục tiêu, thứ ba nữa là đã dùng rồi, nếu phải dùng điều trị quyết liệt có nhiễm khuẩn thực sự thì chúng ta lại e ngại liều dùng về mặt tác dụng phụ tức là e ngại con có uống nhiều kháng sinh  quá hay không ,nên liều chúng ta tự gia giảm. Ví dụ bác sĩ cho uống 3 lần/ngày  chúng ta chỉ cho  uống 2 lần sáng tôi và bỏ luôn liều ở giữa, khi các cháu có xuống đỡ một chút chúng ta lại tự cắt kháng sinh sớm. Vì thế, tồn tại  hiện này là chúng ta có dùng kháng sinh  nhưng tại sao hiệu quả lại không được như mình mong muốn và tình trạng  vi khuẩn kháng thuốc ngày càng cao vì chúng ta  đã tôi luyện vi khuẩn trong một môi trường không đúng cách chúng ta dùng nó không đúng cách. 

PGS.TS Nguyễn Thị Diệu THúy bổ sung: Chúng ta cũng biết cơ thể mỗi người khác nhau, mức độ bệnh cũng khác nhau, ví dụ có hai đứa trẻ nhà mình và nhà hàng xóm cùng tuổi, cùng chế độ dinh dưỡng như nhau những đứa trẻ này mắc bệnh nhiều hơn đứa kia. Như vậy là do cơ địa khác nhau nó gọi là hình thành hệ thống miễn dịch. Hệ thống miễn dịch được hình thành như này,đấy là có tự nhiên tức là ra đời có sẵn rồi như da, niêm mạc để tránh hệ thống viruts vào cơ thể và có cái ngườ ta gọi là mắc phải hay gọi là thích nghi phải được tôi luyện những đứa trẻ này ra đường có bơi lội hay làm sao cũng không việc gì nhưng con nhà khác là bị luôn. Quá trình tôi luyện ấy vào gen mình khác nhau, dinh dưỡng khác nhau, mình sẽ gặp thích nghi môi trường  khác nhau. Rõ ràng vận động viên da đen rất khỏe họ có gen cao lớn hơn mình, chế độ dinh dưỡng tốt. Trong NHi khoa người ta nói tính trạng chiều cao cân nặng nó quyết định trong 2 năm đầu đời tức là mình thích nghi tức là sau này nó chỉ lớn lên thôi còn quá trình hình thành như là nhận ra bố mẹ, người nhà. Một chiều cao của đứa trẻ 2 tuổi nó quyết định chiều cao sau này của nó bao nhiêu. Chứ không phải đợi đến lúc 14-15 tuổi nó mới cao bao nhiêu. Hệ thống miễn dịch được hình thành, thích nghi từ bé mà lúc bé lại hay ốm nhất cho nên phải tập cho trẻ ví dụ như tiêm chủng để cho nó tập đi, tập cái gì nó giống giống như vậy để sau này nó gặp như thế để chống lại luôn. Thứ 2 dinh dưỡng phải tốt, dinh dưỡng không đặc hiệu có nghĩa là không chứa được viêm phổi, tiêu chảy nhưng rõ ràng đứa trẻ khỏe mạnh thì khả năng đề kháng khi nó bị bệnh nó cũng nhẹ hơn bình thường. Rồi cách phòng chống tự nhiên, ví dụ như thời tiết ấm áp thì ít bị lạnh, thời tiết lanh thì giữ cơ thể ấm. THậm chí có một số sản phẩm người ta kích thích miễn dịch tự nhiên một chút để đứa trẻ thúc đẩy nó sớm nhận biết vi khuẩn vi rút, nó có một số vi khuẩn vi rút để đứa trẻ ít bị bệnh ít sử dụng kháng sinh thì đứa trẻ nó khỏe  để kháng tốt hơn, tuy nhiên sản phẩm nó không phải là quyết định nhưng nó thúc đẩy. 

Việc dùng kháng sinh nhiều nó không phụ thuộc vào đề kháng cũng như cơ thể trẻ mà dùng kháng sinh nó phụ thuộc vào bệnh lý của đứa trẻ. Bệnh như thế nào, tần xuất mắc bệnh càng nhiều bố mẹ càng có xu hướng dùng kháng sinh sớm lầ. Thứ hai nữa là bệnh nặng, lần sau bố mẹ bảo trước con viêm phổi nặng nên lần này cho con uống trước, chúng ta có xu hướng dự phòng như thế thì nó không  bị nặng, như thế là sai lầm mỗi lần bệnh khác chứ không phải vừa lần trước con vào viện rồi nên lần này chưa bị phải uống kháng sinh ngay. 

 

MC:
Như vậy, việc nâng cao sức đề kháng cho trẻ giữ vai trò quan trọng, Để trẻ có thể khỏe mạnh, sức đề kháng tốt chống chọi lại mọi bệnh tật thì chúng ta cần có thêm các biện pháp cụ thể nào nữa (như tập luyện, dinh dưỡng, chế độ sinh hoạt, vui chơi của trẻ) thưa bác sĩ?
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Như đã trình bày, miễn dịch được hình thành tự nhiên và tự thích nghi chứ không phải là cứ uống hết các thuốc để tăng cường miễn dịch.

Thông thường trẻ sinh ra sẽ được hưởng miễn dịch của người mẹ. Theo thống kê những trẻ sinh mổ có hệ miễn dịch kém hơn trẻ sinh thường. Khi trẻ có miễn dịch tốt thì phải được chăm sóc dinh dưỡng đầy đủ, được tiêm vac-xin đầy đủ, ăn uống hợp lý,… vô cùng quan trọng.

Khi nào trẻ phải dùng thuốc  thêm, thông thường là  những trẻ sinh non ( đề kháng kém,) trẻ đề kháng kém hay ốm liên tục thì phải dùng thêm thuốc tăng cường hệ miễn dịch.

MC:
Thưa PGS.TS Diệu Thúy , tôi được biết, có nghiên cứu cho biết chất tăng cường sức đề kháng Beta (1.3/1.6) D-glucan với trẻ có thể kích thích hệ miễn dịch tự nhiên của trẻ, tăng sức đề kháng cho trẻ nhất là với các bệnh đường hô hấp, điều này có đúng hay không? Ý kiến của PGS thế nào?
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Chất tăng cường sức đề kháng Beta (1.3/1.6) D-glucan là một trong các thành phần và là một trong những sản phẩm tăng cường miễn dịch.

     Mặc dù có sự góp mặt của các vi khuẩn gây bệnh song cơ thể vẫn đạt được trạng thái khỏe mạnh chính là nhờ cơ chế điều hòa miễn dịch tại ruột. Các tế bào miễn dịch ở ruột chiếm tổng số 80% các tế bào miễn dịch trong cơ thể người và hệ vi sinh đường ruột đóng một vai trò quan trọng trong việc hoạt hóa các tế bào miễn dịch đó. Chiếm 85% tổng lượng vi sinh vật tồn tại trong đường ruột. Sự gia tăng các lợi khuẩn được thúc đầy bởi quá trình sinh con tự nhiên (đẻ thường) và quá trình nuôi còn bằng sữa mẹ.

     Quá trình điều hòa miễn dịch được hình thành từ từ, điều hòa miễn dịch từ nhiên tiêu diệt vi khuẩn virut có hại.

Nếu trẻ khỏe mạnh bình thường thì không quá bắt buộc bổ sung sản phẩm miễn dịch. Nếu trẻ hay ốm, có sức đề kháng kém thì được khuyến cáo sử dụng để giúp trẻ tăng cường hệ miễn dịch.

 

Lê Thanh Hà, 35 tuổi, nhân viên văn phòng
Con tôi 4 tuổi, cháu rất hay bị tái đi tái lại viêm đường hô hấp. Mấy hôm nay cháu bị chảy mũi, họng có đờm, đi khám bác sĩ không cho dùng thuốc kháng sinh. Nếu càng để lâu, cháu càng dễ bị xuống phế quản rồi phổi. Tại sao không dùng kháng sinh ngay để chặn ngay vi khuẩn từ sớm? Với cháu chớm bị đường hô hấp như vậy, làm sao để bệnh không nặng lên, và khỏi bệnh sớm?
PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh :

Thực ra giai đoạn đầu do chưa can thiệp được vì không biết vi khuẩn hay virut gây bệnh. Sau khoảng thời gian 3 ngày nếu trẻ nhiễm khuẩn được hô hấp thì phải dùng kháng sinh.

PGS.TS Nguyễn Thị Diệu Thuý bổ sung. Khi khám tôi thường đánh giá về thời gian mắc bệnh, tuổi của trẻ,… để căn cứ thêm về bệnh tật của trẻ. Vì vậy với trẻ 4 tuổi như con chị thì cần đánh giá ở mức độ bệnh . nếu trẻ bị nhiễm khuẩn có các dấu hiệu sốt, mũi xanh hoặc đục,… thì khi đó bác sĩ chỉ định dùng kháng sinh.

 

MC
Thời tiết miền Bắc đang bước vào đầu mùa đông, thường lạnh ban đêm và buổi sáng, trong khi trưa thì lại ấm và nóng - đây là nguyên nhân gia tăng các bệnh đường hô hấp ở trẻ nhỏ. Thưa chuyên gia, có phải trẻ nhỏ dưới 5 tuổi thường hay bị bệnh khi thời tiết thay đổi có nguyên nhân là do hệ miễn dịch của trẻ chưa hoàn thiện, không thể chống chọi được với các tác nhân gây bệnh từ bên ngoài trong đó có thời tiết không? BS có lời khuyên nào với các bậc làm cha làm mẹ để tăng sức đề kháng và tăng khả năng miễn dịch của trẻ để phòng tránh bệnh tật?
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Thực ra là mắc bệnh là do vi khuẩn, vi rút chứ không phải do thời tiết, thời tiết chỉ là điều kiện. Nhưng mà cơ thể chúng ta đầy vi khuẩn, virut nhưng nó là thể không hoạt đồng khi thay đổi thời tiết thì vi khuẩn tỉnh tức là chuyển sang thể hoạt động. Vì thế,  nếu chúng ta có miễn dịch rồi thì chúng ta sẽ khỏi trong vài phút nhưng mà một đứa trẻ nó chưa có đề kháng thì nó sẽ có bệnh ngay thời điềm đó hắt hơi, sổ mũi hay nói cách khác là viêm đường hô hấp trên, yếu nữa thì viêm đường hô hấp dưới viêm phổi, các bệnh dị ứng , chính vì thế thời điểm bây giờ chênh lệch nhiệt độ virut hoạt động nhiều, hắt hơi sổ mũi rất nhiều trong thời điểm bây giờ.  

MC
PGS.TS Hoàng Anh có lời khuyên nào đối với các bà mẹ trong việc sử dụng thuốc điều trị cho con, đặc biệt là thuốc kháng sinh? Ngoài ra ông có lưu ý gì với cả những nhân viên y tế trong việc kê đơn, phối hợp thuốc ?
PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh :

Việc sử dụng thuốc điều trị thì rõ ràng tất cả mọi người chúng ta không phải là chuyên gia y tế, nhưng chúng ta cũng  phải trang bị cho mình những kiến thức tối thiểu để chúng ta biết trong trường hợp nào thì chúng ta phải xử lý cho trẻ đúng cách  tức là không quá tay quá và cũng không nhẹ tay quá. Những thuốc điều trị triệu chứng những thuốc không cần kê đơn cần tư vấn của dược sĩ ví dụ như thuốc mũi, thuốc làm sạch đường hô hấp, các thuốc ví dụ như làm loãng đờm, giảm tiết là những chế phẩm và dược sĩ hoàn toàn có thể tư vấn được.  Những phần đó nó có vai trò quan trọng, ví dụ như với con tôi thì dùng kháng sinh không bao giờ tôi nghĩ đến đầu tiên tôi có khoảng thời gian trì hoãn nhất định để khi mà chúng ta sử dụng thuốc điều trị triệu chứng mà chưa cần đơn của bác sĩ chúng ta cũng có thể xử lý, theo dõi được, nếu nó kiểm soát được tốt, miễn dịch của nó tốt nó không chuyển sang giai đoạn sau nặng hơn thì thực sự lúc đó chúng ta chưa cần dùng kháng sinh. Còn nếu chúng ta dùng kháng sinh thì chắc chắn phải có đơn bác sĩ, bởi chúng ta không đủ về mặt chuyên môn, tất cả mọi người kể cả tôi cũng thế, tôi cũng phải có ý kiến của bác sĩ xem thực sự chúng ta chọn kháng sinh gì với biểu hiện lâm sàng như vậy với việc lần trước cháu dùng kháng sinh thế nào cháu ốm mấy tuần, mấy tuần trước, tháng trước có bị như thế không?. Cháu dùng kháng sinh gì có điểm gì đặc  biệt hay không, bác sĩ sẽ cân nhắc kê đơn thuốc đầy đủ, trong đó có thể có kháng sinh nếu có chỉ định.  Hãy giữ lại đơn thuốc đầu và hãy đưa cái đơn ấy ra cho chuyên gia y tế .

Thứ 3 là KHi chúng ta có một cái đơn thuốc rồi thì nhiệm vụ quan trọng  có thể bác sĩ cùng dành thời gian để trao đổi với mình,và nếu bác sĩ không có thời gian trao đổi thì chúng ta không ngần ngại trao đổi với dược sĩ bán thuốc cho mình. Nhiệm vụ của người ta ngoài bán thuốc người ta phải tư vấn thêm, người dược sỹ giải  thích rõ hơn xem thuốc này có vai trò gì giúp gì cho con của mình, dùng thuốc này có cần điểm gì lưu ý không, nếu trong trường hợp nào mà phải theo dõi gì, dấu hiệu nào cần thiết phải quay lại gặp dược sĩ, hoặc bác sĩ. Nếu chúng ta làm được ba bước như vậy thực sự chúng ta sử dụng thuốc một cách thông minh cho trẻ con. 

Nguyễn Đức Tài, 63 tuổi, Hạ Long, Quảng Ninh
Thưa PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh gần đây tôi nghe nói việc chăn nuôi gia cầm, gia súc, tôm cá có trộn kháng sinh vào thức ăn để phòng bệnh cho động vật, vậy nếu như người ăn những thực phẩm đó thì có nguy cơ bị kháng kháng sinh không, và nếu có thì nguy cơ với trẻ em có khác với nguy cơ với người lớn không ?
PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh :

Cái lo ngại nhất là vấn đề kháng kháng sinh trong chăn nuôi có liên quan đến người bệnh, chính vì vậy cần sự chung tay của các đoàn thể và cộng đồng. Vấn đề kháng kháng sinh việt nam đang triển khai có sự tham giả của 2 bộ  ( Bộ Y tế và Bộ phát triển nông nghiệp nông thôn). Kháng kháng sinh được được đưa vào cơ thể do quá trình điều trị và ngày nay người ta lo ngại được đưa vào con đường thực phẩm. Khi đó vi rút vi khuẩn được tôi luyện dẫn đến không đáp ứng với điều trị và nhờn kháng sinh.

Kháng sinh là kẻ thù của vi khuẩn nhưng quá trình tiếp xúc mặc dù lượng rất nhỏ, nếu tiếp xúc thì vi khuẩn sẽ thay đổi bộ gen để kháng thuốc. Bản thân tôi nghĩ vấn đề kháng thuốc ở trẻ em và người lớn như nhau.

BS Thúy bổ sung: Là cương vị công tác trong nhi khoa tôi thấy hiện nay trẻ em dậy thì sớm, thường dậy thì trước 2 năm ( ví dụ trước 12 tuổi thì giờ nhiều bạn 10 tuổi đã dậy thì). Ngày nay một số thực phẩm người ta dùng kích thích tăng trưởng nên còn tồn dư thuốc khiến cho khi ăn gây dậy thì sớm. Ngoài ra chế độ ăn các thức ăn nhanh, nước ngọt có ga,... cũng là nguyên nhân.

Nguyễn Đoàn, Hải Phòng
Thưa bác sĩ, con tôi 5 tuổi bị viêm phế quản, đi khám bác sĩ kê đơn thuốc, nhưng mới uống được 3 ngày tôi thấy cháu không còn các triệu chứng của viêm đường hô hấp nữa. Tôi sợ uống nhiều kháng sinh khiến cháu mệt, tôi có thể ngưng thuốc cho cháu không? Thay vào đó, tôi cho cháu uống thêm thuốc bổ được không ? Thuốc bổ có cần bác sĩ kê đơn không ?
PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh :

 

Một nhiễm khuẩn thông thường được điều trị 5-7 ngày, nếu chỉ đỡ mà dừng kháng sinh thì kháng sinh chưa chết, khi đó bệnh rất dễ tái phát. Khi dùng kháng sinh lần sau sẽ không hiệu quả vì vi khuân đã được tiếp xúc và tôi luyện. Vì vậy, chúng ta phải dùng thuốc  theo đúng chỉ định của bác sĩ.

Thuốc bổ, nếu ăn uống tốt, dinh dưỡng đúng thì không phải bổ sung thuốc bổ. Nếu trẻ ăn uống không đủ dinh dưỡng thì cần bổ sung thuốc bổ sẽ giúp hỗ trợ cho các bé.

Thông thường các thuốc bổ ở nhà thuốc khi hàm lượng không cao có thể dùng được nhưng cũng nên sự tự vấn của dược sĩ. Đối với loại có hàm lượng cao thì cần bổ sung thì có ý kiến của bác sĩ.

BS Thúy bổ sung: Đứng ở điều trị bệnh nhi tôi thấy tại thời điểm bé ốm thì cần điều trị cho khỏi ốm, khi ốm xong nếu cần dùng thuốc bổ mới cho bé uống vì để tránh dùng quá nhiều cho bé khiến bé dễ nôn.

Khi bé ăn đủ chất dinh dưỡng cũng không nhất thiết phải dùng thuốc bổ.

MC:
Thưa chuyên gia, tôi được biết có nhiều loại thực phẩm giúp tăng cường sức đề kháng như bí đỏ, cam, cà rốt, nấm,... Tôi cũng hay sử dụng những thực phẩm này làm nguyên liệu trong các món ăn gia đình. Nhưng cháu nhà tôi lại rất biếng ăn nhất là những khi cháu bị ốm nên tôi rất lo lắng. Vậy, ngoài những thực phẩm này, có cách nào khác giúp tăng cường sức đề kháng, giảm số lần ốm cho cháu không ạ? Xin cảm ơn chuyên gia.
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Thực phẩm rất đa dạng và có nhiều thành phẩm tốt cho sức khỏe nếu trẻ ăn tốt thì có lợi cho sức khỏe. Còn tăng cường miễn dịch cũng đa dạng về sản phẩm và có nhiều tác dụng khác nhau . Tùy vào bác sĩ sẽ chỉ định cho trẻ phù hợp. Đối với trẻ đẻ non, suy dinh dưỡng thì được khuyến cao dùng bổ sung sản phẩm tăng cường miễn dịch.

KHÁCH MỜI THAM DỰ
  • PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy
    Trưởng bộ môn Nhi trường Đại học Y Hà nội.Phó trưởng khoa miễn dịch dị ứng, bv Nhi Trung ương.
    Đặt câu hỏi
  • PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh
    Giám đốc Trung tâm Quốc gia về thông tin thuốc và theo dõi phản ứng có hại của thuốc, Đại học Dược Hà Nội
    Đặt câu hỏi
ĐẶT CÂU HỎI :
Bình luận
  • tiến (nguyễn tiên thi fb)

    chào bs, con tôi 2 tuổi trước đây con bị viêm phổi cấp tôi có cho con dùng rất nhiều thuốc và kháng sinh một thời gian dài nen gần như con giờ không lớn được 2 tuoi mà được có trên 7kg, vậy có cách nào giúp tôi không
  • khánh (le khánh, Hà Nam)

    Cho tôi hỏi bé nhà tôi 3 tháng đợt này lạnh nên con ho rất nhiều tôi rất lo lắng nhưng chỉ zám cho don dùng quất mật ong, lá húng chanh mà k giám cho con dùng thuốc vậy nếu muốn dùng thuốc thì cần làm sao để hạn chế ảnh hưởng đén sk con

Gửi bài viết cho tòa soạn qua email: bandientuskds@gmail.com

ĐẶT CÂU HỎI & NHẬN TƯ VẤN MIỄN PHÍ TỪ CHUYÊN GIA
ĐỌC NHIỀU NHẤT