Theo thống kê tới thời điểm này, Liên Xô (cũ) đã giúp VN đào tạo khoảng hơn 52.000 cán bộ thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau. Với mục đích tôn vinh tình cảm thầy trò Xô - Việt, khẳng định tầm vóc của mối quan hệ hợp tác đào tạo giữa Liên Xô (cũ) và Việt Nam qua hơn nửa thế kỷ, Đài THVN đã "đổ quân" thực hiện chương trình hoành tráng mang tên Tình thầy trò Xô - Việt.
Nói về sự kiện này, đạo diễn Đỗ Thanh Hải, Giám đốc Trung tâm sản xuất phim Truyền hình VN (VFC), đồng thời là đạo diễn, phụ trách sản xuất chương trình truyền hình trực tiếp "Tình thầy trò Xô - Việt" cho biết: "Đây là chương trình rất quy mô, một trong những chương trình "đinh" trong năm 2009 của VTV. Không chỉ có một buổi truyền hình trực tiếp, dự kiến diễn ra vào ngày 22/12, chương trình còn được tổ chức dưới dạng "chuyên mục định kỳ" với các phóng sự phát liên tục từ tháng 8/2009 trên VTV1 trong chương trình Cuộc sống mỗi ngày vào thứ 6 hàng tuần. Khởi động từ tháng 7, “hâm nóng” bằng loạt phóng sự bên lề được thực hiện trong, ngoài nước, cao điểm là chương trình truyền hình trực tiếp và kết thúc bằng một số hoạt động như lập quỹ, bảo tàng... vào tháng 12. Bắt đầu từ ý tưởng của Phó Tổng Giám đốc Đài Truyền hình VN Trần Đăng Tuấn (cựu lưu học sinh tại Liên Xô), sau đó được bổ sung, thực hiện bởi một êkip "liên quân" gồm ban truyền hình Thanh thiếu niên, ban Thời sự, ban Thể thao giải trí - Thông tin kinh tế, VFC và ban Thư ký biên tập. Điểm đặc biệt là gần như tất cả các đầu mối chính đều là những cựu lưu học sinh của Xô Viết và là những BTV, đạo diễn tên tuổi của VTV như BTV Tạ Bích Loan, MC Kim Ngân (VTV3), Thu Hằng (Thời sự), đạo diễn Đỗ Thanh Hải (VFC)...".
 Cán bộ Ban Thời sự Đài THVN (trái) và nhân vật chương trình "Tình thầy trò Xô - Việt". |
Cũng theo đạo diễn Đỗ Thanh Hải, ngay sau khi khởi động, chương trình đã nhận được sự ủng hộ rất nhiệt tình của đông đảo các lưu học sinh hiện đang sinh sống tại Việt Nam cũng như nước ngoài, rất nhiều câu chuyện, bức ảnh quý. Có những người nay đã ngoài 70 nhưng cũng nhờ con cháu viết email hoặc gửi thư tay đến cho chương trình với nguyện vọng tha thiết được gặp lại những người thầy, người cô họ hằng quý trọng trong những năm qua nhưng không có điều kiện gặp lại. Chương trình đã đáp ứng đúng nguyện vọng của rất nhiều lưu học sinh từng du học tại đây nên đã nhận được sự ủng hộ cực lớn không chỉ về vật chất (đề nghị được tài trợ, tự chi trả kinh phí cho thầy cô...) mà còn về tinh thần (đề nghị được tổ chức chương trình văn nghệ, được hát trong chương trình...).
Với mong muốn tìm được những câu chuyện ấn tượng, có khả năng truyền tải cảm xúc đến với đông đảo người xem - một sự cộng cảm tự nhiên, êkíp thực hiện đã chủ động tìm gặp những nhân vật nổi tiếng từng học tập tại Nga như nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan, diễn viên Đức Hải, MC Thanh Bạch... để thực hiện những phóng sự cảm động về tình thầy trò của những nhân vật này, đồng thời liên hệ với các tổ chức hữu nghị Việt - Nga ở Việt Nam, Nga, Ukraine... để gửi thông tin về chương trình, với mục đích làm cho chương trình được biết đến ở cộng đồng lưu học sinh nói riêng và cộng đồng nói chung.
Bật mí về chương trình truyền hình trực tiếp dự kiến thực hiện tại Trung tâm Hội nghị quốc gia vào tối 22/12, đạo diễn Đỗ Thanh Hải nói: Theo con số mà chương trình chủ động tìm kiếm, hiện có khoảng 52.000 cán bộ thuộc tất cả những lĩnh vực cơ bản của Việt Nam như khoa học kỹ thuật, văn hóa và xã hội với nhiều trình độ từ công nhân kỹ thuật, thực tập sinh, đại học và sau đại học đã được đào tạo từ chiếc nôi này... Theo kế hoạch, chương trình sẽ mời khoảng 10 thầy cô đã từng dạy dỗ các thế hệ học sinh Việt Nam sang thăm và tham gia giao lưu. Tham gia biểu diễn, ngoài những nghệ sĩ chuyên nghiệp được đào tạo tại Nga cũng sẽ có những nghệ sĩ không chuyên, những lưu học sinh Xô Viết năm nào... Ekip thực hiện đang tính đến việc tổ chức một triển lãm nhỏ bên ngoài sân khấu cũng như một số hoạt động giao lưu độc đáo khác làm phong phú thêm chương trình này".
Nguyệt Nhi