Ngày 1/3/2009, Cánh diều vàng 2008 sẽ được trao tại Cung văn hóa Hữu nghị Hà Nội. Những ngày này, Ban giám khảo các thể loại phim vẫn đang cùng nhau "đãi cát tìm vàng".
Diện mạo giải và thực trạng của điện ảnh Việt Nam
Trong khu vực phim truyện nhựa chỉ có 6 phim tham gia giải, bằng một nửa số phim nhựa tham gia Cánh diều Vàng 2008. Trừ Trăng nơi đáy giếng (Hãng phim Giải phóng) là sản phẩm của doanh nghiệp nhà nước, 5 phim còn lại đều là của các hãng tư nhân: Huyền thoại bất tử (Phước Sang), Giải cứu thần chết (Thiên Ngân), Cú và chim se sẻ (Chánh Phương), Đẹp từng centimet (BHD), Chuyện tình xa xứ (Thần Đồng). Trong khi đó, có tới 13 phim truyền hình dài tập và 7 phim hoạt hình tham dự giải, tăng gần gấp đôi so với năm trước. Những con số đó phản ánh thực trạng đời sống điện ảnh nước nhà khi việc sản xuất phim truyện nhựa gặp nhiều khó khăn, các đạo diễn đổ xô đi làm phim truyền hình dài tập. Ngay cả phim nhựa cũng thoát thai từ phim truyền hình dài tập - đó là trường hợp phim Đẹp từng centimet, biến tấu của phim truyền hình dài tập Bỗng dưng muốn khóc.
 |
Trong số 5 phim của hãng tư nhân dự giải có đến 3 phim có đạo diễn là Việt kiều: Cú và chim se sẻ (đạo diễn Stephane Gauger), Huyền thoại bất tử (đạo diễn Lưu Huỳnh), Chuyện tình xa xứ (đạo diễn Victor Vũ). Có lẽ vì thế Cánh diều Vàng năm nay có thêm giải cho các phim có các thành phần chính là người nước ngoài hoặc có 51% vốn do người nước ngoài đóng góp.
Phim truyện nhựa nào sẽ đăng quang?
Tuy ít phim tham gia, nhưng cuộc đua tài trong khu vực phim truyện nhựa của giải năm nay không kém phần hấp dẫn. 6 phim truyện nhựa tham dự giải đều có những mặt mạnh, yếu của mình xét từ tiêu chí chuyên môn.
Giải cứu thần chết của Nguyễn Quang Dũng là phim trẻ trung, sôi động, dí dỏm, hiện đại và hấp dẫn khán giả trẻ, làm nên một hiện tượng phim Tết có doanh thu kỷ lục. Tuy nhiên, nhiều ý kiến của người trong nghề cho rằng so với Nụ hôn thần chết cũng của Nguyễn Quang Dũng thì tính nhân văn và tính thẩm mỹ không bằng. Một số cảnh gây cảm giác rập khuôn các phim Mỹ về học sinh trung học. Xét trên tiêu chí nghề nghiệp thì phim khó đoạt giải cao song có thể giành được Giải phim khán giả yêu thích nhất.
Đẹp từng centimet của Vũ Ngọc Đãng kể một câu chuyện khá đơn giản về một nhiếp ảnh gia giả danh đạo diễn để quyến rũ một cô hoa hậu miền Tây. Phim được dư luận đánh giá là hình ảnh đẹp, lãng mạn nhưng quá nhiều thoại, thiếu kịch tính và thiếu chiều sâu, nhiều cảnh nhạt, mâu thuẫn, vô lý, một số cảnh giống phim nước ngoài. Vì thế cơ hội đoạt giải của phim này gần như không có. Nhưng phim có thể là ứng viên cho Giải quay phim xuất sắc nhất.
Cú và chim se sẻ của Stephane Gauger là bộ phim cảm động về lòng tốt của ba con người xa lạ gặp nhau trên đất Sài Gòn. Phim đã tạo được không khí của một Sài Gòn đương đại. Cú và chim se sẻ đã đoạt Giải kịch bản phim hay nhất, Giải thưởng phim được khán giả yêu thích nhất, Giải thưởng lớn của ban giám khảo tại một số LHPQT ở Hoa Kỳ. Tuy nhiên, phim còn một số điểm bất cập về văn hóa Việt Nam và còn một số cảnh thừa, không ăn nhập vào câu chuyện. Cú và chim se sẻ có thể là ứng viên cho Giải biên kịch xuất sắc nhất.
Chuyện tình xa xứ của Victor Vũ là một phim lãng mạn, hài hước và cảm động kể chuyện về hai chàng trai từ Việt Nam sang Hoa Kỳ du học và gặp phải những chuyện tình hết sức éo le. Đây là phim đầu tiên của Victor Vũ dàn dựng trong nước sau những thành công của các phim Oan hồn và Buổi sáng đầu năm (Giải phim hay nhất tại LHP San Diego). Phim có câu chuyện đơn giản nhưng hình ảnh đẹp, nhiều câu thoại hóm hỉnh. Tuy nhiên cách xây dựng nhân vật còn sượng và đơn giản. Phim có thể là ứng viên Giải quay phim xuất sắc nhất và Giải diễn viên nữ phụ xuất sắc nhất cho Kathy Uyên trong vai nữ cảnh sát Tiffnany.
 Phim Trăng nơi đáy giếng.
|
Huyền thoại bất tử của đạo diễn Lưu Huỳnh là một phim võ thuật - nghệ thuật hấp dẫn và cảm động với những khuôn hình đẹp và âm nhạc lôi cuốn, hòa trộn được cách kể chuyện thô nhám của nghệ thuật tả chân với cách khơi gợi tinh tế sâu thẳm của nghệ thuật Thiền. Phim kể chuyện một anh chàng khờ tên là Long, ôm bình tro hài cốt của mẹ định đi sang Mỹ tìm gặp huyền thoại võ thuật Lý Tiểu Long mà anh vẫn tin là cha đẻ của mình. Người xem vừa hồi hộp đến nghẹt thở, vừa ứa nước mắt vì cảm động trước sự xả thân đến tả tơi của một chàng trai dị tật ngây thơ đến thánh thiện, khi anh quyết tâm lao vào cứu một cô gái bị bọn ma cô bắt cóc. Ở ta, phim võ thuật vẫn là một mảnh đất hoang, phim võ thuật có nội dung xã hội và nhân văn sâu sắc lại càng không có. Vì thế Huyền thoại bất tử là một ứng viên nặng ký của Giải phim truyện nhựa xuất sắc nhất. Đạo diễn Lưu Huỳnh cũng có thể tiếp tục đoạt Giải đạo diễn xuất sắc nhất vì anh đã thành công khi làm cho võ thuật thấm đẫm tinh thần nhân văn, nghệ thuật. Dustin Nguyễn là một ứng viên cho Giải diễn viễn nam chính xuất sắc nhất khi thể hiện nhân vật Long một cách dung dị, chân thực mà tinh tế, không chút cường điệu, lên gân.
Chấm giải và trao giải
Ban giám khảo phim truyện nhựa năm nay gồm 9 người, phần lớn là những nghệ sĩ của Hãng phim truyện Việt Nam: nhà biên kịch Lê Ngọc Minh (Trưởng ban) và các thành viên: đạo diễn Vương Đức, đạo diễn Thanh Vân, đạo diễn Đào Bá Sơn, nhà quay phim Lý Thái Dũng, họa sĩ Nguyễn Nguyên Vũ, nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân, nhà thu thanh Hoàng Anh, NSND Như Quỳnh. Ông Trần Luân Kim cho biết, việc chọn ban giám khảo với tỷ lệ có nhiều đạo diễn hơn các lần trước là do ngẫu nhiên chứ không phải chủ tâm cơ cấu thêm đạo diễn. Vì không phải ai được mời cũng muốn tham gia và có điều kiện tham gia ban giám khảo. Có người như NSND Như Quỳnh lúc đầu từ chối vì sợ bị chê là già quá, nhưng sau khi được thuyết phục thì chị lại vui vẻ tham gia...
Theo ông Trần Luân Kim - Chủ tịch Hội Điện ảnh Việt Nam, lễ trao giải Cánh diều Vàng 2009 sẽ được tổ chức chu đáo với tầm vóc và quy mô cần phải có.
Thanh Ước