Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng đã ký Quyết định 2512 phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm.
Quy hoạch được lập trên toàn bộ địa giới hành chính Hà Nội với diện tích hơn 3.359 km2, gồm 51 phường và 75 xã. Thành phố đồng thời mở rộng không gian nghiên cứu liên kết với Phú Thọ, Thái Nguyên, Bắc Ninh, Hưng Yên, Ninh Bình cùng vùng đồng bằng sông Hồng, vùng trung du miền núi phía Bắc và các hành lang kinh tế quốc gia, quốc tế để hình thành cấu trúc "chùm đô thị hướng tâm", trong đó Hà Nội đóng vai trò hạt nhân dẫn dắt toàn vùng.
Theo Quyết định vừa được phê duyệt, Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội được xây dựng với tầm nhìn dài hạn 100 năm, chia thành các giai đoạn phát triển đến năm 2035, 2045, 2065 và 2085.
Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm lấy sông Hồng làm trục cảnh quan sinh thái, văn hóa chủ đạo.
Quan điểm xuyên suốt của quy hoạch là lấy con người làm trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực phát triển. Hà Nội xác định văn hóa là nền tảng cốt lõi của chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, với hệ giá trị "Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo".
Thành phố đặt mục tiêu phát triển nhanh nhưng bền vững, gắn với chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, thích ứng biến đổi khí hậu và bảo đảm quốc phòng, an ninh. Quy hoạch không chỉ tập trung mở rộng đô thị, mà hướng tới tái cấu trúc toàn bộ mô hình phát triển của Hà Nội theo hướng hiện đại, thông minh và cân bằng hơn.
Về cảnh quan đô thị, Quy hoạch là việc xác định Hà Nội phát triển ổn định theo không gian phát triển mở, cấu trúc đô thị "đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm", lấy Sông Hồng làm trục cảnh quan sinh thái - văn hóa chủ đạo; gắn kết chặt chẽ với vùng Thủ đô, Vùng đồng bằng sông Hồng, Vùng Trung du và miền núi phía Bắc và các hành lang kinh tế quốc gia, quốc tế.
Đối với khu vực Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng, quy hoạch xác định bố trí các cảng khách, cảng du lịch, cảng/bến thủy nội địa phục vụ nhu cầu về quốc phòng, an ninh,... Từng bước chuyển đổi các cảng hàng hóa và cảng tổng hợp tại khu vực trung tâm Thành phố thành cảng, bến thuyền du lịch để nâng cao hiệu quả khai thác quỹ đất ven sông, đồng thời phù hợp với định hướng tái cấu trúc không gian hai bên sông theo hướng sinh thái - văn hóa - đô thị dịch vụ của Thủ đô.
Rà soát, bổ sung sân golf, học viện đào tạo golf tại các khu vực bãi sông Hồng, sông Đáy, sông Đuống trên nguyên tắc đảm bảo dòng chảy thoát lũ, các khu vực đồi, núi, tạo hành lang xanh; các khu vực đồi, núi và xung quanh các hồ cảnh quan ở phía Bắc, Tây, Tây Nam và Nam Thành phố.
Hệ thống đường sắt đô thị giữ vai trò then chốt, dẫn dắt phát triển không gian đô thị theo mô hình TOD
Hệ thống hạ tầng giao thông là "xương sống"
Đáng chú ý, trong cấu trúc quy hoạch mới, hạ tầng được xác định là "xương sống", trong đó hệ thống đường sắt đô thị giữ vai trò then chốt, dẫn dắt phát triển không gian đô thị theo mô hình TOD. Quy hoạch bổ sung các tuyến liên vùng, nâng tổng chiều dài lên khoảng 1.153 km, đi theo các trục động lực, vành đai, các cực tăng trưởng và trung tâm lớn để định hình không gian phát triển mới.
Tại các khu vực xung quanh nhà ga Metro và các trục giao thông chính cho phép mở rộng không gian, tăng mật độ xây dựng, nâng tầng cao và tăng hệ số sử dụng đất, vừa tạo ra các đô thị nén hiện đại, giải phóng mặt đất để làm không gian xanh, công viên vừa là công cụ tài chính cốt lõi để thành phố điều tiết, thu hồi phần giá trị gia tăng từ đất đai, tạo lập nguồn vốn để tái đầu tư.
Quy hoạch cũng đặc biệt nhấn mạnh việc tổ chức không gian đa tầng: ngầm - mặt đất - trên cao, nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất và giảm áp lực cho khu vực trung tâm. Trong đó, thành phố tập trung xây dựng không gian ngầm, kết hợp hệ thống bể ngầm chứa nước, thoát nước đa năng tích hợp dưới các không gian giao thông, bãi đỗ xe ngầm, công viên... nhằm giải quyết ngập úng; đẩy mạnh khai thác không gian ngầm, đa tầng tại các khu vực TOD; đưa tỷ lệ ngầm hóa tại khu vực lõi đô thị lên trên 40%...
Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Thủ đô Hà Nội sẽ nghiên cứu đầu tư các tuyến đường sắt đô thị kết nối với các địa phương trong vùng Thủ đô và vùng đồng bằng sông Hồng như Bắc Ninh, Hưng Yên, Ninh Bình, Phú Thọ, Thái Nguyên...
TP Hà Nội cũng cũng quy hoạch Cảng hàng không thứ hai của vùng Thủ đô tại khu vực phía Nam, thuộc khu vực xã Ứng Hòa, Chuyên Mỹ, với định hướng trở thành cảng hàng không quốc tế công suất 30-50 triệu khách/năm.
Theo định hướng, sân bay này sẽ phát triển theo mô hình "đô thị sân bay", kết nối với hệ thống logistics, thương mại và dịch vụ hiện đại. Đồng thời, sân bay Hòa Lạc và Gia Lâm cũng được nghiên cứu khai thác theo mô hình lưỡng dụng.
