Khác với kiểu tấn công truyền thống bằng đầu đạn đơn, nhiều tên lửa Iran hiện được trang bị đầu đạn chùm. Khi bay tới giai đoạn cuối của quỹ đạo, chúng tách ra và rải từ vài chục đến hàng chục đầu đạn con trên một khu vực rộng lớn.
Iran phóng tên lửa tấn công Israel. (Nguồn: X)
Một đầu đạn chùm thông thường có thể chứa 20–30 bom nhỏ, trong khi các dòng tên lửa lớn như Khorramshahr được cho là có thể mang tới 80 đầu đạn. Mỗi đầu đạn con tuy có sức công phá riêng lẻ không quá lớn, nhưng khi rơi xuống với tốc độ cao vẫn gây sát thương đáng kể, đặc biệt khi chúng phủ kín một khu vực rộng hàng chục km.
Điểm mấu chốt nằm ở chỗ: thay vì phải đối phó với một mục tiêu duy nhất, hệ thống phòng thủ giờ đây buộc phải xử lý hàng chục mục tiêu nhỏ cùng lúc. Điều này làm đảo lộn hoàn toàn cách vận hành của các hệ thống đánh chặn vốn được tối ưu để tiêu diệt các mục tiêu đơn lẻ.
Không chỉ dừng lại ở số lượng đầu đạn, Iran còn tận dụng một yếu tố quan trọng khác: độ cao. Các đầu đạn chùm được phóng ra từ độ cao rất lớn, có thể lên tới hàng chục km trong giai đoạn cuối. Điều này khiến lực lượng phòng thủ rơi vào thế khó. Nếu đánh chặn quá muộn, đầu đạn đã tách ra và gần như không thể kiểm soát. Nếu muốn đánh chặn sớm, họ buộc phải sử dụng các hệ thống tầm cao đắt đỏ và hiếm như Arrow 3 hay SM-3. Còn nếu bỏ lọt, hậu quả là một vùng rộng lớn bị rải bom.
Những hệ thống phòng thủ tầm cuối như David’s Sling hay Patriot, được thiết kế để đối phó với mục tiêu đơn, giờ đây trở nên kém hiệu quả hơn trước kiểu tấn công "một thành nhiều" này. Ngay cả khi có thể đánh chặn một số đầu đạn con, việc phải xử lý cùng lúc hàng chục mục tiêu nhỏ khiến hệ thống nhanh chóng bị quá tải.
Chiến thuật này cũng tạo ra áp lực rất lớn lên kho tên lửa đánh chặn của Israel. Để ngăn chặn hiệu quả, họ phải tiêu tốn các loại tên lửa đánh chặn tầm cao có giá hàng triệu USD mỗi quả, trong khi các đầu đạn con lại rẻ hơn rất nhiều. Điều này dẫn đến một "cuộc chiến chi phí" bất cân xứng, nơi bên phòng thủ phải chi nhiều hơn đáng kể so với bên tấn công. Sau nhiều tuần giao tranh với hàng trăm tên lửa đạn đạo được phóng đi, nguồn dự trữ tên lửa đánh chặn quý giá này được cho là đang dần cạn kiệt.
Áp lực còn lớn hơn khi thời gian phản ứng bị rút ngắn tới mức tối thiểu. Khoảng cách địa lý không quá xa khiến tên lửa chỉ mất vài phút để tới mục tiêu. Với đầu đạn chùm, thời gian xử lý còn bị thu hẹp hơn nữa, đôi khi chỉ còn 1–2 phút để phát hiện, phân loại, ưu tiên mục tiêu và phóng đánh chặn. Trong khoảng thời gian ngắn ngủi đó, bất kỳ sai sót nào cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng trên diện rộng.
Trước thực tế đó, các chuyên gia cho rằng không thể chỉ dựa vào các hệ thống đánh chặn truyền thống. Giải pháp hiệu quả nhất vẫn là ngăn chặn mối đe dọa từ trước khi nó được phóng, thông qua các hoạt động tấn công bệ phóng, phá vỡ chuỗi cung ứng hoặc sử dụng các biện pháp tác chiến mạng. Đồng thời, việc phát hiện sớm từ không gian và xây dựng hệ thống phòng thủ nhiều lớp, từ ngoài khí quyển đến tầm thấp, cũng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
