Một đoạn tin trên báo SK&ĐS ngày 9/9/2010 dài khoảng vài trăm chữ nhưng khiến người đọc ngẫm nghĩ mãi về nhân cách thầy thuốc. Ấy là tin "Y sĩ Trưởng trạm y tế xã xả thân cứu người”. Ngắn gọn có hai câu này thôi "Sáng 6/9, khi đang trực khám bệnh tại trạm y tế xã, y sĩ Vàng Hà Xá thấy một cháu bé bị dòng nước lũ của con suối gần trạm y tế cuốn trong dòng nước chảy xiết. Không quản hiểm nguy, y sĩ Vàng Hà Xá lao mình vào dòng nước dữ để cứu cháu bé" mà sao có sức nặng đến vậy.
Dòng nước chảy xiết với tốc độ dòng chảy chắc chắn nhanh và xoáy không cho anh Vàng Hà Xá kịp nghĩ thêm khi thấy cháu bé bị nạn. Hành động của anh như một phản xạ của trái tim, của lương tâm khi thấy đồng loại gặp nạn đã khiến anh lao ngay xuống mong cứu cháu nhỏ. Chắc chắn vì cháu bé, quyết cứu cháu bé mà anh Xá quên những tính toán cho riêng mình... Tôi cứ nghĩ về anh trong giây phút thực hiện mệnh lệnh từ trái tim và lương tâm ấy lại chợt nhớ đến bao chuyện của bao người lãnh cảm trước nỗi đau đồng loại. Cháu Bình ở ngay Hà Nội bị chủ hàng phở đánh thường xuyên, cháu Hào Anh ở Cà Mau cũng bị chủ trại tôm giống hành hạ tra tấn, vậy mà người xung quanh, thậm chí cán bộ xã thường đến nhà chủ trại tôm giống uống rượu nhưng chả ai thấy dòng "nước lũ" của những nhân cách đục ngầu đang dìm các cháu. Đấy là chuyện báo đăng và còn bao chuyện thường ngày khác như thấy người bị nạn không cứu, thấy kẻ cắp móc túi người khác thì quay đi coi như không nhìn thấy cho khỏi liên lụy "chẳng phải đầu thì phải tai". Lan man nhớ để cảm phục hơn tấm gương của y sĩ Vàng Hà Xá.
 Các cán bộ y tế đến từng thôn bản phổ biến chăm sóc sức khỏe cho người dân. |
Ngày còn niên thiếu, lứa tuổi chúng tôi được học tập tấm gương anh Nguyễn Bá Ngọc cũng hy sinh khi cứu bạn khỏi chết đuối và anh được phong tặng danh hiệu Anh hùng thiếu nhi, lại có cả bài hát ca ngợi anh. Anh Xá cũng hành động như thế nhưng sao chỉ thấy báo SK&ĐS đưa tin mà không phải là nhiều báo đưa tin. Sự khác nhau chỉ là Nguyễn Bá Ngọc cứu được em nhỏ còn Vàng Hà Xá không cứu được cháu bé trên dòng nước lũ chảy xiết còn hành động thì như nhau. Không lẽ phẩm chất anh hùng là phải có kết quả cứu được người sau sự hy sinh hay phẩm chất anh hùng nằm ở cách nghĩ và hành động anh hùng? Sao không thấy những bài báo đưa tin và viết về anh để xã hội biết thêm những con người anh hùng thầm lặng như anh. Sao địa phương không vinh danh và chắc chắn tin này trên các báo hẳn phải hay hơn những tin con giết cha, người làm thuê giết chủ nhà hoặc những tin như ca sĩ này có bầu, nghệ sĩ kia bỏ vợ...!
Hành động anh hùng của y sĩ Vàng Hà Xá không còn là chuyện nhân viên y tế dũng cảm hy sinh cứu cháu nhỏ mà trước hết, đấy là một tư cách công dân đáng học tập và tuyên truyền rộng rãi. Được biết sau khi báo SK&ĐS đưa tin, ông Tổng biên tập báo đã ủy quyền cho phóng viên báo đến nhà anh Vàng Hà Xá ở bản Nậm Lọ B, xã Kan Hồ, huyện Mường Tè, Lai Châu để trao 2 triệu đồng của báo hỗ trợ cho gia đình anh. Đấy là tấm lòng, là tình người và lòng kính trọng, song bạn đọc nói riêng và cả xã hội nói chung cần được biết về anh nhiều hơn về đời thường của anh dẫn đến hành động hy sinh anh hùng trên.
Hiền Lê