Y đức và những thách thức

Y tế
Y tế Việt Nam trong nền kinh tế thị trường cần giải quyết vấn đề gì? Đó là câu hỏi được đặt ra cho rất nhiều người khi vấn đề y đức đang được dư luận xã hội quan tâm.

Y tế Việt Nam trong nền kinh tế thị trường cần giải quyết vấn đề gì? Đó là câu hỏi được đặt ra cho rất nhiều người khi vấn đề y đức đang được dư luận xã hội quan tâm. Nền kinh tế thị trường có tác động như thế nào đối với việc thực hiện y đức trong y tế hiện nay? Tại hội thảo “Y đức và những thách thức trong việc thực hiện y đức hiện nay” tại Việt Nam do Tổng hội Y học Việt Nam tổ chức ngày 6/3 tại Bệnh viện Bạch Mai đã cho chúng ta một cái nhìn đa chiều về vấn đề này.

Cần có cái nhìn công bằng hơn về y tế!

GS.TSKH. Phạm Mạnh Hùng, Tổng Thư ký Tổng hội Y học Việt Nam đã đưa ra vấn đề cần phải giải quyết hiện nay là công bằng trong nền y tế kinh tế thị trường. Công bằng trong y tế được nhấn mạnh ở sự công bằng giữa cá nhân và cộng đồng. Chỉ thị 06 Ban Bí thư đã chỉ rõ “sức khỏe cho mọi người và mọi người vì sức khỏe”. Sức khỏe cho mọi người là do cộng đồng phải đảm bảo, còn mọi người vì sức khỏe là mỗi cá nhân con người phải có trách nhiệm với nhau với sức khỏe của mình và điều này mới cần phải quan tâm triển khai thích đáng. Đặc biệt là công bằng y tế giữa các vùng miền, công bằng giữa cán bộ y tế với ngành khác.

GS.TS. Trần Quỵ, nguyên Giám đốc BV Bạch Mai cho rằng, y tế là ngành đặc biệt bởi nó liên quan đến sức khỏe, tính mạng con người và việc thực hiện y đức trong kinh tế thị trường hiện nay còn quá nhiều thách thức. Lao động y tế là lao động khẩn trương, nặng nhọc, trong điều kiện không phù hợp với quy luật sinh lý con người, thường xuyên phải tiếp xúc với hóa chất, chất thải bệnh viện, các bệnh lây nhiễm,... Cán bộ y tế cũng chịu nhiều sức ép nặng nề của dư luận đó là thái độ, hành vi không đúng của người bệnh và người nhà bệnh nhân khi không được thỏa mãn yêu cầu, họ mặc nhiên coi trách nhiệm của bệnh viện phải đáp ứng các yêu cầu của mình mà không thấy trách nhiệm của mình…
 
 Y đức thể hiện từ những điều giản dị, đời thường.  Ảnh: Thu Hương
Bên cạnh đó, người bệnh đã quen với cơ chế bao cấp chữa bệnh không mất tiền, nay theo cơ chế thị trường, người bệnh phải đóng viện phí một phần. Thực tế đã chứng minh các thầy thuốc và nhân viên y tế đã thầm lặng chiến đấu không mệt mỏi chăm sóc người bệnh, cứu sống sinh mạng con người, dập tắt nhiều dịch bệnh nguy hiểm… Vì thế, xã hội cũng cần có cái nhìn đa chiều, đánh giá đúng về y đức hiện nay đặt trong bối cảnh kinh tế - xã hội cụ thể, những mặt tốt về y đức của y tế thường là tảng băng chìm rất ít người biết, nhưng có những “con sâu làm rầu nồi canh” thì dư luận lại lên án và thường bị đánh đồng…

Dạy y đức bắt đầu từ cải cách giáo dục?

Bàn về vấn đề đào tạo y đức hiện nay, theo GS.TS. Trần Quỵ, cần phải cải cách hệ thống giáo dục đào tạo toàn diện với 3 mục tiêu cơ bản là: dạy người, dạy nghề và dạy phương pháp. Trong đó mục tiêu dạy người vẫn chưa được quan tâm đúng mức. Đưa y đức vào chương trình giảng dạy tại các trường thuộc hệ thống y tế cần phải gắn với thực tiễn và phải đào tạo thường xuyên cùng với chuyên môn. Bên cạnh đó, cần sửa đổi bổ sung các chế độ chính sách tạo cơ chế thuận lợi cho việc nâng cao chất lượng phục vụ người bệnh, đồng thời điều chỉnh chế độ phụ cấp cho cán bộ y tế hiện đang bất hợp lý, không công bằng. Cùng với những giải pháp trên cần tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị cho các cơ sở y tế từ Trung ương đến địa phương.

Còn theo PGS.TS. Đoàn Hữu Nghị, Giám đốc Bệnh viện E, hiện nay ngành y tế đứng trước nhiều thách thức, nhất là y tế công lập. Cơ chế hoạt động và giá dịch vụ y tế chậm đổi mới, đầu tư cho y tế còn thấp, chưa thỏa đáng. Trong khi đó nhu cầu của người bệnh, người nhà lại quá cao… Khi những đòi hỏi không được đáp ứng thì dư luận sẵn sàng lên án ngành y, đặc biệt là các thầy thuốc tại các bệnh viện. Vì thế việc cải cách tài chính công là một lối thoát cho tình trạng hiện nay và muốn xây dựng y đức phải công bằng hiệu quả trong việc khám chữa bệnh sẽ góp phần làm nên những điều y đức tốt đẹp.

Về việc thực hiện y đức trong y tế tư nhân, BS. Phạm Đức Thịnh, Giám đốc BVĐK Hồng Ngọc, nêu ý kiến: “Đầu vào của nguồn lực y tế cần phải sạch, chú trọng đào tạo văn hóa ứng xử và cái “tâm” vẫn luôn được đặt ở mọi ngõ ngách công việc”.      

Phát biểu tại hội thảo, PGS.TS. Nguyễn Thị Xuyên, Thứ trưởng Bộ Y tế khẳng định, ngành y tế luôn quan tâm đến việc nâng cao y đức, ngành đã ban hành 12 điều y đức, quy chế dân chủ trong bệnh viện, quy tắc ứng xử và đẩy mạnh thực hiện cuộc vận động và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh trong ngành y tế. Tuy nhiên hiện nay các chính sách đãi ngộ còn thấp so với những cống hiến của nhân viên y tế. Đây chính là một thách thức không nhỏ đối với ngành y tế trong việc nâng cao y đức, đặc biệt trong cơ chế kinh tế thị trường…

Nguyễn Hồng


Ý kiến của bạn