Viêm khớp phản ứng gây ảnh hưởng đến những cơ quan nào?

Viêm khớp phản ứng là tình trạng viêm khớp vô khuẩn, nghĩa là không tìm thấy vi khuẩn trực tiếp trong dịch khớp. Bệnh xảy ra do phản ứng bất thường của hệ miễn dịch sau khi cơ thể trải qua một đợt nhiễm trùng ở nơi khác. Khi đó, hệ miễn dịch "nhận nhầm" các cấu trúc của khớp là tác nhân gây bệnh và tấn công chúng, dẫn đến viêm.

Nguyên nhân gây viêm khớp phản ứng

Viêm khớp phản ứng là một dạng viêm khớp xảy ra sau khi cơ thể bị nhiễm trùng ở một cơ quan khác, thường là đường tiết niệu, cơ quan sinh dục hoặc đường tiêu hóa.

Thông thường, các triệu chứng viêm khớp phản ứng xuất hiện sau nhiễm trùng khoảng 1–4 tuần. Bệnh gặp nhiều hơn ở người trẻ, đặc biệt là nam giới trong độ tuổi lao động.

Viêm khớp phản ứng thường liên quan đến các nhiễm trùng do vi khuẩn, trong đó phổ biến nhất là:

• Nhiễm trùng đường tiết niệu và sinh dục: thường do vi khuẩn Chlamydia trachomatis.
• Nhiễm trùng đường tiêu hóa: do các vi khuẩn như Salmonella, Shigella, Campylobacter, Yersinia.
  

Những nhiễm trùng này có thể đã thuyên giảm hoặc không còn triệu chứng rõ ràng khi viêm khớp phản ứng xuất hiện, khiến người bệnh khó nhận ra mối liên quan.

Ngoài ra, yếu tố di truyền cũng đóng vai trò quan trọng. Những người mang gen HLA-B27 có nguy cơ mắc viêm khớp phản ứng cao hơn so với người bình thường.

Viêm khớp phản ứng có thể tác động đến nhiều cơ quan khác trong cơ thể

Viêm khớp phản ứng không chỉ ảnh hưởng đến khớp mà còn có thể tác động đến nhiều cơ quan khác trong cơ thể, như:

Ảnh hưởng đến khớp

Các khớp chịu ảnh hưởng nhiều nhất là: Khớp cổ chân; Khớp bàn chân; Khớp gối

Người bệnh thường đau khớp, sưng, nóng, hạn chế vận động. Viêm thường xảy ra không đối xứng, có thể chỉ ảnh hưởng đến một bên cơ thể.

Ảnh hưởng ngoài khớp

Ngoài khớp, viêm khớp phản ứng còn có thể gây tổn thương:

- Mắt: viêm kết mạc, viêm màng bồ đào, gây đỏ mắt, đau mắt, nhạy cảm với ánh sáng

- Đường tiết niệu: viêm niệu đạo, tiểu buốt, tiểu rắt;

- Da và niêm mạc: tổn thương da lòng bàn tay, bàn chân, loét miệng không đau;

Chính vì ảnh hưởng đa cơ quan, viêm khớp phản ứng đôi khi còn được gọi là "hội chứng Reiter" với tam chứng: viêm khớp – viêm niệu đạo – viêm kết mạc.

Triệu chứng thường gặp

Các triệu chứng có thể là:

• Đau và cứng khớp: đau khớp liên quan với viêm khớp phản ứng thường xảy ra nhất ở đầu gối, mắt cá chân và bàn chân. Bạn cũng có thể bị đau ở gót chân, lưng hoặc mông;
• Viêm mắt: nhiều người mắc bệnh viêm khớp phản ứng cũng có thể bị viêm mắt (viêm kết mạc), đỏ, ngứa và nóng mắt;
• Vấn đề tiết niệu: người bệnh có thể tăng tần suất và có cảm giác khó chịu khi đi tiểu như: nóng bức hoặc cảm giác châm chích khi tiểu tiện; tiểu mủ vô khuẩn ở bệnh nhân nam (dương vật chảy ra chất không phải nước tiểu và không chứa vi khuẩn);
• Ngón chân hoặc ngón tay bị sưng: trong một số trường hợp, các ngón chân hoặc ngón tay của bạn có thể bị sưng phồng lên;
• Các triệu chứng khác bao gồm: sốt nhẹ, mệt mỏi, đau cơ, cứng khớp, đau gót chân, đau thắt lưng, lở miệng và lưỡi những không đau, nổi mụn nhọt ở đầu dương vật và phát ban ở lòng bàn chân.

Bạn có thể gặp các triệu chứng khác được đề cập. Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào về các dấu hiệu bệnh, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa.

Để chẩn đoán viêm khớp phản ứng chủ yếu dựa trên: Tiền sử nhiễm trùng gần đây (tiêu hóa, tiết niệu, sinh dục); Triệu chứng lâm sàng viêm khớp không đối xứng; Xét nghiệm máu đánh giá tình trạng viêm; Xét nghiệm tìm vi khuẩn gây nhiễm trùng; Xét nghiệm gen HLA-B27 trong một số trường hợp.

Bác sĩ có thể chỉ định thêm các xét nghiệm hình ảnh như X-quang hoặc siêu âm khớp để đánh giá mức độ tổn thương.

Viêm khớp phản ứng có nguy hiểm không?

Viêm khớp phản ứng nhìn chung không phải là bệnh lý nguy hiểm đến tính mạng. Phần lớn các trường hợp có thể tự thuyên giảm sau vài tháng nếu được điều trị và theo dõi đúng cách.

Tuy nhiên, ở một số người, bệnh có thể kéo dài hoặc tái phát nhiều lần, tiến triển thành viêm khớp mạn tính, gây hạn chế vận động, đau kéo dài và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt hằng ngày.

Điều trị viêm khớp phản ứng

Mục tiêu điều trị viêm khớp phản ứng là kiểm soát triệu chứng, điều trị nhiễm trùng nguyên nhân và ngăn ngừa biến chứng.

Điều trị nhiễm trùng

Nếu còn bằng chứng nhiễm trùng, bác sĩ sẽ chỉ định kháng sinh phù hợp để loại bỏ vi khuẩn gây bệnh, đặc biệt là các trường hợp liên quan đến Chlamydia.

Điều trị triệu chứng viêm khớp

Thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs) giúp giảm đau và viêm Corticoid có thể được dùng tại chỗ hoặc toàn thân trong trường hợp viêm nặng; Thuốc điều hòa miễn dịch được cân nhắc nếu bệnh kéo dài hoặc tái phát

Vật lý trị liệu và phục hồi chức năng

Tập luyện nhẹ nhàng, đúng cách giúp duy trì tầm vận động khớp, ngăn ngừa cứng khớp và teo cơ. Người bệnh nên tuân thủ hướng dẫn của chuyên viên phục hồi chức năng.

Phòng ngừa viêm khớp phản ứng

Để giảm nguy cơ mắc viêm khớp phản ứng, cần chú ý:

Quan hệ tình dục an toàn, phòng ngừa nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục; Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm; Điều trị triệt để các nhiễm trùng đường tiêu hóa và tiết niệu; Khám sức khỏe định kỳ, không chủ quan khi có dấu hiệu nhiễm trùng.

Tóm lại: Viêm khớp phản ứng là bệnh lý viêm khớp xảy ra sau nhiễm trùng, thường ảnh hưởng đến khớp chi dưới và có thể kèm theo tổn thương ở mắt, đường tiết niệu và da. Mặc dù không quá nguy hiểm, bệnh có thể gây nhiều phiền toái và ảnh hưởng lâu dài nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Khi xuất hiện các triệu chứng đau, sưng khớp sau nhiễm trùng, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám, chẩn đoán và điều trị đúng cách, nhằm bảo vệ sức khỏe xương khớp và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Chế độ ăn cho người mắc bệnh viêm khớp phản ứng

SKĐS - Chế độ ăn cho người mắc viêm khớp phản ứng cần tập trung vào việc giảm viêm, tăng cường sức khỏe khớp và hỗ trợ hệ miễn dịch.