Có dịp đến Bệnh viện Mắt TW vào mỗi sáng đầu tuần sẽ thấy được cảnh người dân từ các địa phương xung quanh Hà Nội đổ về khám, chữa mắt đông nghịt. "Giàu hai con mắt..." đã thôi thúc người bệnh từ khắp nơi đổ về bệnh viện TW để được bác sĩ Hà Nội trực tiếp khám, mổ càng làm gánh nặng của Bệnh viện Mắt TW lên cao. Từ khi Đề án 1816 của Bộ trưởng Bộ Y tế ra đời, BV Mắt TW đã xác định, đây là cơ hội tốt để chuyên ngành mắt được củng cố, phát triển. Phóng viên báo SK&ĐS đã phỏng vấn PGS.TS. Đỗ Như Hơn, Giám đốc Bệnh viện Mắt TW về việc thực hiện Đề án 1816.
PV: Nhìn lại hơn 2 năm thực hiện Đề án 1816 của Bộ trưởng Bộ Y tế, ông có thể cho biết những việc đã làm được của chuyên ngành mắt?
PGS. TS. Đỗ Như Hơn: Bệnh viện Mắt TW được phân công phụ trách chuyên ngành mắt từ Thừa Thiên Huế trở ra, nhưng bước chân của thầy thuốc bệnh viện chúng tôi đã lên với đồng bào Tây Nguyên - tỉnh Đăk Nông. Đem lại ánh sáng cho nhiều bà con dân tộc nơi đây. BGĐ bệnh viện xác định Đề án 1816 là cơ hội quý giá để củng cố và phát triển chuyên ngành mắt trong cả nước. Thực hiện Đề án 1816, bên cạnh việc chuyển giao kỹ thuật cho bệnh viện tuyến dưới, việc quan trọng không kém của chúng tôi là đào tạo, đào tạo lại cho thầy thuốc bệnh viện tuyến tỉnh. Có đến các vùng sâu, vùng xa như Lai Châu, Sơn La mới thấy được lỗ hổng rất lớn về con người chuyên ngành mắt. Không chỉ thiếu về nhân lực, trang thiết bị phục vụ cho các kỹ thuật điều trị ngành mắt cũng đòi hỏi vốn đầu tư lớn mà các tỉnh nghèo chưa đủ tiềm lực để tự trang bị cho mình. Vì vậy, vấn đề khảo sát nhu cầu trước khi cử cán bộ xuống tuyến dưới cũng được chúng tôi quan tâm. Không để thầy thuốc của mình làm thay trong 3 tháng nhưng vẫn phải đảm bảo được yêu cầu tuyến dưới phải nắm được kỹ thuật chuyển giao và làm chủ kỹ thuật đó là "bài toán" mà mỗi bác sĩ của bệnh viện đi tăng cường phải giải thành công.
PV:Trước khi thực hiện Đề án 1816 có thể thấy rằng, Bệnh viện Mắt TW thường xuyên quá tải, sau 2 năm kết quả như thế nào, thưa ông?
 PGS.TS. Đỗ Như Hơn (thứ 2 từ trái sang) trực tiếp khảo sát BV tuyến dưới. |
PGS.TS. Đỗ Như Hơn:
Chúng tôi có thể vui mừng thông báo, việc quá tải tại bệnh viện chúng tôi đang từng bước được giảm, điều đó có được là do các bệnh viện tuyến dưới đã từng bước vươn lên làm chủ được kỹ thuật chúng tôi chuyển giao. Và điều đặc biệt quan trọng, thầy thuốc tuyến dưới đã chiếm được niềm tin của nhân dân địa phương. Lấy ví dụ, như Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp Hải Phòng, chỉ cách Hà Nội hơn 2 giờ xe chạy, nhưng khi chưa có Đề án 1816, nhiều bệnh nhân của Hải Phòng không may bị bong võng mạc hay phải cắt dịch kính đều phải chuyển tuyến lên chúng tôi. Nay từ đầu năm 2010 chúng tôi đã chuyển giao 2 kỹ thuật trên và khi thầy thuốc chúng tôi rút về bệnh viện dưới đó đã làm tốt 2 kỹ thuật này. Bệnh nhân sinh sống ở Hải Phòng không phải lặn lội xe đò cùng với người nhà khăn gói "quả mướp" lên Hà Nội để mổ nữa. Đó là những thành quả không thể đong đếm hết được.PV: Như trên ông vừa nói, đúng là nhân lực ngành mắt ở nhiều địa phương vẫn còn thiếu nghiêm trọng, nếu không sớm giải quyết và giải tận gốc, sẽ để lại hậu quả rất khó lường, bởi tai nạn về mắt và các bệnh về mắt vẫn không ngừng tăng lên?
PGS. TS. Đỗ Như Hơn: Đúng là như vậy, các thầy thuốc của chúng tôi vừa phải chuyển giao kỹ thuật cho tuyến dưới vừa phải đứng lớp, truyền thụ những kỹ thuật mới, cách điều trị và xử lý các tổn thương về mắt do nhiều nguyên nhân gây nên. Làm tốt việc cấp cứu ban đầu các tai nạn về mắt ở địa phương sẽ cứu được nhiều người khỏi cảnh mù lòa. Hằng năm, Bệnh viện Mắt Trung ương phối hợp tổ chức từ 1- 2 lớp đào tạo điều dưỡng chuyên khoa mắt, lớp bác sĩ chuyên khoa định hướng, các lớp cao học, nghiên cứu sinh,... các khóa học kèm cặp hàng trăm lớp chăm sóc mắt ban đầu cho cán bộ y tế thôn bản... Mỗi năm có hàng trăm y bác sĩ nhãn khoa từ các địa phương đã được đào tạo bồi dưỡng, nâng cao kiến thức một cách bài bản và toàn diện. Đào tạo và hoàn thiện tay nghề cho các thầy thuốc tuyến dưới chính là giải pháp lâu dài, bền vững, giải quyết cơ bản những bức xúc trong quá trình phát triển ngành và phục vụ, chăm sóc mắt cho cộng đồng.
PV: Xin cảm ơn ông!
Vũ Dũng(thực hiện)