Nằm ở miền Trung của tỉnh Sơn Đông, Thái Sơn cao 1.545m so với mặt biển và chiếm diện tích 125 km2. Phía Bắc Thái Sơn là "thành phố của mùa xuân" Tế Nam, thủ phủ của tỉnh Sơn Đông, phía Nam là Khúc Phụ - quê hương của Khổng Tử. Năm 1987, Thái Sơn được công nhận là Di sản thế giới. Hội đồng Di sản thế giới đánh giá về Thái Sơn rằng: "Các kiệt tác nhân văn trong núi hội nhập một cách hoàn mỹ và hài hòa với cảnh quan thiên nhiên. Thái Sơn là biểu tượng của nền văn minh và tín ngưỡng của Trung Quốc cổ đại".
Đến tham quan Thái Sơn, du khách phải leo lên tận đỉnh mới cảm nhận được hết vẻ đẹp tự nhiên và sự hùng vĩ của nó. Cái "thang lên trời" có 6.600 bậc đá sẽ đưa bạn thưởng ngoạn phong cảnh thiên nhiên hữu tình nơi đây. Trước mặt, trên đầu bạn là những rừng cây cổ thụ xanh tươi, những vách đá dựng đứng tạo nên cảnh hùng vĩ, trang nghiêm. Lúc đó, dưới chân bạn xa xa bao quanh là những cánh đồng xanh thẳm được phù sa sông Hoàng Hà bồi đắp nên.
 Thái Sơn là sự hội tụ của những danh thắng nước non ở Trung Quốc. |
Ở Trung Quốc có một truyền thuyết về Thái Sơn rằng: Mọi vật trong trời đất đều là do một người gọi là Bàn Cổ tạo ra, sau khi Bàn Cổ qua đời, đầu, thân và tứ chi biến thành 5 ngọn núi lớn, đó là "ngũ nhạc" (5 ngọn núi) nổi tiếng ở Trung Quốc. Thái Sơn nằm ở phía đông chính là đầu của Bàn Cổ hóa thành, bởi vậy Thái Sơn được gọi là "đông nhạc" là đứng đầu trong "ngũ nhạc".
|
Đặc điểm nhiên nhiên nổi bật của núi Thái Sơn là cây thông cổ thụ và đá. Theo sử sách, nơi đây có hơn 10.000 cây có tuổi trên trăm năm và hơn 3.300 cây có tuổi từ 330 năm đến 1.000 năm, hoặc nhiều hơn. Cùng với cây cổ thụ là những dòng suối không lớn nhưng nước trong vắt, tinh khiết và mát rượi. Có những thác nước đổ từ trên cao làm du khách sững sờ, thích thú tưởng như nhìn thấy nước xanh mát đang đùa giỡn với người. Nhưng nổi bật nhất vẫn là đá đủ dáng, đủ kiểu, nhiều vách đá phẳng, dựng đứng. |
Phong cảnh của Thái Sơn nổi tiếng bởi sự hoành tráng. Thế núi trùng điệp, hình dạng đồ sộ được tô điểm bởi những cây tùng cổ thụ và sự biến hóa khôn lường của những áng mây khiến cho Thái Sơn đậm nét tươi đẹp trong hoành tráng, thần kỳ trong tĩnh mịch, là sự hội tụ của những danh thắng nước non ở Trung Quốc.
Thái Sơn có hơn 3.000 năm lịch sử tiếp nhận sự tế lễ của các đế vương thuộc các triều đại. Với sự cầu kỳ trong nền văn hóa truyền thống Trung Quốc, Thái Sơn nằm ở phía cực Đông Trung Quốc, phía đông là nơi mặt trời mọc, Thái Sơn chính là nơi cát tường phát sinh của muôn vật, bởi vậy được coi là biểu tượng của trời và hóa thân của thần. Để chứng minh quyền thống trị của mình là do trời ban cho, đế vương các triều đại đều lên đỉnh Thái Sơn gần với Thiên đình để tế lễ thông báo với trời đất, đó chính là những đại lễ phong thiền Thái Sơn. Các hoạt động tế lễ phong thiền này đã diễn ra hàng nghìn năm tại Thái Sơn và xuyên suốt trong xã hội phong kiến Trung Quốc. Thái Sơn vì có các đế vương phong thiền mà được nâng lên tới tầm cao thần thánh như hoàng đế, đồng thời cũng được cho là biểu tượng của sự ổn định, củng cố chính quyền, đất nước thịnh vượng và dân tộc đoàn kết, bởi vậy mới có cách nói "Thái Sơn an, bốn biển đều yên". Được biết, bộ kinh Kim Cương của đạo Phật được ghi lên trên vách đá ở sườn Đông trên đường mòn chính lên núi. Đây là tác phẩm lớn nhất trên vách đá có đề ngày tháng được khắc với 2.799 chữ phủ kín 2.064m2 mặt đá.
Cùng với việc phong thiền, các triều đại Trung Hoa còn không ngừng xây dựng chùa chiền, tạc tượng thần, khắc chữ đề từ trên núi Thái Sơn. Các văn nhân mặc khách ngưỡng mộ Thái Sơn và đến đây du ngoạn, để lại những áng văn thơ bất hủ. Nội đàm văn hóa lịch sử lâu đời và phong phú đã hòa nhập vào trong phong cảnh thiên nhiên hoành tráng của Thái Sơn, hình thành cảnh quan Thái Sơn độc đáo đan xen giữa thiên nhiên với con người. Vẻ đẹp này không chỉ hiếm có ở Trung Quốc mà cũng rất hiếm thấy trên thế giới.
Sau khi đến khảo sát tại Thái Sơn tháng 5/1987, các chuyên gia UNESCO đã dành cho Thái Sơn sự đánh giá rất cao: "Di sản thế giới có nhiều đặc điểm đặc sắc khác nhau về thiên nhiên, về văn hóa. Rất hiếm khi cả hai giá trị này ở trong cùng một khu bảo tồn, nhưng Thái Sơn là di sản có cả hai giá trị đó".
Thục Chinh (Theo Cri)