Ở nơi mùa Xuân bắt đầu bằng nhịp tim thai
Khoa Hiếm muộn, Bệnh viện Từ Dũ - nơi mùa Xuân không theo quy luật thường nhật mà bắt đầu bằng nhịp đập của tim thai. Ở đó, y học hiện đại, niềm tin cùng sự kiên trì của người bệnh và y bác sĩ hòa làm một, không cho phép thời gian trở thành rào cản trên hành trình "tìm con" của những gia đình hiếm muộn.
Năm 1997, khi điều trị hiếm muộn vẫn còn là lĩnh vực rất mới mẻ tại Việt Nam, GS. Nguyễn Thị Ngọc Phượng - nguyên Giám đốc Bệnh viện (BV) Từ Dũ là người đầu tiên mang các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản về nước và lựa chọn Từ Dũ làm nơi triển khai. Một năm sau đó, ngày 30/4/1998, sự ra đời của 3 em bé thụ tinh trong ống nghiệm đầu tiên của Việt Nam đã trở thành dấu mốc lịch sử mở ra một chương mới cho ngành Hỗ trợ sinh sản và thắp lên hy vọng cho hàng chục nghìn gia đình hiếm muộn trong suốt gần 3 thập kỷ qua.
Khi vô sinh, hiếm muộn không còn là chuyện riêng của từng gia đình
Tiếp nối dấu son ấy, gần 30 năm qua, Khoa Hiếm muộn, BV Từ Dũ luôn giữ vai trò đơn vị tiên phong trong việc ứng dụng các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản tiên tiến. Từ những kỹ thuật nền tảng đến các kỹ thuật chuyên sâu nhằm tối ưu hóa chất lượng phôi và nâng cao cơ hội thành công, mọi nỗ lực đều hướng đến mục tiêu chung là mang lại kết quả điều trị tốt nhất cho người bệnh.

Khoa Hiếm muộn, Bệnh viện Từ Dũ - nơi gieo mầm hy vọng, giữ lửa hạnh phúc cho hàng nghìn gia đình.
Không dừng lại ở khía cạnh chuyên môn, BV còn từng bước mở rộng những giải pháp mang tính nhân văn, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của xã hội hiện đại và đồng hành cùng người bệnh trên cả phương diện tinh thần lẫn chuyên môn.
Ước tính mỗi năm BV Từ Dũ thực hiện khoảng 60.000 ca điều trị vô sinh, hiếm muộn. Trung bình mỗi ngày, Khoa Hiếm muộn của BV tiếp nhận khoảng 200 - 250 cặp vợ chồng đến thăm khám và điều trị.
Từ thực tiễn điều trị hằng ngày, BSCKII. Phạm Hồ Thuý Ái - Phó trưởng khoa Hiếm muộn, BV Từ Dũ nhận định rằng, vô sinh, hiếm muộn là một vấn đề cần được nhìn nhận ở tầm rộng hơn, không chỉ trong phạm vi từng gia đình. Thực tế này cũng phù hợp với xu hướng chung của thế giới. Theo thống kê năm 2025 của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tỷ lệ vô sinh, hiếm muộn tại các quốc gia có thu nhập cao đã lên tới 17,8%, trong khi ở nhóm quốc gia thu nhập trung bình và thấp con số này là 16,2%, tăng đáng kể so với nhiều thập kỷ trước.
Đặt trong bối cảnh Việt Nam, tỷ suất sinh liên tục giảm trong nhiều năm qua, từ trên 2 con/phụ nữ vào năm 1989 xuống còn khoảng 1,9 con hiện nay. Thực trạng này không chỉ làm dấy lên nguy cơ già hóa dân số nhanh, mà còn cho thấy sự gia tăng song hành của các vấn đề về vô sinh, hiếm muộn trong xã hội hiện đại.
Trao niềm tin cho "người bệnh"
Theo BSCKII. Phạm Hồ Thúy Ái, trong điều trị vô sinh, hiếm muộn, y học hiện đại là điều kiện cần, tinh thần và sự kiên trì của người bệnh là điều kiện đủ để tạo nên những thành công. Thực tế cho thấy, không ít cặp vợ chồng chỉ sau vài lần chuyển phôi không thành công đã rơi vào mệt mỏi, hoài nghi và đứng trước quyết định bỏ cuộc.

BSCKII. Phạm Hồ Thúy Ái - Phó trưởng khoa Hiếm muộn, Bệnh viện Từ Dũ tư vấn cho người bệnh.
Nếu người bệnh buông tay, dù có kỹ thuật hiện đại đến đâu cũng không thể làm gì hơn. Chính vì vậy, yếu tố then chốt vẫn nằm ở sự đồng lòng của hai vợ chồng. Khi cả hai cùng chung một khát khao được làm cha mẹ chính là nền tảng tinh thần vững chắc nhất để họ đủ sức đi qua chặng đường dài với nhiều thử thách. Và khi điều kiện chuyên môn cho phép, các bác sĩ luôn chọn cách động viên, nắm tay và đồng hành để người bệnh không cảm thấy mình đơn độc.
Sự kiên trì ấy không chỉ đến từ phía người bệnh, mà còn được nuôi dưỡng từ chính đội ngũ y tế. Tại Khoa Hiếm muộn, từ bác sĩ, điều dưỡng, hộ sinh đến hộ lý, ai ai cũng đều âm thầm đồng hành, chia sẻ và động viên người bệnh từ những điều nhỏ nhất. Mỗi lời động viên, mỗi cử chỉ quan tâm đều hướng tới một mục tiêu giúp người bệnh giữ vững niềm tin và tiến gần hơn đến kết quả điều trị tốt nhất.
Với những người làm nghề hiếm muộn, niềm vui lớn nhất không chỉ là một ca điều trị thành công mà là khoảnh khắc được nghe nhịp tim thai đầu tiên. Đó cũng là lúc mọi vất vả, áp lực và lo toan dường như được đền đáp, để lại niềm tự hào lặng lẽ nhưng sâu sắc trong hành trình làm nghề.
Những nỗ lực ấy đã được phản ánh rõ nét qua kết quả điều trị. Tỷ lệ thành công của các chu kỳ thụ tinh trong ống nghiệm tại BV Từ Dũ hiện đạt 45,7%, được đánh giá cao so với mặt bằng chung trong khu vực.
Theo BSCKII. Phạm Hồ Thúy Ái, áp lực nghề nghiệp là điều luôn hiện hữu trong điều trị vô sinh, hiếm muộn. Có những bệnh nhân là con một, dâu trưởng mang trên vai kỳ vọng của cả hai bên nội ngoại. Gánh nặng ấy không chỉ đè lên người phụ nữ mà còn lan sang cả người thầy thuốc. Tuy nhiên, thay vì để áp lực lộ diện, các bác sĩ chọn cách "giữ lại cho mình", để trao cho người bệnh sự lạc quan và bình thản.
Bởi trong hiếm muộn, tinh thần không chỉ là yếu tố tâm lý mà còn là yếu tố y khoa. Căng thẳng kéo dài có thể ảnh hưởng đến nội tiết và khả năng đáp ứng điều trị. Vì vậy, thay cho những lời nói nặng nề hay tạo sức ép, các bác sĩ tại Khoa Hiếm muộn thường chọn những câu động viên rất nhẹ nhàng như: "Bác thấy trứng hôm nay đẹp lắm nè", "Phôi này nhìn dễ thương lắm", "Ráng thêm chút nữa..."
Những lời nói tưởng chừng giản dị ấy lại có sức nâng đỡ lớn giúp người bệnh cảm thấy mình vẫn còn cơ hội, vẫn có thể chạm tay tới thành công. Có những lúc, dù trong lòng lo lắng, bác sĩ vẫn kiên nhẫn trấn an, động viên người bệnh cố gắng.
Thế nhưng, áp lực lớn nhất của người làm nghề lại đến ở thời điểm sau chuyển phôi - giai đoạn người bệnh đã đi gần hết chặng đường mà kết quả thử thai vẫn chưa như mong đợi.

Đón em bé sinh ra tại Bệnh viện Từ Dũ.
"Đó là nỗi buồn sâu nhất, day dứt nhất, nhưng cũng là nỗi buồn không được phép nói ra. Thay vào đó, bác sĩ chúng tôi lại mỉm cười, tiếp tục động viên bệnh nhân rằng còn nhiều phôi đẹp, còn cơ hội, còn những lần cố gắng phía trước", BS. Thúy Ái nói.
"Giữ lửa" trong nghề hiếm muộn, vì thế không phải là những điều ồn ào hay thể hiện ra bên ngoài, mà là sự bền bỉ âm thầm, là khả năng gánh áp lực thay cho người bệnh, để phía trước họ luôn là niềm tin và hy vọng.
Lấy người bệnh làm trung tâm, gieo thêm hy vọng cho năm mới
Bước sang năm mới với những mục tiêu mới, Khoa Hiếm muộn, BV Từ Dũ sẽ tiếp tục được xây dựng trên nền tảng lấy người bệnh làm trung tâm. Đồng thời, không ngừng nâng cao chất lượng chuyên môn và chăm sóc toàn diện.
Khoa sẽ tiếp tục tập trung chăm sóc tốt nhất cho chính những người bệnh đang điều trị. Mục tiêu để mỗi cặp vợ chồng ngay từ khi đặt chân đến BV đều có thể an tâm về tâm lý, tinh thần và chi phí điều trị.
Song song đó, Khoa sẽ tăng cường phát triển chuyên môn và luôn coi đây là trụ cột xuyên suốt. Những kỹ thuật mới trong lĩnh vực hỗ trợ sinh sản đang và sẽ được ứng dụng trên thế giới đều được Khoa chủ động tiếp cận, nghiên cứu và triển khai phù hợp, hướng đến điều trị cá thể hóa, nâng cao kết quả và tiếp tục giữ vững vai trò đơn vị tiên phong trong lĩnh vực hỗ trợ sinh sản tại Việt Nam.
Xuân mới lan tỏa hy vọng - Bệnh viện Nam học và Hiếm muộn Hà Nội đồng hành cùng chính sách khuyến sinh