Trong một cảnh báo đưa ra mới đây, Quỹ Tiền tệ Quốc tế cho rằng nếu không có những biện pháp can thiệp kịp thời, “căn bệnh nợ công" sẽ biến chứng nặng hơn. Không chỉ hoành hành ở châu Âu, nó có thể sẽ lan sang cả châu Á.
Những diễn biến nguy hiểm ở châu Âu hiện nay có thể làm gián đoạn thương mại toàn cầu, ảnh hưởng đến kinh tế châu Á - Đó là nhận định của Phó Giám đốc điều hành IMF Naoyuki Shinohara khi đề cập những diễn biến nguy hiểm của cuộc khủng hoảng nợ công ở châu Âu hiện nay. Theo ông, cuộc khủng hoảng nợ công ở một số nước thuộc khu vực đồng euro có thể gây hiệu ứng "domino" sang châu lục này.
 Người ta lo ngại một cuộc khủng hoảng kép đe dọa kinh tế thế giới. |
Phân tích từ bài học của Hy Lạp, không khó để thấy được nguyên nhân của cuộc khủng hoảng nợ ở EU. Chính sách "vung tay quá trán" và "căn bệnh thành tích" đã khiến Hy Lạp trượt sâu trong vũng lầy nợ công. Thực chất, theo giới chuyên môn, nợ không phải là điều gì xấu, nhưng vấn đề đặt ra đối với mỗi quốc gia là mức nợ ấy phải rõ ràng và trong tầm kiểm soát. Ở trường hợp Hy Lạp, có thể thấy rằng khủng hoảng nợ công bắt nguồn từ sự "lạm chi" và sự lơi lỏng của EU khi Brussel sốt ruột muốn đẩy nhanh tiến trình hội nhập của Hy Lạp. Nói cách khác, những "ảo tưởng" về một viễn cảnh mới, về ánh hào quang của EU đã khiến Athens phớt lờ mọi cảnh báo, tiếp tục mạnh tay chi tiêu và hậu quả nhãn tiền đều như người ta đã thấy.
Trở lại với những đánh giá của Phó Giám đốc điều hành IMF Naoyuki Shinohara. Chia sẻ quan điểm này, giới chuyên môn nhận định cuộc khủng hoảng nợ công nay đang có xu hướng lan rộng hơn và thậm chí chuyển sang châu Á. Hiện tại, châu Á đang thu hút được nhiều vốn đầu tư, tuy nhiên trên thực tế, một số nền kinh tế lớn trong khu vực lại đối mặt với nguy cơ phát triển quá nóng. Hơn nữa, người ta cũng đang lo ngại một cuộc "khủng hoảng kép" (ám chỉ cuộc khủng hoảng tài chính từ Mỹ và cuộc khủng hoảng nợ công ở châu Âu) đe dọa sự phát triển của kinh tế thế giới.
Những bài học từ khủng hoảng nợ công
Nhìn lại cuộc khủng hoảng nợ công tại EU, giới phân tích nhận định đối với khu vực đồng euro, gói cứu trợ dài hạn và quỹ chống khủng hoảng mới chỉ là liều thuốc an thần. Còn trị được dứt căn bệnh hay không thì đó còn là một câu hỏi khó giải đáp. Bởi cơ chế về mức đóng góp của các nước thành viên đối với việc giải ngân 440 tỷ euro trong quỹ chống khủng hoảng vẫn chưa rõ ràng và nếu không khéo, kế hoạch trên có thể tạo ra hiệu ứng ngược đối với đồng euro cũng như tình hình lạm phát nói chung của khu vực.
Cuộc khủng hoảng này cũng cho thấy rõ những "lỗ hổng" trong Liên minh EU. Thứ nhất, nó thử thách tính thống nhất của EU và có thể làm tiêu tan giấc mộng siêu cường của châu lục này. Những tranh cãi về gói cứu trợ dài hạn EU/IMF trị giá 110 tỷ euro dành cho Hy Lạp không chỉ cho thấy mức độ tàn phá của “cơn sóng thần nợ công" mà nó cho thấy sự chia rẽ và mâu thuẫn trong EU đã và đang gặm nhấm lòng tin giữa các thành viên trong khối. Rõ ràng yếu điểm lớn nhất của EU qua các cuộc khủng hoảng này là sự thiếu thống nhất và ít có tiếng nói chung.
Còn từ góc độ kinh tế, bài học từ cuộc khủng hoảng nợ công ở Hy Lạp và nhiều quốc gia khác chính là việc điều tiết chính sách quản lý và là lời cảnh báo trong vấn đề vay nợ. Vay nợ không xấu, nhưng phải tính toán đến hai yếu tố: hiệu quả từ những đồng vốn vay và hệ quả lâu dài nếu không giải quyết được dứt điểm vấn đề nợ.
Nhật Quang (Googlenews/Newyahoo)