Tên miền ".vn" xác minh độ tin cậy trong thương mại điện tử
Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, thương mại điện tử (TMĐT) Việt Nam đang bước sang một ngưỡng phát triển mới. Nếu giai đoạn trước đặt ra câu hỏi "Làm thế nào để đưa nhiều doanh nghiệp lên môi trường số?", thì giai đoạn tới cần đặt thêm một câu hỏi quan trọng hơn: "Làm thế nào để doanh nghiệp hiện diện trên môi trường số một cách chính thức, an toàn, tin cậy và tạo ra giá trị lâu dài?" Đó là sự chuyển dịch từ kết nối số sang hiện diện số, từ bán hàng trực tuyến sang xây dựng tài sản số và từ tăng trưởng nhanh sang phát triển bền vững.
Tên miền quốc gia ".vn" góp phần tạo niềm tin khi mua bán online. Ảnh: VNNIC
Thương mại điện tử năm 2025 vượt mốc 30 tỷ USD, dự báo có thể đạt 50-70 tỷ USD vào 2030, nhờ xu hướng mua sắm hiện đại, số hóa, hạ tầng logistic, theo báo cáo Bộ Công thương. Số liệu nêu trong Báo cáo thị trường nội địa Việt Nam 2026 của Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công thương, công bố cuối tháng 12/2025. Báo cáo đánh giá thương mại điện tử đóng vai trò kênh phân phối trọng yếu, có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất trong hệ thống thương mại nội địa. Quy mô thị trường thương mại điện tử ước đạt 32 tỷ USD, tăng khoảng 22% so với năm trước, chiếm 12% tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ. Việt Nam hiện thuộc nhóm dẫn đầu Đông Nam Á về tốc độ tăng trưởng của ngành.
Theo đại diện Cục, động lực chính đến từ tỷ lệ người dân sử dụng Internet vượt 80%, trong đó phần lớn thường xuyên mua sắm trực tuyến. Thanh toán số qua ví điện tử, ngân hàng số và các nền tảng thanh toán trực tuyến phổ biến rộng rãi. Hệ sinh thái logistics và giao hàng nhanh cũng được đánh giá ngày càng mở rộng.
Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, tên miền quốc gia ".vn" không phải là toàn bộ lời giải cho bài toán đó. Nhưng với vai trò là địa chỉ của website, email và thương hiệu trực tuyến, tên miền ".vn" có thể trở thành một trong những lớp nền quan trọng giúp doanh nghiệp, hộ kinh doanh và người dân Việt Nam xây dựng hiện diện số chính thức hơn, chủ động hơn và lâu dài hơn.
Giá trị của tên miền ".vn" vì vậy không chỉ nằm ở số lượng tên miền được đăng ký, mà quan trọng hơn là bao nhiêu tên miền thực sự được đưa vào sử dụng để tạo ra giá trị trên môi trường số. Khi ngày càng nhiều doanh nghiệp ở các địa phương không chỉ "có mặt trên Internet" mà có được một địa chỉ số chính thức, một thương hiệu số và một kênh tương tác thuộc quyền chủ động của mình, đó cũng là một nền tảng quan trọng để TMĐT Việt Nam phát triển an toàn hơn, tin cậy hơn và bền vững hơn.
Sau 2 đợt đấu giá, 67 tên miền cấp 2 có 2 ký tự dưới ".vn" được đấu giá thành công với tổng số tiền 1,535 tỷ đồng, tăng khoảng 2,3 lần so với tổng giá khởi điểm. Kết quả này cho thấy sức hút ngày càng lớn của tên miền quốc gia Việt Nam như một tài sản số gắn với thương hiệu và kinh tế số.
Theo Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC) - Bộ KH&CN, một số tên miền nổi bật ghi nhận mức trả giá cao như ok.vn đạt 109 triệu đồng, hi.vn đạt 60 triệu đồng, f5.vn đạt 36 triệu đồng, 3m.vn đạt 22 triệu đồng... Đây đều là các tên miền ngắn, dễ đọc, dễ nhớ, có khả năng gợi mở thương hiệu và phù hợp với nhiều mô hình kinh doanh, dịch vụ số, nền tảng trực tuyến hoặc sản phẩm hướng tới người dùng.
Trong thời gian tới, Trung tâm Internet Việt Nam sẽ tiếp tục triển khai các đợt đấu giá quyền sử dụng tên miền quốc gia Việt Nam ".vn" theo kế hoạch, bảo đảm nguyên tắc công khai, minh bạch, bình đẳng và đúng quy định pháp luật. Các đợt đấu giá tiếp theo sẽ tiếp tục mở ra cơ hội để tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân tiếp cận những tên miền ".vn" có giá trị, qua đó thúc đẩy khai thác tài nguyên Internet quốc gia phục vụ phát triển thương hiệu, dịch vụ số và kinh tế số Việt Nam.
Số lượng tên miền ".vn" tăng trưởng cùng thị trường
Theo ông Thái Hữu Lý, Trưởng phòng Phát triển dịch vụ, Trung tâm VNNIC, Internet toàn cầu đang bước vào giai đoạn phát triển mới gắn với trí tuệ nhân tạo (AI), mô hình bảo mật Zero Trust và khái niệm niềm tin số (Digital Trust). Trong bối cảnh đó, giá trị Internet không chỉ nằm ở khả năng kết nối mà còn ở cách các tài nguyên số được chuyển hóa thành dịch vụ và giá trị kinh tế.
Ba tài nguyên cốt lõi gồm tên miền, địa chỉ IPv6 và số hiệu mạng ASN đang trở thành nền tảng của hệ sinh thái số. Lộ trình phát triển được xác định theo hướng: từ hạ tầng IPv6-Only, đến xây dựng hiện diện số qua tên miền ".vn", tiếp đó là các lớp bảo vệ thương hiệu và cuối cùng là hình thành nền kinh tế số dựa trên niềm tin số.
Nếu như trước đây, tên miền chỉ đóng vai trò kỹ thuật giúp người dùng truy cập website thay cho địa chỉ IP, thì hiện nay nó đã trở thành trung tâm của toàn bộ hệ sinh thái số. Một tên miền không chỉ gắn với website mà còn liên kết với email doanh nghiệp, ứng dụng số, hệ thống quản trị khách hàng (CRM) và dữ liệu giao dịch.
VNNIC nhấn mạnh, khi doanh nghiệp mất quyền kiểm soát tên miền, rủi ro không chỉ dừng ở website mà có thể ảnh hưởng toàn bộ hệ thống thương hiệu số. Vì vậy, tên miền đang chuyển từ vai trò "địa chỉ truy cập" sang "định danh niềm tin" trong môi trường số.
Tuy nhiên, thực tế tại Việt Nam cho thấy nhiều doanh nghiệp vẫn còn chủ quan trong quản trị tài sản số. Không ít đơn vị đã đăng ký nhãn hiệu nhưng chưa đồng bộ đăng ký tên miền tương ứng, tạo ra khoảng trống dễ bị lợi dụng trên môi trường Internet.
Các rủi ro phổ biến gồm cybersquatting (chiếm giữ tên miền để trục lợi), typosquatting (tạo tên miền gần giống gây nhầm lẫn) và phishing (giả mạo website, email để lừa đảo). Những hành vi này không chỉ gây thiệt hại tài chính mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín thương hiệu.
Tính đến hết tháng 12/2025, tổng số tên miền quốc gia Việt Nam ".vn" đang hoạt động là 685,000 tên miền, tăng 8.6% so với cùng kỳ năm 2024, trong đó có 215,000 tên miền mới phát triển trong năm, tăng 23.7% so với cùng kỳ năm 2024, đạt mức tăng trưởng bình quân 4.89% trong giai đoạn 5 năm gần đây.
Với mục tiêu hỗ trợ xây dựng và duy trì website sử dụng tên miền ".vn", Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC) công bố các danh bạ website tại địa chỉ https://danhba.id.vn và https://danhba.biz.vn.
Các danh bạ này cung cấp trang mẫu và website tiêu biểu theo từng lĩnh vực, tạo cơ sở tham khảo trực quan và thuận tiện cho người dùng trong quá trình triển khai, hỗ trợ việc tra cứu và kết nối thông tin một cách hệ thống, đồng thời hỗ trợ cơ quan quản lý trong việc theo dõi ngành nghề, quy mô và mức độ hoạt động của các cơ sở kinh doanh, qua đó phục vụ công tác xúc tiến thương mại và hoạch định chính sách dựa trên dữ liệu.
Tên miền quốc gia ".vn" là tài nguyên số quan trọng, là địa chỉ định danh các website trên không gian Internet, được xem là cánh cửa vào thế giới Internet từ lâu đã đồng hành cùng quá trình phát triển thương mại điện tử Việt Nam.
