Đau khớp là một triệu chứng bệnh lý xương khớp thường gặp. Cơn đau có thể xảy ra bên trong hoặc xung quanh khớp, tại một hoặc nhiều khớp. Đau khớp do nhiều nguyên nhân, phản ánh các bệnh khớp đa dạng phát sinh từ viêm, thoái hóa sụn, lắng đọng tinh thể, nhiễm trùng và chấn thương. Bệnh nhân bị đau khớp cần được chẩn đoán và điều trị kịp thời để tránh các biến chứng có thể gây biến dạng, hủy hoại khớp, gây ảnh hưởng đến công việc và cuộc sống.
Viêm da, nhiễm trùng nặng do tự ý đắp thuốc nam, thuốc lá
Bệnh viện Đa khoa Khu vực Bắc Quang (Tuyên Quang) ghi nhận nhiều trường hợp viêm da, nhiễm trùng nặng vùng khớp do tự ý đắp thuốc nam, thuốc lá không rõ nguồn gốc.
Thời gian gần đây, Khoa Nội Tổng hợp - Bệnh viện Đa khoa Khu vực Bắc Quang tiếp nhận và điều trị một số trường hợp người bệnh nhập viện trong tình trạng tổn thương da nghiêm trọng vùng khớp, nguyên nhân liên quan đến việc tự ý đắp thuốc nam, thuốc lá theo kinh nghiệm truyền miệng.
Theo các bác sĩ, nhiều người bệnh đến viện với biểu hiện da vùng khớp đỏ, sưng nề, bong tróc, trợt loét, rỉ dịch, đóng vảy, kèm theo đau rát, ngứa nhiều, ảnh hưởng rõ rệt đến vận động. Một số trường hợp được chẩn đoán viêm da tiếp xúc nặng kèm nhiễm trùng, buộc phải điều trị tích cực và kéo dài.
Nguyên nhân chủ yếu được xác định do các loại thuốc đắp không rõ thành phần, không bảo đảm vô trùng. Việc đắp kín, ủ nóng trong thời gian dài tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, làm tổn thương da tiến triển nặng hơn. Đặc biệt, người cao tuổi hoặc người có bệnh nền mạn tính dễ gặp biến chứng, chậm lành vết thương.
Tình trạng tổn thương da nghiêm trọng vùng khớp, nguyên nhân liên quan đến việc tự ý đắp thuốc nam, thuốc lá.
Nguyên nhân gây đau khớp
Các nguyên nhân thường gặp nhất gây đau khớp bao gồm:
- Thoái hóa khớp: Đây là dạng viêm khớp thường gặp, xảy ra khi lớp sụn bảo vệ giữa các đầu xương bị bào mòn theo thời gian, khiến khớp đau và cứng. Thoái hóa khớp tiến triển chậm và thường gặp sau tuổi 45.
- Viêm khớp dạng thấp: Là bệnh mạn tính gây sưng và đau khớp, thường dẫn đến biến dạng khớp, đặc biệt ở ngón tay và cổ tay.
- Gout: Do sự lắng đọng tinh thể acid uric trong khớp, gây đau dữ dội và sưng, thường gặp ở ngón chân cái.
- Viêm bao hoạt dịch: Do hoạt động quá mức ảnh hưởng đến bao hoạt dịch, thường xảy ra ở háng, đầu gối, khuỷu tay hoặc vai.
- Viêm gân: Tình trạng viêm của gân, là dải mô liên kết giữa cơ và xương, thường gặp ở khuỷu tay, gót chân hoặc vai. Nguyên nhân chủ yếu do vận động quá mức.
Ngoài ra, các bệnh do vi khuẩn, virus hoặc chấn thương như gãy xương, bong gân cũng có thể gây đau khớp.
Các biến chứng đau khớp
Đau khớp nếu không được phát hiện đúng nguyên nhân và chữa trị kịp thời sẽ gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm:
- Mất chức năng vận động
Người bị bệnh đau khớp trong thời gian đầu nếu không chữa trị đúng cách, kịp thời dễ gây ra các biến chứng bao gồm giảm hoặc mất đi chức năng vận động như cầm, nắm…
- Teo cơ, biến dạng khớp
Đau khớp về lâu dài có thể gặp biến chứng như cứng khớp. Bàn tay của người bệnh khó nắm lại, khó xoay tay hay xoay vai. Biến chứng nguy hiểm hơn có thể gặp phải là teo cơ, dính khớp, biến dạng khớp, thậm chí là bại liệt.
- Ảnh hưởng tim mạch
Không chỉ gây biến chứng tại khớp, triệu chứng đau khớp có thể biến chứng tại các cơ quan khác như thấp khớp cấp. Bệnh này gây tổn thương tim, van tim, có thể gây tử vong ở bệnh nhân cao tuổi. Đây cũng là căn bệnh tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch ở người lớn tuổi.
Điều trị đau khớp
Tuỳ tình trạng, nguyên nhân gây đau khớp mà các bác sĩ chỉ định cụ thể.
- Điều trị nội khoa: Các bác sĩ có thể sử dụng thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs) có thể giúp giảm bớt cơn đau. Giảm đau tại chỗ như thuốc mỡ hoặc gel có thể thoa vào da trên vùng khớp đau.
Nếu thuốc hoặc phương pháp điều trị trên không giúp làm giảm cơn đau của bạn, bác sĩ có thể sử dụng:
- Các phương pháp Y học cổ truyền như châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt,…
- Vật lý trị liệu, phục hồi chức năng giúp giảm đau và cải thiện linh hoạt khớp.
- Thuốc chống trầm cảm giúp cải thiện giấc ngủ.
- Steroid tiêm vào khớp để giảm đau và sưng ngắn hạn.
- Phẫu thuật có thể được cân nhắc nếu tình trạng đau khớp của bạn kéo dài và không cải thiện khi đã được điều trị nội khoa tối ưu.
Ngoài ra, người bệnh có thể phối hợp cùng bác sĩ thay đổi lối sống như:
- Duy trì hoạt động thể chất và tuân theo một chương trình tập thể dục tập trung vào các bài tập thể dục vừa phải.
- Khởi động kĩ trước khi tập thể dục để duy trì một loạt các chuyển động tốt trong các khớp.
- Giữ trọng lượng cơ thể trong phạm vi an toàn giúp giảm sức nặng cho các khớp.
- Người bệnh có thể massage, tắm nước ấm, duỗi người thường xuyên và nghỉ ngơi đầy đủ trong trường hợp cơn đau không phải do viêm khớp.
Người bệnh tuyệt đối không tự ý sử dụng kể cả thuốc nam, thuốc lá, cao dán truyền miệng để điều trị đau khớp; không tin vào các quảng cáo "khỏi nhanh, khỏi dứt điểm" chưa được kiểm chứng. Khi có triệu chứng đau khớp, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, xác định nguyên nhân và điều trị đúng phương pháp.
