Truyền hình trực tuyến: Trẻ biếng ăn – Cách nào xử lý?

Suckhoedoisong.vn - Báo điện tử Sức khỏe&Đời sống - Suckhoedoisong.vn tổ chức buổi tư vấn truyền hình trực tuyến với chủ đề "Trẻ biếng ăn – Cách nào xử lý?” vào 9h30, thứ Sáu, ngày 15/12/2017. Chương trình được phát trực tiếp trên Suckhoedoisong.vn, trên kênh Youtube và fanpage của báo Sức khoẻ&Đời sống.

Mời độc giả theo dõi video chương trình:


Biếng ăn là một trong những triệu chứng rất thường gặp ở trẻ nhỏ. Khi thấy con đến bữa không chịu ăn, hoặc ăn ít hơn bình thường hoặc ăn chỉ bằng một phần nhỏ của con người khác… nhiều cha mẹ đã rất căng thẳng, lo lắng.

Theo các bác sĩ, nếu trẻ biếng ăn kéo dài sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ, gây thiếu hụt chất dinh dưỡng, suy dinh dưỡng, không đảm bảo các chỉ số tăng trưởng. Khi cơ thể không đủ năng lượng, trẻ dễ bị mệt mỏi, khó tập trung và tư duy khiến trẻ học kém hơn những trẻ khoẻ mạnh khác. Tính cách trẻ có thể bị thay đổi do cơ thể mệt mỏi, không thích vận động, hoà nhập với bạn bè và môi trường xung quanh, khả năng giao tiếp kém, lâu dài dế dẫn tới chứng trầm cảm hoặc tự kỷ..v.v…

Các chuyên gia cũng cho rằng, trẻ biếng ăn có thể do bệnh lý hoặc đơn giản chỉ là biểu hiện biếng ăn sinh lý bình thường sau khi tiêm chủng hoặc vừa mới ốm dậy… Tuy nhiên không phải phụ huynh nào cũng nắm rõ vấn đề này khiến cả cha mẹ và bé rơi vào hoàn cảnh “bữa ăn trong nước mắt”, ép buộc, quát mắng trẻ ăn. Đây chính là sai lầm rất nhiều ông bố bà mẹ mắc phải khi cho con ăn.

Vậy làm thế nào để trẻ thích thú với việc ăn uống, cho trẻ ăn thế nào là đúng cách, điều trị chứng biếng ăn ở trẻ ra sao, cách chế biến thực đơn để hấp dẫn trẻ biếng ăn…, Tất cả điều này sẽ được các chuyên gia nhi khoa, dinh dưỡng và tâm lý, kỹ năng sống tư vấn trong buổi tư vấn truyền hình trực tuyến với chủ đề “Trẻ biếng ăn – Cách nào xử lý?”.

Khách mời tham gia chương trình gồm:

PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng – Nguyên Trưởng khoa Nhi, BV Bạch Mai.

TS.BS. Trương Hồng Sơn - Viện trưởng Viện Y học ứng dụng Việt Nam, Phó Tổng thư ký của Tổng hội Y học Việt Nam

Chuyên gia tâm lý, kỹ năng sống, TS. Vũ Thu Hương - Giảng viên khoa Giáo dục tiểu học, ĐH Sư phạm Hà Nội.

Dẫn chương trình: Anh Thư

Chương trình được truyền hình trực tuyến trên Suckhoedoisong.vn, trên kênh Youtube và fanpage của Báo Sức khoẻ & Đời sống bắt đầu từ vào 9h30, thứ Sáu, ngày 15/12/2017. Bạn đọc có thể gửi câu hỏi về tòa soạn ngay từ bây giờ theo địa chỉ:

Email: bandientuskds@gmail.com

Hoặc gọi theo số 024 6661 8272 trong thời gian diễn ra chương trình

Hoặc điền vào mẫu phía dưới trang.

Trong mỗi chương trình chúng tôi cũng sẽ có những câu hỏi tương tác tới khán giả và những khán giả có câu trả lời chính xác và nhanh nhất, đồng thời like và share thông tin của chương trình sẽ nhận được những phần quà.

Báo điện tử Sức khoẻ & Đời sống (Suckhoedoisong.vn) trân trọng cảm ơn PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng – Nguyên Trưởng khoa Nhi, BV Bạch Mai; TS.BS. Trương Hồng Sơn - Phó Tổng thư ký của Tổng hội Y học Việt Nam, Viện trưởng Viện Y học ứng dụng Việt Nam; Chuyên gia tâm lý, kỹ năng sống, TS. Vũ Thu Hương - Giảng viên khoa Giáo dục tiểu học, ĐH Sư phạm Hà Nội đã nhận lời tham gia chương trình.

Trân trọng cảm ơn nhãn hàng Oralplus Gold - Con ăn khỏe, Mẹ nhàn tênh đã đồng hành và tài trợ chương trình.

Mời độc giả tham gia chương trình tương tác truyền hình trực tuyến

Khán giả tương tác với chương trình:
1. Like Fanpage Báo Sức khoẻ và đời sống
2. Share link sự kiện của chương trình.
3. Trả lời câu hỏi của chương trình chính xác và nhanh nhất.

Những khán giả có câu trả lời chính xác nhất và nhanh nhất sẽ được chúng tôi công bố và nhận được những phần thưởng từ chương trình.

Câu hỏi tương tác 01:

Bé biếng ăn có thể gây nên những hệ lụy nào:

A. Thiếu hụt dinh dưỡng, chậm phát triển

B. Sức đề kháng, hệ miễn dịch yếu

C. Táo bón

D. Tất cả các phương án trên

Đáp án đúng là D

CHÚC MỪNG ĐỘC GIẢ CÓ FACEBOOK HAI PHAM ĐÃ TRÚNG THƯỞNG CÂU HỎI SỐ 1 CỦA CHƯƠNG TRÌNH.

Câu hỏi tương tác 2:

Khắc phục chứng biếng ăn của trẻ cần tác động theo hướng nào:

A, Giúp con hấp thu và tiêu hoá tốt

B, Kích thích ăn ngon.

C, Cả A và B

D, Nghiêm khắc với trẻ trong bữa ăn

Đáp án đúng là C

CHÚC MỪNG ĐỘC GIẢ CÓ FACEBOOK BÌNH ĐÃ TRÚNG THƯỞNG CÂU HỎI SỐ 2 CỦA CHƯƠNG TRÌNH.


Dương Hải

NỘI DUNG CÂU HỎI GIAO LƯU :
MC
Thưa các chuyên gia, “Trẻ em như búp trên cành, biết ăn ngủ học hành là ngoan” nhưng trong gia đình có trẻ biếng ăn, không chỉ bố mẹ mà cả ông bà cũng rất “đau đầu”, thưa bác sĩ, trẻ biếng ăn đến khám tại viện có thường xuyên không? Xin ông có thể phân loại các tình trạng biếng ăn ở trẻ nhỏ được chứ?
PGS.TS. Nguyễn Tiến Dũng :

Thời gian trước, khi kinh tế còn khó khăn tôi hầu như không gặp trẻ nào biếng ăn. Nhưng hiện nay khi kinh tế càng được cải thiện, xã hội ngày càng phát triển, càng có nhiều thứ ăn hơn, lại càng sinh ra biếng ăn, tình trạng trẻ biếng ăn càng ngày nhiều.

Có một số nguyên nhân gây biếng ăn: là do thức ăn, có quá nhiều lựa chọn cho trẻ, hoặc do cách chế biến... Nguyên nhân thứ 2 do bản thân đứa trẻ, vấn đề này lại chia ra làm 2, có thể do trẻ mắc bệnh, ho, sốt, hoặc các loại bệnh về thể chất khác, thứ 2  là biếng ăn do tâm lý.

MC
Nhiều bậc làm cha mẹ cứ thấy con gầy guộc hoặc không chịu ăn thì cho rằng con biếng ăn. Trẻ biếng ăn ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ ntn thưa PGS Nguyễn Tiến Dũng?
PGS.TS. Nguyễn Tiến Dũng :

Tôi xin bổ sung thêm 1 nguyên nhân biếng ăn, đó là do chính các bậc phụ huynh. Có trường hợp tôi đã gặp, một người mẹ đưa trẻ đến khám chị này bảo là con mình bị biếng ăn, nhưng khi tôi hỏi chị cho cháu ăn thế nào, thì chị kể ra rất nhiều khiến tôi phát hoảng, nếu là tôi thì tôi cũng không thể ăn nổi. 

Nếu không cải thiện được tình trạng biếng ăn của trẻ, đầu tiên sẽ ảnh hưởng đến tâm lý của cha mẹ, khiến các bậc cha mẹ lo lắng. 

MC:
Nhiều bậc cha mẹ than thở rằng “ăn uống của con là cuộc chiến không hồi kết”, thưa TS Hương, việc cho trẻ ăn sai cách là do lỗi nhận thức của cha mẹ, người lớn hay là do thói quen chiều con của các bậc cha mẹ hiện nay? Vậy, có những phương pháp nào giúp trẻ hứng thú với việc ăn uống tự nhiên và phụ huynh cần chú ý những gì?
TS. Vũ Thu Hương :

Tôi nghĩ rằng anh Dũng nói đúng. Bệnh do bố mẹ gây ra nhiều, do bố mẹ lo quá. Con không ăn một bữa không thể gầy ngay được đâu. Đôi khi chúng ta không muốn ăn ngày hôm nay, nhưng chúng ta sẽ ăn trở lại. Việc bố mẹ luôn ép trẻ ăn dần dần làm cho trẻ phản ứng lại chuyện ăn đó. Một số bạn có con biếng ăn, đến khi đi với tôi lại không biếng ăn. Vì chúng tôi không sốt ruột, không ép ăn 1-2 bữa rồi sau đó các cháu sẽ ăn trở lại. Các cháu được quyền lựa chọn, được ăn cái này, cái kia. Trẻ chỉ cần tỏ thái độ không ăn là bố mẹ hiểu không muốn ăn rồi. Tôi có lớp học có 10 cháu, và phải có đến 7-8 cháu không muốn ăn. Chúng tôi bày món ăn lên giá như ở hàng cơm, các cháu đi qua, chỉ muốn ăn thứ nọ thứ kia, sau đó các cháu đã ăn rất nhiệt tình. Và sau đó, khi bày món ăn trước mặt các cháu, các cháu rất hứng thú. 

TS.BS. Trương Hồng Sơn: Chúng ta thấy biếng ăn là một chủ đề mà các bà mẹ hay than phiền trẻ biếng ăn, tỷ lệ biếng ăn khoảng 2/3 tuy nhiên thực tế khi khám biếng ăn hay không thì là 20-30% của 2/3. Có 3 yếu tố quan trọng nhưng gộp lại chỉ có 2 yếu tố là: trẻ biếng ăn bệnh lý, do cha mẹ (chế biến, tâm lý) mỗi tuổi, mỗi trẻ khác nhau. Khi cha mẹ lầm tưởng cần một lượng thức ăn của trẻ lớn hơn nên sẽ ép trẻ ăn lượng lớn. Khi con trẻ phát triển đầy đủ là ổn nên không cần phải ép, nếu trẻ không ổn, không phát triển đầy đủ thì hãy xem xét.

MC
Vấn đề biếng ăn ở trẻ có khá nhiều nguyên nhân, vậy cần xử trí khoa học ra sao cho từng nguyên nhân trực tiếp?
PGS.TS. Nguyễn Tiến Dũng :

Đúng như chị nói, nguyên nhân biếng ăn có thể phát hiện rất dễ, nhưng xử trí biếng ăn rất khó. Đầu tiên cần thay đổi nhận thức của cha mẹ, điều này rất khó. Thứ 2, hội chứng máy xay sinh tố, tôi đã gặp trường hợp có bà mẹ không chỉ xay nhuyễn mà còn cho trẻ ăn thực phẩm xay nhuyễn này bằng xi lanh, trong khi đứa trẻ bề ngoài béo ục ịch. Nguy hiểm là các bà mẹ cho rằng mình làm như vậy mới đúng. Nếu trẻ không nhai, cơ hàm không phát triển, răng cũng bị ảnh hưởng, nếu suốt ngày trẻ ăn bằng cách nuốt sẽ bị ảnh hưởng đến trẻ. Việc thay đổi nhận thức của người lớn là khó nhất, còn vấn đề biếng ăn do vấn đề sức khỏe có thể chữa được.

Một vấn đề hiện nay nữa là nhiều bậc cha mẹ khi cho trẻ ăn thường bật ipad, tivi, biến trẻ thành cái máy ăn. 

TS Trương Hồng Sơn: Tôi nghĩ các bà mẹ thường nghĩ phức tạp nhưng thực ra rất đơn giản thôi. Nếu là tôi, đầu tiên tôi sẽ xem cái gốc là tình trạng dinh dưỡng của trẻ thế nào, nếu cháu đang phát triển bình thường, câu chuyện biếng ăn là tâm lý của cha mẹ thì cần tư vấn cho các cha mẹ. Nếu đánh giá tình trạng cân nặng, chiều cao của trẻ có vấn đề thì cần tư vấn cả cha mẹ và con. Lúc đó cần xem đến vấn đề bệnh lý của con thế nào, cách chế biến, cho ăn của cha mẹ thế nào... 

TS Vũ Thu Hương: Tôi thường nói với các bậc cha mẹ, Ăn là một trong những khoái cảm của con người, nếu cho con ăn như máy, con sẽ mất đi khoái cảm, cuộc đời con sẽ mất đi niềm vui. Hãy trả lại cho con khoái cảm đó, hãy tôn trọng khoái cảm đó của con. Hãy xem lại thực đơn và thời gian biểu của con, 5-7 bữa quá dày. Nên rủ con nấu cùng để tạo sự thèm muốn. Khi ngửi hương vị thơm của món ăn bốc ra, nó sẽ tạo ra sự thèm ăn. Hiện tỷ lệ suy dinh dưỡng thấp, hầu hết là trẻ thừa cân béo phì. Một số trường hợp tôi bảo phụ huynh đừng cho con uống sữa nữa, vì con đã thừa cân rồi, họ lại hỏi vậy bổ sung cho con bằng cái gì. Phụ huynh luôn nghĩ cần phải bổ sung. Hãy tạo cho con cảm giác thèm ăn.

Mỗi bữa ăn của trẻ nên kéo dài từ 15-20 phút, không nên kéo dài bữa ăn 2-3 tiếng, lúc đó sẽ mất khoái cảm ăn uống.

MC
Thưa TS Vũ Thu Hương, là một chuyên gia tâm lý chắc hẳn bà cũng gặp không ít câu hỏi, thắc mắc của các bà mẹ nhờ bà tư vấn về việc biếng ăn ở trẻ? Xin bà có thể kể về những câu chuyện khiến bà nhớ đến bây giờ không?
TS. Vũ Thu Hương :

Có rất nhiều câu chuyện như vậy. Tôi ấn tượng đối với các bà mẹ con ăn ít, mà lịch trình tận 5-7 bữa/1 ngày. Tôi chia sẻ: “Bản thân tôi là người lớn, nếu ép ăn 5-7 bữa/ngày thì tôi cũng sẽ biếng ăn ngay thôi”. 

Đối với một đứa trẻ, chỉ ăn 3 bữa thôi, và 1 bữa phụ. Vì dạ dày của trẻ cần thời gian tiêu hóa. Một số bà mẹ cho con ăn lượng nhiều quá, không dạy con nhai. Tôi xử lý đến 4-5 trường hợp không nhai. Một cháu bé cho miếng cà rốt rất to cho vào miệng, không nhai và nuốt luôn. Một số bố mẹ quá sợ con không no, nên xay nhuyễn hết mọi thứ ra để bé nuốt, nên bé không hề biết nhai. 

MC
Bên trên là những phương pháp trị biếng ăn ở trẻ. Vậy có thể phòng tình trạng này được không thưa các chuyên gia?
PGS.TS. Nguyễn Tiến Dũng :

Có một vấn đề hiện nay là các tài liệu chính thống về khẩu phần ăn, cách cho ăn nhưng phụ huynh không đọc, mà lại đi đọc những thông tin  lưu truyền không chính thống. Nhiều bậc cha mẹ thường tra google để trị bệnh hoặc chứng biếng ăn cho trẻ. Việc này rất nguy hiểm. Tôi xin cung cấp thông tin là hiện nay trên mạng cứ 10 thông tin y tế thì có 8 thông tin sai, 1 thông tin đúng và 1 thông tin nửa đúng nửa sai. 

TS Trương Hồng Sơn: Thông thường trẻ khuyến nghị ăn dặm từ lúc bé được 181 ngày, cái cần nhấn mạnh là đừng bao giờ cực đoan, v. Ví dụ mấy bữa một ngày, có thể 3-4 bữa hay 3+2 bữa phụ, thông thường mỗi độ tuổi có một khuyến nghị, nhưng đây là khuyến nghị chung, còn mỗi cá thể, mỗi đứa trẻ hoàn toàn khác nhau, lượng ăn của mỗi cháu khác nhau và số bữa khác nhau. Ai là người biết rõ điều đó nhất, chính bà mẹ với kiến thức đọc chính thống, phối hợp với các bác sĩ nhi khoa, dinh dưỡng lên thực đơn phù hợp nhất cho con mình. Và đừng nghĩ có thể áp dụng thực đơn đó trong thời gian dài, vì trẻ đang lớn lên, nhu cầu thay đổi, tâm sinh lý thay đổi, như thời điểm mọc răng, 1 tuổi, 2 tuổi khác nhau, mỗi độ tuổi thích hợp với loại thức ăn khác nhau. Quá trình nuôi con là quá trình thay đổi, làm thế nào để thay đổi hợp lý, đúng đắn, không cực đoan, không bỏ mặc. Và các bà mẹ rất dễ rơi vào mấy thái cực sau: thứ nhất là cực đoan, tức là ra một khẩu phần ăn và bắt trẻ phải ăn hết, thái cực thứ 2 là mặc kệ, thứ 3 là thờ ơ, không đủ quan tâm, thứ 4 là  giao tiếp tốt với trẻ, hướng dẫn trẻ, hiểu nhu cầu của trẻ, hiểu rõ nhưng không máy móc, từ đó điều chỉnh trong đó, thì  đó là bà mẹ thông minh.

TS. Vũ Thu Hương: Tôi rất chia sẻ vì bản thân tôi là người mẹ. Khi mới nuôi con, người mẹ nào cũng lo về việc chúng ta không biết, làm sai có thể để lại hậu quả sau này, đây là tâm lý chung của các bà mẹ. 99% lo sợ khi cho con ăn và con khóc. Sau này tôi mới biết, miếng đầu tiên lạ miệng không phải sữa đều khóc. Tôi có bản tính kiên nhẫn, đi tìm hiểu và biết rằng tất cả trẻ em đều khóc, vì đây là cảm xúc đột ngột dâng lên khi có cái gì quá mới. Giống như khi chúng ta yêu đều dâng lên cảm xúc. Miếng đầu tiên vào miệng không phải sữa thì đều cảm thấy lạ lẫm. Đó là do chúng ta không hiểu trẻ. Khi con sốt, mọc răng cũng bỏ ăn. Con tôi cũng có những ngày mỗi bữa ăn có 1 thìa. Điều quan trọng lúc đó bố mẹ có điềm tĩnh lại để tìm hiểu kỹ càng không và có đặt mình vào vị trí đứa trẻ không. Nếu mình đau răng thì làm sao mà mình ăn được. Các bậc cha mẹ thường nghĩ “Dinh dưỡng giống như một thuốc tiên ý, ăn vào khỏe ngay”, nhiều người hay có suy nghĩ kiểu như vậy.

MC
Hiện nay nhiều bậc cha mẹ tin tưởng vào các loại thuốc đông dược, thuốc nam truyền tai nhau sử dụng? Thưa chuyên gia, sử dụng các vị thuốc nam để trị chứng biếng ăn của trẻ có gây ảnh hưởng đến sức khoẻ không và cần chú ý những gì?
PGS.TS. Nguyễn Tiến Dũng :

Nói về đông y cũng có lý luận của đông y, về thuốc cam, tôi cũng đã chứng kiến có cháu tử vong vì thuốc cam do ngộ độc chì. Tuy nhiên không phải do bản chất của thuốc, mà là trong quá trình chế biến ô nhiễm chì. Các vị thuốc đông y tôi cho là đúng.  Hiện đã có đề tài cấp nhà nước về vấn đề ngộ độc chì trong thuốc cam. Khi đứa trẻ bị bệnh do bị thiếu vi chất, cũng gây ra biếng ăn cho trẻ, khi đó bác sĩ sẽ cho chỉ định bổ sung một số vi chất bổ sung cho trẻ.

TS Trương Hồng Sơn: Thuốc nam trong quảng cáo có rất nhiều như thuốc cam, trong bài thuốc đông y sử dụng một số vị: hoài sơn, ý dĩ... tạo ra men tiêu hóa enzym giúp trẻ em khẩu vị tốt hơn. Tuy nhiên trong quá trình chế biến họ đưa vào các chất không đúng như chì gây ra ngộ độc chì. Còn lại có nhiều sản phẩm khác, sản phẩm kích thích trẻ ăn có: men tiêu hóa, men enzym (cần có sự kê đơn của bác sĩ). Nhóm sản phẩm liên quan vi chất dinh dưỡng cũng khiến trẻ ngon miệng hơn như: kẽm, lysin, selen... những vi chất như vậy tương đối an toàn và hiệu quả của nó cần thời gian dài nhưng cần theo liều lượng. Nhiều bà mẹ hay nóng vội nên tìm đến thuốc đông y, nếu tìm không đúng thuốc đông y có nguồn gốc mà người ta để đáp ứng nhu cầu nóng vội của bà mẹ nên họ đã đưa một số chất khác vào.  Đôi khi người làm đông y không có đạo đức, đưa những thành phần như corticoid vào thuốc, đây là thuốc kháng viêm, hoặc thuốc dị ứng khiến trẻ tăng cân bằng giữ nước, tăng khả năng thèm ăn. Chúng ta cần chọn sản phẩm an toàn, bà mẹ không nên vội vàng, cần có sự kiên nhẫn phối hợp với bác sĩ.

Mẹ Ola
Chào bs, con tôi đã 26 tháng, nhưng cháu vẫn ăn cháo và chưa đi học, mặc dù cháu nhai rất tốt. Nhưng cứ ăn cơm là cháu chỉ nuốt cơm còn thức ăn và rau lại nhả bã, tôi lo cháu thiếu chất, nên vẫn cho ăn cháo. Có người bảo ăn cháo lâu thì tốt, có người bảo không. Xin bác sĩ cho biết, nếu cho cháu ăn cơm muộn có tốt cho tiêu hóa của cháu không? Cháu 26 tháng nhưng nặng 11kg, và rất lười ăn.
PGS.TS. Nguyễn Tiến Dũng :

Tôi gặp rất nhiều cháu như thế này. Khi em bé mọc răng và đủ răng thì em bé cần phải nhai. Nếu cứ nấu cháo thì cháu không thể nhai được. Khi chuyển sang ăn cơm thì tất nhiên cháu sẽ ăn ít hơn bình thường.Cần chuyển cho cháu sang ăn cơm, không nên cắt quá nhỏ thức ăn, để buộc cháu phải nhai. 

TS Trương Hồng Sơn: Ở 24 tháng tuổi thì 12,2kg với trẻ trai, trẻ gái thì kém 600g. Từ 24-26 tháng thì phải thêm 400g, tức là với con chị thì cần cân nặng khoảng 12,5kg là chuẩn với bé trai là 11,9kg với bé gái. Ở đây con bạn thấp cân hơn 1 chút so với chuẩn, còn mức suy dinh dưỡng còn thấp hơn rất nhiều. Tôi sẽ khuyên bà mẹ này là đúng là cháu thiếu khoảng 1,5kg so với chuẩn, tức là bắt đầu bước vào giai đoạn cần cảnh giác, nhưng chưa suy dinh dưỡng, đừng quá hốt hoảng.

Đầu tiên cần thay đổi cách ăn, không nên bắt trẻ ăn cháo mãi, đến 26 tháng trẻ đã có răng hàm nhỏ, hoàn toàn có thể nghiền được thức ăn, tại sao bắt trẻ ăn cháo, ngay cả người lớn nếu cứ bắt ăn cháo mãi thì trẻ sẽ biếng ăn. Đừng bắt trẻ làm những điều mà trẻ không muốn. Bố mẹ thường nhân danh tình yêu, nhân danh người hiểu biết hơn, nhưng thực ra là có nhiều hiểu biết không đúng. Cho trẻ ăn cùng bàn với gia đình, trong bữa ăn trẻ sẽ tự ăn, nhìn mọi người ăn trẻ sẽ học các kỹ năng, cách ăn, cảm nhận sự vui thích trong bữa ăn, đừng bắt trẻ cầm bát cơm ngồi 1 chỗ, điều này rất phản khoa học.

Nguyễn Mạnh Toàn (nmtoanusep32@gmail.com):
Thưa bác sĩ, con cháu 18 tháng mà nặng có 8kg, rất còi cọc, bác sĩ có thuốc gì để kích thích bé ăn hay không? Cháu nghe mọi người mách mua các loại men tiêu hóa với men vi sinh cho bé. Hai loại men này khác nhau ntn và chú ý cho trẻ sử dụng ra sao ạ ?
TS.BS. Trương Hồng Sơn :

Trong trường hợp đúng là cần can thiệp vì 18 tháng thường trên 8,8kg, cần gặp bác sĩ nhi khoa, dinh dưỡng để khám kỹ  Cần xem lại chế độ dinh dưỡng và xem có bệnh lý gì. Và xem xét sử dụng men tiêu hóa và cần sử dụng một thời gian không dùng dài tránh lệ thuộc. Men vi sinh có thể sử dụng rộng rã thường áp dụng do cháu dùng kháng sinh nhiều. Sử dụng một số men vi sinh để nâng cao dinh dưỡng của trẻ nâng cao sức khỏe cho trẻ nhưng khi cơ thể trẻ hồi phục thì cần dừng sử dụng.

Nguyễn Bình Minh
(bminh0211vnp@gmail.com)
Nhà tôi mỗi bữa ăn lúc nào cũng chan thêm nước mắt của con, hiện cháu đã 6 tuổi, mà nặng có 18kg, mỗi bữa cháu ăn rất ít, bữa ăn đến 1 tiếng rưỡi đồng hồ, cả nhà áp dụng đủ các cách từ mắng mỏ, dọa nạt đến đòn roi… Gần đây cháu ưa ăn sẽ được thưởng, nhưng tôi lo cách này sẽ làm hư cháu. Xin chuyên gia cho biết, có nên áp dụng cách này lâu dài không? Làm sao để cháu vui vẻ hợp tác trong bữa ăn?
TS. Vũ Thu Hương :

Tôi thấy cảm thấy rất thương cho cháu bé, 6 tuổi mà phải ăn với áp lực rất lớn. Bản thân gia đình nên kiểm điểm lại, mình đã làm gì mà trẻ sợ đến thế. Ăn là khoái cảm rất quan trọng. Chúng ta không nên để bữa ăn kéo dài đến thế. Các cháu nên kết thúc bữa ăn sớm. Ăn trong 1,5 tiếng thì không còn khoái cảm nữa. Các cháu nên được học bốc ăn, nên được chủ động với việc ăn của mình. Chúng tôi bày lên bàn và liên tục nhét vào miệng bạn thì bạn không thể tiếp nhận được. Nhưng nếu được quyền lựa chọn, thích ăn cái này thì ăn. Có một số món ăn tôi còn không muốn nhìn thấy cơ, thì làm sao có thể ăn được.

Các bố mẹ nên tập trung vào vấn đề nấu nướng. Phải chăng chúng ta nấu chưa khéo. Một số bạn đến nhà bạn khác lại thích ăn luôn. Hãy coi chuyện ăn là chuyện riêng tư của con và tôn trọng. Hãy cho đứa trẻ ăn như người bình thường thì sẽ dễ hơn. Các con cần được vào bàn. Con có phá thì đưa con bát nhựa để con phá thoải mái. Nếu bẩn quần áo có thể cho vào máy giặt. Khi các con được tự làm gì thì các bé rất thích. Hôm tôi dậy các bé đánh trứng và rán trứng, thì một số bé không ăn trứng đã ăn. Bởi mọi thứ chúng ta được tự làm, chúng ta sẽ yêu thích. Hãy đặt đồng hồ trước mặt con, hết thời gian đó, không cho con ăn nữa, để tạo thói quen và hình thành được cơn thèm ăn vào đúng thời điểm. Không nên đe dọa quát mắng, hay đe dọa gì cả. Cũng không nên bồi dưỡng thêm gì cả để tạo thói quen cho dạ dày, và dần dần con sẽ điều chỉnh được bữa ăn và ăn tốt hơn.

MC: 6 tuổi mà 18kg có phải suy dinh dưỡng không thưa TS.Trương Hồng Sơn, phụ huynh này cần phải chăm sóc trẻ thế nào?

TS.BS. Trương Hồng Sơn bổ sungCháu 6 tuổi, 18kg là nhẹ cân, vì chuẩn là 20-24kg, nhưng cao hơn suy dinh dưỡng rất nhiều, vì suy dinh dưỡng chỉ có 15,9 kg thôi.

6 tuổi nặng 18kg, cháu thiếu khoảng 2kg nhưng còn cao hơn mức suy dinh dưỡng nên chưa đến mức “cơm chan nước mắt”. Cần quy củ là bao nhiêu phút là chấm dứt bữa. Cần cho trẻ chọn lựa nhóm thực phẩm nhưng có lợi cho trẻ, trẻ có sự tự do trong khuôn khổ của mình.

Cách đây 5 năm tôi có làm nghiên cứu: phần lớn các mẹ nhầm lẫn về cân nặng của con mình. Các mẹ luôn tìm cách con tăng cân thêm nữa để có số dư về cân nặng để bù lúc ốm nhưng hầu hết khi trẻ đạt ngưỡng béo phì thì sau khi trưởng thành trẻ dễ mắc béo phì.

Đôi khi các mẹ cứ ép con ăn, rồi cuối cùng con lại ở trong diện thừa cân béo phì, đó là một nghịch lý.

Thanh Hương (0985437XXX)
Con tôi được 16 tháng, nặng 8kg, cháu rất hay bị nôn trớ. Tôi có cảm giác cháu không có nhu cầu ăn, để đói cũng rất lười ăn. Nên tôi cảm thấy bất lực, stress kinh khủng, tôi đành khi nào cháu thích ăn thì cho cháu ăn, nhưng lượng cháu ăn mỗi cữ như vậy rất ít. Tôi chăm bé như vậy có đúng không, tôi không ép cháu ăn nhưng cứ khi nào cháu thích ăn tôi cho cháu ăn lúc đó? Liệu cháu có phải bị bệnh gì không?
PGS.TS. Nguyễn Tiến Dũng :

Trường hợp của cháu, tôi cho rằng bạn nên đưa cháu đi khám. Có bệnh lý trào ngược dạ dày thực quản cũng khiến trẻ hay bị nôn trớ. Đầu tiên vẫn là cách chế biến thức ăn, khi nấu cháo cha mẹ thường cho nhiều chất vào 1 nồi cháo, nhưng nhiều bậc cha mẹ cho 5 loại rau vào 1 nồi cháo, ngoài ra còn rất nhiều loại củ quả, khiến món ăn đơn điệu. Tôi thường tư vấn cho các phụ huynh thử ăn cháo mà họ nấu liên tục để bắt trẻ ăn, sẽ không thể ăn nổi.

Có những người lớn khi lớn lên rồi không ăn được cá, do hồi nhỏ không được cho ăn. Như vậy chị cần xem lại cách chế biến.

TS Trương Hồng Sơn: Nôn trớ cần tránh, bên cạnh việc mất lượng thức ăn đó, Khi trẻ nhỏ thường nằm ăn, việc nôn trớ hay xảy ra hơn, Khi trẻ sau ăn uống mà chạy nhảy thì dễ nôn trớ hơn. Ngoài vấn đề bệnh lý ra, còn có vấn đề tâm lý nữa. Không nên quá tin vào kiến thức của mình, các bậc cha mẹ cần thử món ăn trước khi cho trẻ ăn. Ngoài ra, không nên lựa chọn theo vị giác của mình. Tránh cực đoan, có thể lúc này trẻ thích món này, nhưng ngày mai trẻ lại thích món khác. 

Với trường hợp này đã có nguy cơ suy dinh dưỡng, nhưng không nên quá hốt hoảng. Cần xem xét lại cả quá trình như nấu nướng, bệnh tật của trẻ....

Lam Tran
Chào bác sĩ, bác sĩ cho tôi hỏi cháu nhà tôi 5 tuổi nặng 16,5kg, cao 105cm có phải suy dinh dưỡng không? Có loại thuốc nào kích thích cho trẻ ăn ngon hơn không. Xin cảm ơn bác sĩ.
TS.BS. Trương Hồng Sơn :

Trẻ sinh ra (trai: 3,3kg, gái 3,2kg). Trong giai đoạn thông thường 5 tuổi tăng 0,2kg đôi lúc không nhận thấy. Cần cân nặng vào buổi sáng và làm một tháng một lần, 1-2 tháng mà không thấy thay đổi thì cần đi khám. Với ngưỡng suy dinh dưỡng trẻ vẫn cao hơn nhiều, trẻ vẫn còn ở ngưỡng nguy cơ suy dinh dưỡng và bình thường. Cần khuyến nghị chế độ ăn chưa khuyến nghị men tiêu hóa. Cần bỏ qua cân nặng mà cần tập trung vào chiều cao vì trẻ thiếu chiều cao. Tăng chiều cao mấy giai đoạn: mang thai, 2 tuổi (năm đầu tăng 25cm sau đó xuống dần) giai đoạn 6-14 tuổi cần chuẩn bị cho giai đoạn phát triển chiều cao. Tăng lượng lượng protein, hormon, canxi, vitamin A, vitamin D... tập trung vào thực phẩm liên quan chiều cao. Nếu bỏ qua giai đoạn này thì sau khó phục hồi.

 

Bác Trần Thu Thảo (Hà Nội)
Tôi là bà của một cháu nhỏ 22 tuổi, nặng 10kg. Bố mẹ cháu bận việc, ăn ở nhà rất ít nên tôi là người chăm sóc chính cho cháu về ăn uống. Tuy nhiên cháu rất lười ăn, mỗi bữa ăn hàng tiếng đồng hồ. Các bà hàng xóm bảo tôi cần tập cho cháu thói quen ngồi nghiêm chỉnh ăn uống, nhưng có 2 bà cháu nên tôi cũng chả thiết bày biện ăn uống. Có cách gì giúp tôi tạo thói quen ăn uống tốt cho cháu không?
TS. Vũ Thu Hương :

Tôi có lời khuyên với bác là dù không thích bày biện, nhưng để tạo thói quen, nhận thức về món ăn, phải có cách rõ ràng, bày biện để hai bà cháu cùng ăn. Ban đầu 22 tháng cháu sẽ phá, nhưng bày biện dần cháu sẽ quen, bớt phá. Bữa ăn đúng thời gian biểu sẽ tốt cho cháu rất nhiều. Chẳng hạn như tôi, ngày hôm nay 9h mới ăn, và 2h chiều mới ăn, và 8h tối mới ăn thì sẽ rất mệt, và không thể đảm bảo lượng, sẽ ăn ít đi, và sẽ ăn linh tinh, không muốn ăn cơm. Và sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ. Và cố gắng thời gian ăn có giới hạn thôi. Và bé nên tập thể dục. Đứa trẻ cần có chế độ rõ. Mỗi ngày tập bao lâu đó, 1 tiếng, 2 tiếng, cần tập đều. Đều đặn từ 22 tháng thì sẽ tạo thói quen, thể dục tốt thì sẽ sức khỏe tốt. 

Một điều nữa là vệ sinh trong nhà, chẳng hạn trong nhà có mùi lạ không muốn ăn, làm cho bé càng nôn trớ. Ví dụ nhà không đổ rác, nhiều bụi khiến con ăn cảm thấy khó chịu hơn. Nhiều lần chuẩn bị bữa ăn, tôi bắt con đi đổ rác ngay, dọn nhà rồi mới ăn. Nên bố trí góc ăn rõ ràng, nên có bàn ăn, chứ ko phải hôm nay ăn ở giường, mai ăn ngoài đường. Nên bày ra đĩa, chứ không phải để nguyên nồi trên bàn ăn. Bày mâm như các cụ ngày xưa, mâm tròn để các con hiểu đó là bữa ăn. 

thủy (thuytran@gmail.com)
Chào bác sĩ con tôi năm nay 6 tuổi chau bị biếng ăn từ nhỏ. Tôi đã tim đủ cách như cho cháu đi khám dinh dưỡng, mua các thuốc mà mọi người mách. Tháng trước sốt ruột quá tôi có cho cháu ra bênh viên Hồng Ngọc làm tất cả xét nghiêm máu và nước tiểu và nhận được kết luận cháu hoàn toàn khỏe mạnh và các chỉ tiêu trong mức cho phép. Nhưng khám về dinh dưỡng thì là suy dinh dưỡng Cháu năm nay 6 tuổi mà mới đc 15kg cao 1m2 tôi thật sự bất lực với tình trạng của con tôi.xin bác sĩ tu vấn
TS.BS. Trương Hồng Sơn :

Ở nhóm tuổi này thường 20,5kg. Cần giải pháp tổng thể, cần nhóm năng lượng cho trẻ hiệu chỉnh theo lượng vận động của trẻ. Khi xây dựng khẩu phần cần xem xét, đôi khi lời khuyên quá lý thuyết, lời khuyên không theo gia đình cụ thể. 

Một vấn đề liên quan đến thể dục, cần cho trẻ giúp cha mẹ các việc nhỏ trong gia đình. Công thức 5, 2: 5 ngày thể dục, 2 buổi thể thao, vtừ 11h-2h sáng hormon tăng trưởng tiết ra nhiều nên cần cho trẻ ngủ sớm từ 9h để đến 11h trẻ vào giấc ngủ sâu. Vấn đề vệ sinh môi trường trong nhà tránh nhiễm khuẩn.

Một số tài liệu giới hạn số lượng trứng nhưng gần đây khuyến nghị đã thay đổi trứng có nhiều chất dinh dưỡng tốt không giới hạn số lượng nhưng vẫn cần đa dạng bữa ăn.

PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng bổ sung: Chế độ ăn trẻ thiếu đạm nhiều, chỉ có rau do một số bà mẹ sợ trẻ bị táo.

 

KHÁCH MỜI THAM DỰ
  • PGS.TS. Nguyễn Tiến Dũng
    Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Bạch Mai
  • TS. Vũ Thu Hương
    Giảng viên khoa Giáo dục Tiểu học, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
  • TS.BS. Trương Hồng Sơn
    Phó Tổng thư ký của Tổng hội Y học Việt Nam, Viện trưởng Viện Y học ứng dụng Việt Nam.
Bình luận
  • Thien An (thienan@gmail.com)

    Thưa bác sĩ con tôi năm nay 6 tuổi cháu rất lười ăn tất cả mọi thứ. Nếu hôm nào thèm ăn cái gì cũng chỉ ăn được chút xíu như hơn 1 bát con cháo hay nửa lưng bát cơm. Và thời gian ăn kéo dài tới 40 đến 60 phút. Cháu cao được 1m2 nặng 16kg. Tôi đã cho cháu đi khám dinh dưỡng và uống đu các thuôc bác sĩ cho nhưng tinh trạng ko thay đổi. bác sĩ có thể cho tôi lời khuyên để tôi có thể vực được cháu lên vì sang năm cháu học lớp 1.
  • Gia Linh (gialinh@gmail.com)

    Bé nhà tôi dc 8 tháng cháu đã ăn cháo xay và hoa quả, một ngày cháu ăn được 3 bát con đầy và được khoảng từ 800 đến 1000 ml sữa cung hoa quả và váng sữa thay đổi. Nhưng cân nặng của cháu lên rất chậm. Khi sinh cháu được 3kg và đến bây giờ cháu mới được 7kg. Vậy xin bác sĩ tư vấn cho tôi.
  • thủy (thuytran@gmail.com)

    Chao bác sĩ con tôi năm nay 6 tuổi chau bị biếng ăn từ nhỏ. Tôi đã tim đủ cách như cho cháu đi khám dinh dưỡng, mua các thuốc mà mọi người mách. Tháng trước sốt ruột quá tôi có cho cháu ra bênh viên Hồng Ngọc làm tất cả xét nghiêm máu và nước tiểu và nhận được kết luận cháu hoàn toàn khỏe mạnh và các chỉ tiêu trong mức cho phép. Nhưng khám về dinh dưỡng thì là suy dinh dưỡng Cháu năm nay 6 tuổi mà mới đc 15kg cao 1m2 tôi thật sự bất lực với tình trạng của con tôi.xin bác sĩ tu vấn
  • Tuấn BT (tuanhla@gmail.com)

    Xin bác sĩ cho hỏi con gái nhà em học lớp 2 rồi mà vẫn lười ăn, người gầy (nặng 19kg, cao 1,2m), em đã cho uống nhiều loại thuốc bổ khác nhau mà cháu vẫn còi ( uống theo chỉ định của BS nhi đồng 2), vậy BS tư vấn dùm em là cho cháu ăn uống thế nào ạ? Cháu thường ăn cơm với trứng, ít chịu ăn thịt cá (cũng cố gắng làm các món ăn), đặc biệt cháu ăn rất íttrái cây. Do cháu đi học ở trường cả ngày nên sáng, trưa tôi có bổ sung cho cháu thêm 02 lần sữa ( 100ml sữa Pideasure). Tối thì 01 lần sữa trước khi ngủ, chiều đi học về bé chỉ ăn khoảng 01 chén cơm hoặc cháu! xin Bác sĩ tư vấn giúp em
  • Thành (phamcongthanh1960@gmail.com)

    Chào bác sĩ, bác sĩ cho tôi hỏi cháu nhà tôi rất biếng ăn. Vậy có cách nào để cho bé ăn tốt hơn không? Tôi cảm ơn
  • Lộc (vudinhloc15121990@gmail.com)

    Thưa bác sĩ, cháu nhà em năm nay 9 tháng mới được 6kg nhưng hàng ngày bé không chịu ăn, sữa cũng không chịu bú. Em cũng cho bé uống thêm các loại men tiêu hóa nhưng vẫn không thấy ăn tốt hơn. Bác sĩ cho em lời khuyên ạ
  • Trang (phanhuyentrang91@gmail.com)

    bác sĩ cho em hỏi, cháu nhà em không chịu ăn rau, mặc dù em đã tìm mọi cách nấu lẫn cháo...nhưng bé cứ ăn là trớ hết nên em rất lo bé sẽ thiếu chất. Vậy có cách nào để cải thiện việc này không ạ? Em cảm ơn
  • Thế Anh (theanh108@gmail.com)

    Thưa bác sĩ, Con em biếng ăn, tuy nhiên cháu vẫn đủ cân và sức khỏe bình thường. Vậy bác sĩ cho em hỏi em nên bổ sung dinh dưỡng cho cháu không, và cháu có thể bị bệnh lý gì không.
  • Nguyen Thị Nghia (nguyenthinghia@gmail.com)

    Anh chị cho hỏi con nhà em học lớp 4 rồi mà vẫn lười ăn, người gầy nhất lớp, em đã cho uống nhiều loại thuốc bổ khác nhau mà cháu vẫn còi, vậy anh chị tư vấn dùm em là cho cháu ăn uống thế nào ạ?
  • Minh Tâm (minhtam1982@gmail.com)

    Anh chị cho em hỏi là con em đã học lớp 1 và cháu rất lười ăn, cháu chỉ thích ăn món trứng và không thích ăn bất cứ thứ gì, ăn trưa ở lớp cháu hầu như ăn không hết. Vậy em phải làm thế nào ạ?
  • Nguyễn Liên (ngoclien78@gmail.com)

    Thưa bác sỹ, Cháu nhà em đi mẫu giáo thường xuyên không kịp thời gian để ăn hết xuất ăn, thường phải đổ đi khi đã hết giờ. Em có tập cho cháu ăn nhanh hơn ở nhà nhưng chưa biết có cách nào hiệu quả, xin các bs tư vấn giúp em, em xin chân thành cảm ơn!
  • tiến dũng (dungnguyentien@gmail.com)

    Thưa Bác sỹ, con em ăn rất chậm, 1 bữa ăn của cháu kéo dài tới hơn 1 tiếng đồng hồ. Em có góp ý với mẹ của cháu là không để cho ăn quá lâu như vậy, nhưng mẹ cháu cứ bật ti vi lên cho cháu xem quảng cáo và rất mất tập trung với việc ăn. Vậy bác sỹ cho em hỏi với trẻ 3 tuổi, thời gian hợp lý cho 1 bữa ăn là bao lâu ạ?

Gửi bài viết cho tòa soạn qua email: bandientuskds@gmail.com

ĐỌC NHIỀU NHẤT