Vì sao nam giới dễ mắc bệnh tim sớm hơn phụ nữ?

Bệnh tim mạch từ lâu được xem là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên thế giới. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu cho thấy nam giới thường mắc bệnh tim sớm hơn phụ nữ từ 7 đến 10 năm. Sự khác biệt này không chỉ đến từ lối sống mà còn liên quan đến yếu tố sinh học, hormone và cách cơ thể phản ứng với các nguy cơ tim mạch.

Nam giới có nguy cơ bệnh tim sớm hơn nhiều năm

Các nghiên cứu theo dõi sức khỏe tim mạch trong nhiều thập kỷ cho thấy nam giới bắt đầu có nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao hơn phụ nữ từ khoảng sau tuổi 35. Trong một nghiên cứu lớn theo dõi hơn 5.000 người trưởng thành, tỷ lệ mắc bệnh tim mạch ở nam giới xuất hiện sớm hơn phụ nữ khoảng 7 năm.

Cụ thể, khoảng 5% nam giới có dấu hiệu bệnh tim mạch vào khoảng tuổi 50, trong khi phụ nữ thường phải đến gần 58 tuổi mới đạt tỷ lệ tương tự.

Các chuyên gia tim mạch cho rằng sự khác biệt này bắt nguồn từ nhiều yếu tố kết hợp, bao gồm hormone, cấu trúc sinh học và hành vi sức khỏe.

Hormone nữ giúp bảo vệ tim mạch

Một trong những lý do quan trọng khiến phụ nữ ít mắc bệnh tim sớm hơn là hormone estrogen.

Estrogen giúp duy trì sức khỏe mạch máu, cải thiện chức năng nội mạc động mạch và làm tăng cholesterol tốt (HDL) trong máu. Nhờ đó, mạch máu linh hoạt hơn và ít nguy cơ hình thành mảng bám gây tắc nghẽn động mạch.

Hormone này cũng có tác dụng giảm viêm, hỗ trợ điều hòa huyết áp và chuyển hóa đường huyết – những yếu tố quan trọng đối với sức khỏe tim mạch.

Trong khi đó, nam giới không có "lá chắn hormone" này. Vì vậy, nguy cơ xơ vữa động mạch và bệnh mạch vành ở nam thường xuất hiện sớm hơn.

Sau khi phụ nữ bước vào giai đoạn mãn kinh và mức estrogen giảm mạnh, nguy cơ bệnh tim của họ sẽ tăng lên và dần tiệm cận với nam giới.

Testosterone và nguy cơ tim mạch

Ngoài việc thiếu sự bảo vệ từ estrogen, hormone testosterone ở nam giới cũng có thể góp phần làm tăng nguy cơ bệnh tim.

Một số nghiên cứu cho thấy nồng độ testosterone cao có thể liên quan đến tăng huyết áp, rối loạn cholesterol và sự tích tụ mảng bám trong động mạch. Những yếu tố này làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch – nguyên nhân phổ biến dẫn đến nhồi máu cơ tim.

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng testosterone không phải là nguyên nhân duy nhất, mà chỉ là một yếu tố trong bức tranh tổng thể của bệnh tim mạch.

Lối sống của nam giới thường có nhiều yếu tố nguy cơ mắc bệnh tim

Ngoài yếu tố sinh học, lối sống cũng góp phần quan trọng khiến nam giới dễ mắc bệnh tim sớm hơn.

Theo các chuyên gia tim mạch, nam giới có xu hướng hút thuốc lá và uống rượu bia nhiều hơn phụ nữ. Những thói quen này làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch, tăng huyết áp và nhồi máu cơ tim.

Bên cạnh đó, nam giới thường có xu hướng:

• Ăn nhiều thực phẩm giàu chất béo và muối.
• Ít quan tâm đến kiểm tra sức khỏe định kỳ.
• Chịu áp lực công việc lớn.
• Ít chú ý đến các dấu hiệu cảnh báo sớm của cơ thể

Những yếu tố này có thể khiến bệnh tim âm thầm phát triển trong nhiều năm trước khi được phát hiện.

Sự khác biệt về sinh học và cấu trúc cơ thể nam nữ 

Ngoài hormone và lối sống, sự khác biệt về sinh học giữa nam và nữ cũng có thể ảnh hưởng đến nguy cơ bệnh tim.

Một số nghiên cứu cho thấy sự khác biệt về cấu trúc động mạch, lưu lượng máu và cơ chế phản ứng của thành mạch có thể khiến nam giới dễ hình thành mảng bám động mạch hơn. Những thay đổi này làm tăng nguy cơ mắc bệnh mạch vành – dạng bệnh tim phổ biến nhất.

Đặc biệt, bệnh mạch vành – tình trạng tắc nghẽn động mạch nuôi tim – thường xuất hiện ở nam giới sớm hơn phụ nữ gần một thập kỷ.

Những dấu hiệu bệnh tim nam giới không nên bỏ qua

Bệnh tim mạch có thể phát triển âm thầm trong nhiều năm trước khi gây ra các biến cố nghiêm trọng. Nam giới cần đặc biệt chú ý đến một số dấu hiệu cảnh báo như:

• Đau hoặc tức ngực khi vận động.
• Khó thở hoặc mệt mỏi bất thường.
• Tim đập nhanh hoặc loạn nhịp.
• Đau lan lên vai, cổ hoặc cánh tay.
• Choáng váng hoặc đổ mồ hôi lạnh.

Nếu xuất hiện những triệu chứng này, người bệnh nên đi khám sớm để được kiểm tra tim mạch.

Nam giới nên làm gì để giảm nguy cơ bệnh tim?

Các chuyên gia khuyến cáo nam giới nên bắt đầu quan tâm đến sức khỏe tim mạch từ sớm, đặc biệt sau tuổi 30–35. Một số biện pháp giúp giảm nguy cơ bệnh tim bao gồm:

• Bỏ thuốc lá và hạn chế rượu bia. Đây là hai yếu tố nguy cơ lớn nhất đối với bệnh tim mạch..
• Duy trì chế độ ăn lành mạnh. Tăng cường rau xanh, trái cây, cá và hạn chế thực phẩm nhiều chất béo bão hòa.
• Tập thể dục thường xuyên. Ít nhất 150 phút vận động mỗi tuần giúp cải thiện sức khỏe tim mạch.
• Kiểm soát huyết áp và cholesterol. Khám sức khỏe định kỳ giúp phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ.
• Quản lý căng thẳng. Stress kéo dài có thể làm tăng huyết áp và nguy cơ bệnh tim.

Đừng đợi đến khi có triệu chứng

Bệnh tim không xảy ra trong một sớm một chiều mà thường phát triển âm thầm trong nhiều năm.

Vì vậy, việc thay đổi lối sống và kiểm tra sức khỏe định kỳ từ sớm là cách quan trọng để giảm nguy cơ bệnh tim, đặc biệt đối với nam giới – nhóm có nguy cơ mắc bệnh tim mạch sớm hơn phụ nữ.