Có ai đó đã ví von rằng, dịch bệnh như cơn bão tố thoắt đến, khó đi. Trải qua đại dịch Sars năm 2003 và dịch cúm A/H1N1 năm 2009 và nhiều dịch bệnh khác… ngành y tế Việt Nam đã nỗ lực hết mình vượt qua mọi khó khăn, cam go để giành giật sự sống cho người bệnh. Và trong cuộc chiến đấu với dịch bệnh, mới thấm thía lao động trong ngành y là lao động đặc biệt, nặng nề và vô cùng nguy hiểm... Trong cuộc chiến ấy, không ít người đã phải hy sinh cả mạng sống của mình.
 Lao động ngành y phải chịu nhiều áp lực và rủi ro nghề nghiệp. Ảnh: Trần Minh |
Làm việc hết mình...
Trong dòng hồi tưởng những tháng ngày chống dịch, ThS. Nguyễn Hồng Hà, Phó Giám đốc BV Bệnh nhiệt đới TW khi ấy là Viện Y học lâm sàng các bệnh nhiệt đới, BV Bạch Mai tâm sự: Sau khi tiếp nhận các bệnh nhân từ Bệnh viện Việt Pháp, các bệnh nhân hầu như không nằm thở được, họ phải ngồi gục bên đống chăn gối để cố thở. Đa phần đều rất lo lắng, hốt hoảng nếu không có nhân viên y tế đứng cạnh. Vì thế mỗi lần ăn, các y tá phải rất kỳ công, đứng hàng tiếng đồng hồ để mở mặt nạ ôxy ra, bón một miếng xong lại úp vào. Mọi việc chăm sóc cho bệnh nhân đều do nhân viên thực hiện, từ việc tắm rửa, gội đầu, đánh răng, thay quần áo... Hai tuần đầu, chúng tôi không có phương tiện bảo hộ gì ngoài những khẩu trang bằng giấy đơn thuần. Một chuyên gia của Trung tâm Phòng ngừa và Kiểm soát dịch bệnh Hoa Kỳ khi ấy sang BV và có đưa ra lời khuyên với chúng tôi là cho bệnh nhân vào buồng đóng kín cửa lại và nhân viên y tế có nhiệm vụ vào chăm sóc thật nhanh rồi lại ra ngay, nếu không sẽ rất nguy hiểm. Và, người bạn Mỹ đã tặng cho chúng tôi những phương tiện bảo hộ hiện đại mà chúng tôi chưa bao giờ nhìn thấy, khẩu trang N95 và mặt nạ chống dịch... Tuy nhiên, chúng tôi lại nghĩ rằng, bệnh nhân Sars đã không có người nhà ở đây chăm sóc, họ chỉ có nhân viên y tế mà lại đóng kín cửa và cô lập họ như vậy thì không được, lương tâm và trách nhiệm của người thầy thuốc không cho phép làm điều đó...
 Khám chữa bệnh cho trẻ nhỏ tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Ảnh: Trần Minh |
... Và sẵn sàng hy sinh vì người bệnh
Trong khoảnh khắc mong manh giữa sự sống và cái chết, những người bệnh mới phần nào thấm thía sự sống quý giá đối với họ. Là một trong những bệnh nhân được cứu sống qua dịch Sars, Ông Nguyễn Hữu Hùng, không bao giờ quên được sự săn sóc đặc biệt của các nhân viên y tế. Khi được chuyển sang Viện Y học lâm sàng các bệnh nhiệt đới trong tình trạng rất nguy kịch, nhưng ông vẫn sáng suốt để nhận thấy rằng các bác sĩ, nhân viên y tế ở đây không có đủ các thiết bị bảo hộ cần thiết, họ chỉ có đúng một khẩu trang vải dùng cho phẫu thuật, dù họ biết bệnh SARS lây qua đường hô hấp. “Tôi đã lo sợ rất nhiều, vì một cách rất ích kỷ, tôi nghĩ nếu họ cũng bị lây nhiễm thì ai là người cứu chữa cho chúng tôi. Tôi có cảm giác rằng, họ chẳng có lúc nào ăn, lúc nào ngủ, lúc nào tôi cũng nghe thấy những bước chân vội vã, hối hả đến bên mỗi giường bệnh. Tất cả những hành động này đã có tác dụng như một liều thuốc an thần cực mạnh giúp cho tôi và các bệnh nhận khác có thêm niềm tin chiến thắng căn bệnh quái ác”. Không chỉ có những câu chuyện xung quanh việc phòng chống dịch SARS, 6 năm sau đó, đại dịch cúm A/H1N1 bùng phát cũng để lại những kỷ niệm không bao giờ quên với những y bác sĩ nơi tuyến đầu chống dịch.
Theo ThS. Nguyễn Hồng Hà, đã từ lâu, mọi người đều có ý thức, việc khó khăn gian khổ đó là việc của mình nên rất cố gắng, không ai bỏ vị trí. “Sống chung với cúm A/H1N1” là “khẩu hiệu” được nhắc nhiều lần ở Viện. Còn với y tá điều dưỡng Nguyễn Thị Hà, giống như bao bà mẹ khác, sau một ngày làm việc vất vả chỉ muốn nhanh chóng về nhà với con gái bé bỏng đang khát sữa mẹ. Nghĩ đến việc bản thân có thể lây truyền cúm A/H1N1 cho con, chị không khỏi chạnh lòng nhưng chị Hà không nản lòng trước nhiệm vụ... Còn biết bao những y tá, bác sĩ khác đang tận tụy với công việc phòng chống dịch bệnh. Các anh, các chị đang ngày đêm giữ cho đất nước bình yên, cho cộng đồng khỏe mạnh... Một cán bộ y tế dự phòng đã có đôi dòng chia sẻ như thế này: “Áp lực công việc của cán bộ y tế dự phòng rất nặng nề... nhưng đáng sợ hơn là hằng ngày tiếp xúc với bệnh truyền nhiễm, ngoài việc nguy hiểm cho mình, nếu không cẩn thận, còn có thể đem mầm bệnh đó về nhà cho chính gia đình mình nữa. Nếu không có tình yêu nghề, sự dũng cảm sẽ không làm nổi”.
Nguyễn Hồng