Những đợt rét đậm, rét hại kéo dài tại miền Bắc không chỉ khiến sinh hoạt đảo lộn mà còn ảnh hưởng rõ rệt tới sức khỏe sinh sản của phụ nữ. Thực tế tại các phòng khám sản phụ khoa cho thấy, số lượng chị em than phiền về tình trạng đau bụng kinh dữ dội hơn, kinh nguyệt thất thường trong mùa lạnh có xu hướng gia tăng. Nhiều người cho rằng đây chỉ là phản ứng tạm thời của cơ thể với thời tiết, nhưng theo các bác sĩ, hiện tượng này có cơ sở sinh lý rõ ràng và không nên chủ quan.
Nhiệt độ thấp tác động thế nào đến chu kỳ kinh nguyệt?
Cơ thể phụ nữ rất nhạy cảm với sự thay đổi của môi trường, đặc biệt là nhiệt độ. Khi trời rét, các mạch máu ngoại vi có xu hướng co lại để giữ nhiệt, làm giảm lưu lượng máu đến vùng chậu và tử cung. Điều này khiến cơ tử cung phải co bóp mạnh hơn để đẩy máu kinh ra ngoài, từ đó làm cơn đau bụng kinh trở nên dữ dội hơn.
Không chỉ vậy, thời tiết lạnh còn ảnh hưởng đến hệ nội tiết. Mùa đông thường đi kèm với việc ít tiếp xúc ánh nắng mặt trời, làm giảm tổng hợp vitamin D – yếu tố quan trọng giúp cân bằng hormone sinh dục nữ. Khi hormone estrogen và progesterone bị xáo trộn, chu kỳ kinh nguyệt có thể đến sớm, đến muộn hoặc kéo dài bất thường.
Bên cạnh đó, lạnh còn làm tăng phản ứng viêm nhẹ trong cơ thể và gia tăng chất trung gian gây co thắt tử cung, khiến nhiều phụ nữ cảm thấy đau hơn, mệt mỏi hơn trong những ngày "đèn đỏ".

Phụ nữ chườm ấm bụng dưới để giảm đau bụng kinh trong những ngày rét đậm. Hình minh họa
Đau bụng kinh mùa đông vì sao thường nặng hơn?
Nhiều phụ nữ nhận thấy cùng một mức độ đau, nhưng vào mùa lạnh lại trở nên khó chịu hơn hẳn. Nguyên nhân không chỉ nằm ở tử cung mà còn ở toàn bộ hệ thần kinh và tuần hoàn. Khi trời rét, cơ thể thường co rút, ít vận động, dẫn đến máu lưu thông kém, làm cơn đau bị "ứ đọng" và kéo dài.
Ngoài ra, mùa đông cũng là thời điểm dễ xảy ra stress, rối loạn giấc ngủ do trời lạnh, ngày ngắn hơn. Stress làm tăng hormone cortisol, gián tiếp ảnh hưởng đến nội tiết và làm ngưỡng chịu đau giảm xuống. Vì vậy, cơn đau bụng kinh vốn đã có nay lại càng dễ trở nên dữ dội.
Những biểu hiện rối loạn kinh nguyệt dễ gặp trong mùa rét
Theo các bác sĩ sản phụ khoa, phụ nữ trong mùa lạnh có thể gặp một hoặc nhiều biểu hiện sau:
- Chu kỳ kinh nguyệt không đều, có thể sớm hoặc muộn hơn so với bình thường.
- Đau bụng kinh tăng mức độ, đau quặn từng cơn hoặc đau âm ỉ kéo dài.
- Cảm giác căng tức vùng bụng dưới, đau lưng, đau vùng chậu rõ hơn.
- Mệt mỏi, buồn nôn, chóng mặt trong kỳ kinh.
- Lượng máu kinh có thể nhiều hơn hoặc ít hơn, màu sắc thay đổi.
- Nhiều chị em thường chịu đựng, tự chườm nóng hoặc uống thuốc giảm đau mà không để ý rằng nếu tình trạng này lặp lại nhiều chu kỳ, đó có thể là dấu hiệu cơ thể đang gặp vấn đề.
Khi nào đau bụng kinh mùa lạnh là dấu hiệu cần đi khám?
Các chuyên gia khuyến cáo, phụ nữ không nên xem đau bụng kinh dữ dội trong mùa đông là điều hiển nhiên nếu xuất hiện những dấu hiệu sau:
- Đau bụng kinh quá mức, không giảm khi nghỉ ngơi, chườm ấm.
- Cơn đau ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt, công việc, phải nghỉ làm hoặc nghỉ học.
- Chu kỳ kinh rối loạn liên tiếp từ 2–3 tháng trở lên.
- Kinh nguyệt ra quá nhiều, kéo dài nhiều ngày hoặc rất ít bất thường.
- Đau kèm theo sốt, buồn nôn nhiều, đau vùng chậu dữ dội.
Việc đi khám sớm giúp bác sĩ phân biệt đâu là rối loạn chức năng do thời tiết, đâu là biểu hiện của các bệnh lý phụ khoa tiềm ẩn như rối loạn nội tiết, viêm nhiễm, u xơ tử cung hoặc lạc nội mạc tử cung.

Bác sĩ sản phụ khoa tư vấn cho bệnh nhân về tình trạng rối loạn kinh nguyệt mùa đông. Hình minh họa
Cách giảm đau bụng kinh và ổn định chu kỳ trong mùa rét
Mặc dù không thể thay đổi thời tiết, nhưng phụ nữ hoàn toàn có thể chủ động bảo vệ sức khỏe kinh nguyệt bằng những thói quen đơn giản:
Giữ ấm cơ thể, đặc biệt là vùng bụng dưới
Mặc đủ ấm, tránh để bụng và lưng dưới nhiễm lạnh. Chườm ấm vùng bụng dưới 15–20 phút mỗi ngày trong kỳ kinh giúp thư giãn cơ tử cung, giảm co thắt.
Hạn chế đồ lạnh trong những ngày "đèn đỏ"
Đồ uống lạnh, nước đá hoặc thực phẩm quá lạnh có thể làm tử cung co bóp mạnh hơn. Ưu tiên nước ấm, trà gừng hoặc các món ăn nóng giúp cải thiện tuần hoàn.
Vận động nhẹ nhàng
Đi bộ, yoga nhẹ hoặc các bài giãn cơ giúp máu lưu thông tốt hơn, giảm cảm giác đau và căng tức. Việc nằm yên một chỗ quá lâu trong mùa lạnh có thể khiến cơn đau kéo dài hơn.
Chế độ ăn uống cân bằng
Bổ sung thực phẩm giàu omega-3, magie, vitamin B và vitamin D giúp hỗ trợ cân bằng hormone và giảm phản ứng viêm. Rau xanh, trái cây và sữa chua cũng có lợi cho sức khỏe nội tiết.
Ngủ đủ giấc, giảm căng thẳng
Giấc ngủ chất lượng và tinh thần ổn định giúp hệ nội tiết hoạt động nhịp nhàng hơn, từ đó giảm rối loạn kinh nguyệt trong mùa lạnh.
Lắng nghe cơ thể để vượt qua mùa đông nhẹ nhàng hơn
Rối loạn kinh nguyệt và đau bụng kinh nặng hơn trong mùa rét là hiện tượng khá phổ biến, nhưng không phải lúc nào cũng vô hại. Việc theo dõi chu kỳ, chú ý những thay đổi bất thường và chủ động đi khám khi cần thiết sẽ giúp phụ nữ bảo vệ sức khỏe sinh sản lâu dài.
Trong bối cảnh thời tiết miền Bắc còn tiếp tục lạnh sâu, chăm sóc cơ thể đúng cách không chỉ giúp chị em vượt qua những ngày "đèn đỏ" dễ chịu hơn, mà còn là cách đầu tư cho sức khỏe toàn diện về lâu dài.
4 ‘sự cố tình dục’ thường gặp ở phụ nữ mãn kinh | SKĐS #shorts