Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 10/8 đã đặt bút ký thông qua sắc lệnh đề xuất chia nhỏ và giãn cách các mũi tiêm cho trẻ em trong nước, mở ra một cuộc cải tổ quy mô lớn đối với Hướng dẫn tiêm chủng cho trẻ em ở Mỹ.
Theo nội dung sắc lệnh, Chính quyền liên bang muốn chia nhỏ việc tiêm phòng thành nhiều lần thăm khám khác nhau thay vì cho trẻ tiêm kết hợp nhiều loại vaccine trong cùng một buổi. Đáng chú ý là đề xuất tách vaccine MMR 3 trong 1 phòng bệnh sởi, quai bị và rubella thành 3 mũi tiêm đơn lẻ.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ký thông qua sắc lệnh đề xuất chia nhỏ và giãn cách các mũi tiêm cho trẻ em trong nước hôm 10/8. Ảnh: Jim Watson/Getty Images
Phát biểu tại buổi ký kết, Tổng thống Trump cho rằng, ông muốn phân bổ lại các liều tiêm để cơ thể trẻ có thời gian thích ứng.
"Chúng ta đang giảm bớt chúng. Không chỉ là tiêm ít vaccine hay mũi tiêm hơn như người ta thường nói, mà là chia chúng ra thành nhiều lần đi khám bác sĩ", ông tuyên bố.
Nhà lãnh đạo 80 tuổi tiếp tục lặp lại quan điểm cá nhân về mối liên hệ giữa lịch tiêm chủng dày đặc và sự gia tăng tỷ lệ mắc hội chứng tự kỷ ở trẻ nhỏ, dù quan điểm này đã bị cộng đồng khoa học bác bỏ từ lâu.
Theo Tổng thống Mỹ, thời gian trước, tỷ lệ tự kỷ không cao như hiện nay ..."Phải có nguyên nhân cho sự bùng phát bệnh tự kỷ như vậy, và chúng ta sẽ đưa nó trở lại mức trước đây", Tổng thống Trump nói.
Sắc lệnh mới đồng thời giao nhiệm vụ cho Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Mỹ, do Bộ trưởng Robert F. Kennedy Jr. đứng đầu, nghiên cứu lộ trình đưa các loại vaccine đơn lẻ trở lại thị trường.
Giới y khoa "dậy sóng"
Ngay sau khi thông tin được công bố, giới chuyên gia y tế tại Mỹ đã đồng loạt lên tiếng phản đối. Tiến sĩ Willie Underwood III, Chủ tịch Hiệp hội Y khoa Mỹ, khẳng định các hướng dẫn mới đang đặt sức khỏe của trẻ em vào tình thế rủi ro.
"Vaccine là một trong những công cụ hiệu quả và được nghiên cứu kỹ lưỡng nhất mà chúng ta có để bảo vệ trẻ em khỏi các bệnh nguy hiểm có thể phòng ngừa được", ông Underwood tuyên bố. "Các quyết định về cách thức và thời điểm sử dụng vaccine phải dựa trên bằng chứng khoa học nghiêm ngặt, sự an toàn của bệnh nhân cùng chuyên môn y tế và y tế công cộng độc lập".
Cùng chung quan điểm, Tiến sĩ Andrew Racine, Chủ tịch Viện Y khoa Nhi khoa Mỹ, cho biết các nghiên cứu kéo dài nhiều thập kỷ qua với hàng triệu trẻ em tham gia đã kết luận rõ ràng rằng vaccine không gây bệnh tự kỷ.
Tiến sĩ Andrew Racine cho biết, các nghiên cứu kéo dài nhiều thập kỷ qua đã kết luận rõ ràng rằng vaccine không gây bệnh tự kỷ. Ảnh minh họa: Kaboom Pics/Pexels
Nhiều chuyên gia khác cũng cảnh báo việc kéo dài khoảng cách giữa các lần tiêm chủng và yêu cầu phụ huynh phải đưa con đi khám nhiều lần chỉ làm tăng khả năng trẻ bị lây nhiễm các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm trước khi kịp hoàn thành lịch tiêm.
Thượng nghị sĩ Bill Cassidy, Chủ tịch Ủy ban Y tế Thượng viện Mỹ, cũng bày tỏ sự bất bình trên mạng xã hội khi nhận định Tổng thống không có đủ chuyên môn y khoa để đưa ra những thay đổi này.
"Việc chia nhỏ vaccine đồng nghĩa với việc trẻ em phải tiêm nhiều mũi hơn để có cùng sự bảo vệ, chứ không phải ít mũi tiêm hơn. Điều đó sẽ làm tăng sự e ngại và khiến trẻ em kém an toàn hơn", ông Cassidy đưa ra cảnh báo trên X.
Hàng loạt rào cản thực tế
Bên cạnh yêu cầu tách mũi MMR, sắc lệnh còn thu hẹp danh mục vaccine khuyến nghị cốt lõi cho toàn bộ trẻ em xuống còn 11 bệnh truyền nhiễm phổ biến như sởi, quai bị, rubella, bại liệt hay ho gà.
Bên cạnh đó, các loại vaccine phòng viêm gan A, viêm gan B, cúm mùa hay Covid-19 được đưa vào nhóm chỉ khuyến nghị cho đối tượng có nguy cơ cao hoặc cần tham vấn ý kiến bác sĩ gia đình.
Tuy nhiên, giới chuyên gia pháp lý lưu ý rằng thẩm quyền bắt buộc tiêm chủng khi nhập học vốn thuộc về chính quyền các tiểu bang chứ không phải chính phủ liên bang. Do đó, Nhà Trắng dự kiến sẽ phải làm việc trực tiếp với từng tiểu bang để thuyết phục họ điều chỉnh quy định địa phương.
Một rào cản lớn khác đối với sắc lệnh này là thực tế tại Mỹ hiện nay hoàn toàn không sẵn có các loại vaccine đơn lẻ phòng riêng sởi, quai bị hay rubella. Việc phát triển, phê duyệt và sản xuất thương mại các dòng vaccine liều đơn mới có thể mất nhiều năm.
Đáng chú ý, động thái này diễn ra trong bối cảnh Mỹ đang chứng kiến đợt bùng phát dịch sởi nghiêm trọng nhất trong nhiều thập kỷ với hơn 2.000 ca mắc, đe dọa trực tiếp đến vị thế quốc gia đã xóa sổ bệnh sởi của nước này.
Do đó, việc đưa ra các thông tin gây băn khoăn về vaccine lúc này có nguy cơ khiến tỷ lệ tiêm chủng tiếp tục giảm sút, tạo ra lỗ hổng miễn dịch cộng đồng lớn trong thời gian tới.