Hồng giòn được nhiều người yêu thích và "nghiện" ăn. Tuy nhiên, cứ mỗi mùa hồng đến, các cơ sở y tế lại ghi nhận những trường hợp đau bụng, nôn ói, thậm chí tắc ruột liên quan đến việc ăn nhiều hồng.
Điều này không có nghĩa ăn hồng là dễ bị tắc ruột. Đây là biến chứng hiếm gặp, thường liên quan đến việc ăn nhiều hồng và sự kết hợp của một số yếu tố nguy cơ. Hiểu đúng cơ chế sẽ giúp mọi người thưởng thức loại quả này an toàn hơn.
1. Vì sao hồng có thể tạo thành "khối bã" trong đường tiêu hóa?
Hồng, đặc biệt là quả còn độ chát, chứa nhiều tanin. Một loại tanin trong hồng có thể polymer hóa trong môi trường acid của dạ dày, kết hợp với các thành phần thực vật khác tạo thành khối bã thức ăn rất chắc, gọi là phytobezoar hay diospyrobezoar.
Quả hồng có vị ngọt, giòn, giàu chất xơ và cung cấp nhiều vitamin, khoáng chất. Ảnh: PV
Nếu ăn một lượng lớn hồng trong thời gian ngắn, đặc biệt khi nhai không kỹ, các chất xơ và thành phần thực vật có thể kết tụ thành khối. Khối này có thể nằm lại trong dạ dày hoặc di chuyển xuống ruột non. Khi đủ lớn và mắc tại một vị trí hẹp, nó có thể gây tắc nghẽn cơ học đường tiêu hóa. Đã có những trường hợp phải nội soi hoặc phẫu thuật để lấy khối bã hồng.
2. Không phải cứ ăn hồng là bị tắc ruột
Nguy cơ này đặc biệt đáng lưu ý ở những người có nhu động đường tiêu hóa giảm. Người từng phẫu thuật dạ dày, mắc một số bệnh lý tiêu hóa, người cao tuổi hoặc người mắc đái tháo đường có rối loạn vận động tiêu hóa có thể dễ hình thành bezoar hơn. Tuy nhiên, các trường hợp tắc ruột do khối bã hồng cũng đã được ghi nhận ở người không có bệnh lý tiêu hóa rõ ràng khi ăn hồng với số lượng nhiều.
Một số nghiên cứu về tắc ruột do phytobezoar cũng cho thấy bệnh thường xuất hiện vào mùa Thu và mùa Đông, trùng với thời điểm quả hồng được tiêu thụ nhiều.
3. Ăn hồng thế nào để giảm nguy cơ?
Không cần loại bỏ hồng khỏi thực đơn nếu bạn khỏe mạnh. Điều quan trọng là ăn vừa phải và không ăn quá nhiều trong một lần.
Nên chọn quả đã đạt độ chín phù hợp, tránh ăn quá nhiều quả còn chát; ăn chậm, nhai kỹ và duy trì chế độ ăn đa dạng. Không nên coi hồng là món ăn có thể ăn liên tục với số lượng lớn chỉ vì đang vào mùa.
Những người từng phẫu thuật dạ dày hoặc ruột, có bệnh lý làm giảm nhu động tiêu hóa, người cao tuổi, người mắc đái tháo đường có biến chứng ảnh hưởng đến vận động dạ dày nên đặc biệt thận trọng và hỏi ý kiến bác sĩ nếu muốn ăn nhiều hồng.
Không cần loại bỏ hồng khỏi thực đơn nếu bạn khỏe mạnh. Điều quan trọng là ăn vừa phải và không ăn quá nhiều trong một lần. Ảnh PV
4. Đau bụng sau khi ăn hồng: Khi nào cần đi khám?
Tắc ruột không phải lúc nào cũng xuất hiện ngay sau khi ăn. Nếu sau khi ăn nhiều hồng xuất hiện đau bụng từng cơn hoặc tăng dần, chướng bụng, buồn nôn, nôn, bí trung đại tiện, cần nghĩ đến khả năng tắc nghẽn đường tiêu hóa và đi khám sớm.
Không nên tự uống thuốc nhuận tràng hoặc cố ăn thêm thức ăn, uống thật nhiều nước để "đẩy" khối bã xuống. Khi đã có dấu hiệu tắc ruột, việc xử trí cần dựa trên đánh giá của bác sĩ và có thể cần chẩn đoán hình ảnh, nội soi hoặc can thiệp ngoại khoa tùy trường hợp.
Thông điệp dành cho cộng đồng: Hồng giòn là loại quả bổ dưỡng và không cần kiêng một cách cực đoan. Tuy nhiên, ăn quá nhiều hồng, đặc biệt ở người có yếu tố nguy cơ về tiêu hóa, có thể tạo khối bã phytobezoar và gây tắc ruột. Vì vậy, hãy ăn với lượng vừa phải, nhai kỹ, ưu tiên quả đạt độ chín thích hợp và đặc biệt thận trọng nếu có bệnh lý hoặc tiền sử phẫu thuật đường tiêu hóa. Khi xuất hiện đau bụng, nôn, chướng bụng và bí trung đại tiện sau khi ăn nhiều hồng, cần đến cơ sở y tế thay vì tự xử trí tại nhà.