Về hiệu ứng ca nhạc thị trường hiện nay

03-11-2012 08:03 | Văn hóa – Giải trí
google news

Mới đây, mọi dư luận đang dồn vào chuyện thu phí tính từ phần trăm nhuận bút ca khúc từ nhạc số, trên internet. Hầu hết nhiều nhà chuyên môn cho rằng không khả thi,

(SKDS) - Mới đây, mọi dư luận đang dồn vào chuyện thu phí tính từ phần trăm nhuận bút ca khúc từ nhạc số, trên internet. Hầu hết nhiều nhà chuyên môn cho rằng không khả thi, bởi lẽ các kênh nguồn phát ca khúc đều khó quản lý và đặc biệt câu chuyện còn dính líu tới người nghe, khai thác thường xuyên. Vậy trách nhiệm của họ đóng góp ra sao, với phương thức tương tác thế nào để các nhà quản lý theo dõi được.

Ca sĩ hàng sao, có “danh” mà không có “giá”

Thực tình, khi đặt ra vấn đề này, các nhà chuyên môn còn rất nhiều việc phải làm trước đó, chúng vẫn để lại những bế tắc về nhiều mặt, nhất là một thị trường còn thả lỏng, một cách tắc trách về chất lượng chuyên môn và những thiệt thòi thuộc về những nghệ sĩ biểu diễn cũng như bản quyền tác giả đang bị xâm phạm ở nhiều nguồn phát tán, ở nhiều kênh thông tấn khác nhau. Cùng với đó, các trào lưu âm nhạc hiện vẫn còn lúng túng, nếu không nói là mất phương hướng, cho dù hiện có nhiều cuộc thi và nhiều gương mặt trẻ đã xuất hiện, nhưng đó vẫn chỉ là nét chấm phá có chút ít triển vọng.

 Bảo Thy - Ca sĩ nổi lên từ dòng nhạc trẻ.

Tuy nhiên, trên thực tế, có thể nói các ca sĩ được phong là hàng ngũ diva Việt Nam như Thanh Lam, Hồng Nhung, Mỹ Linh, Thu Hà đã trở nên “quá cỡ” đối với hoạt động ca nhạc thời thượng. Tiếp nối họ, hiện nay nổi lên khá nhiều gương mặt, thông qua những cuộc thi như Sao Mai điểm hẹn, Idol Việt Nam, Giọng hát Việt. Hàng loạt ca sĩ hàng hiệu xuất hiện từ đây như: Mỹ Dung, Thái Thùy Linh, Tùng Dương, Hà Anh Tuấn, Anh Khoa, Hoàng Hiệp… Ta còn có thể kể thêm vài gương mặt “hàng hiệu” qua các cuộc thi truyền hình như Đăng Dương, Trọng Tấn...

Nhưng xem ra, chỉ ít ca sĩ trong số đó thích hợp với thị trường như Hà Anh Tuấn, Hồ Quỳnh Hương, Anh Khoa, Ngọc Anh và Kasim Hoàng Vũ. Còn khá nhiều ca sĩ hàng hiệu khác đều lúng túng trong hòa nhập, kể cả các giọng hát rất nổi tiếng như Trọng Tấn và Tùng Dương. Hình như việc lao vào chuyện mưu sinh hay làm giàu đối với họ là một điều không thể. Họ chỉ là giọng hát sinh ra để đoạt giải và của lễ hội, liên hoan, tựa như giọng mẫu vậy.

Hơn nữa, những giọng hát chính hiệu của thị trường hiện nay cũng đang nằm trong sự khủng hoảng kinh tế, bởi nếu các nhà tài trợ ngoảnh mặt là “hết phim”. Trong công nghệ lăng-xê hiện nay, nếu không tựa vào các trò tạo scandal để gây sự chú ý thì bắt buộc phải trông chờ các đại gia để mắt tới. Lâu nay, các đại gia đã làm bệ đỡ cho không ít ca sĩ được nổi danh. Nhưng ai cũng hay, giờ đây, chuyện đánh đu với ca sĩ của các tay nhà giàu cũng đã nhạt nhẽo. Do vậy, nhiều ca sĩ có giải cũng chẳng đánh đổ các ca sĩ trẻ hàng chợ hiện nay. Họ có “danh” nhưng không có “giá” là vì vậy.

 Hồ Quỳnh Hương là một trong số ít gương mặt ca sĩ thích hợp nhạc thị trường. 

Nhạc teen - nhạc thị trường cũng gặp khủng hoảng

Hơn chục năm qua, thị trường tự do đã lái con tàu âm nhạc chạy khá nhiều lối rẽ khác nhau. Dường như con tàu ấy mỗi lần rẽ một đoạn rồi gặp đường cụt, sau đó quay ngoắt sang lối mới. Loanh quanh mãi vẫn đang không biết đi về đâu. Hiện nay, thị trường âm nhạc vẫn uể oải đi tiếp dòng nhạc teen đã vạch đường từ năm trước. Nó chính là con đẻ của dòng nhạc mạng, hiện vẫn ngự trị trên các kênh internet, rồi nhanh chóng lên sàn diễn. Khá nhiều cái tên đã định hình từ 1 năm nay trong dòng nhạc trẻ này, đó là Bảo Thy, Minh Hằng, Sơn Ca, Thùy Chi, Bằng Cường... Còn mới đây là Khổng Tú Quỳnh, Đông Nhi, Thiên Minh, Ngô Kiến Huy...

Phải nói dòng nhạc teen như một thỏi nam châm cực mạnh đã hút khán giả tuổi teen thoát khỏi sự bế tắc của các ca khúc nhộn nhạo của dòng nửa sến nửa chợ búa với các ca khúc chủ yếu nghiêng về sự đau đớn trong tình yêu hoặc sự gào thét quay cuồng như Người đàn ông tham lam, Cô ấy chọn anh không chọn tôi, Ông trời cũng khóc, Thế là quá đủ, Đàn ông là thế... Giờ đây, dòng nhạc teen đã giành lại khán giả trẻ bằng ngôn ngữ âm nhạc trong trẻo và ngây thơ với những ca khúc hồn nhiên như Cô bé dâu tây, Thiên sứ múa, Vươn tới ngôi sao, Công chúa bong bóng, Con lật đật...

Thế nhưng chẳng mấy chốc, dòng nhạc teen lại phô diễn sự “giả nai” đến mức thái quá và lệch lạc trên con đường đi tới đích. Nhiều ca khúc không thô tục hoặc ủy mị như nhạc chợ thì sau một thời gian cũng không khác gì dòng nhạc “mì ăn liền” với gia vị nhạt thếch: giai điệu thì đơn giản nửa nói nửa kể, một cách nhí nhảnh giả vờ “nai”, còn lời thì đại loại ngớ ngẩn như: “... em sẽ mãi yêu mỗi anh giống như chuột kia yêu gạo vậy thôi...”.

Có thể nói giờ đây, dòng nhạc teen lại gặp khủng hoảng, trong khi đó, các ca sĩ thuộc hạng sao lúng túng, nhường sân chơi cho đàn em, rồi bất ngờ chuyển sang dòng nhạc xưa với hy vọng làm mới mình trước các fan hâm mộ. Một số khác cũng nhảy sang “cưa sừng làm nghé” cùng dòng nhạc teen và tự sáng tác cho lớp khán giả này với các ca khúc dễ dãi để hòng tồn tại như thời sung sức nhất. Nhưng thật ra tất cả đều thể hiện sự bế tắc không có lối thoát, phó mặc cho thị trường thao túng.

Băng đĩa lậu vẫn là bài toán khó giải

Trước hết là thị trường CD thường xuyên phải đối diện với hiện tượng sang băng đĩa lậu. Chuyện tưởng xưa như trái đất, vậy mà vẫn cứ bó tay, dù cho mọi hành vi này diễn ra hàng ngày trước mắt chúng ta. Bất kể album của một ca sĩ nổi tiếng nào, vừa có album mới phát hành, ngay lập tức, ở thị trường băng đĩa tự do đã xuất hiện những CD sao nhái bán với giá rẻ chỉ bằng 1/6 giá thành phẩm chính hãng. Tình trạng vi phạm ngang nhiên này đã làm run tay các nhà sản xuất chương trình.
 
Trước đây, có những ca sĩ hạng sao, muốn phát hành CD thường phải nghĩ tới chuyện chạy tài trợ để tổ chức liveshow nhằm mục đích tiếp thị bán hàng của mình. Có lần, một nữ ca sĩ xinh đẹp được nhà tài trợ “yêu quý” mua đứt số lượng đĩa trong đêm diễn để làm quà tặng nhằm quảng cáo cho các mặt hàng đang cần tiêu thụ trên thị trường. Vậy mà các lò đĩa lậu vẫn không tha, chỉ qua 1 đêm, CD của nữ ca sĩ khá ăn khách ấy đã xuất hiện trên thị trường với giá rẻ như bèo. Nhiều ca sĩ hoang mang không biết sẽ “múa” kiểu gì ngay trên sân chơi của chính mình.
 
 Đăng Dương - Trọng Tấn, 2 ca sĩ “hàng hiệu” xuất hiện từ một cuộc thi trên truyền hình.
Thế nhưng trên các cửa hàng băng đĩa thì vẫn có rất nhiều CD của các ca sĩ mới xuất hiện hoặc những người tự cho mình là ca sĩ sao; có cả CD của các nhạc sĩ trẻ mọc lên như nấm sau mưa vậy. Họ dùng kỹ thuật để “tút” lại âm thanh cho giọng hát mình giống ca sĩ sao nào đó hoặc để nhập vào thị trường nhạc trẻ, tất nhiên chất lượng ca khúc ẩm ương, lai căng về giai điệu, còn lời ca thì cực “sến” và bế tắc; luẩn quẩn với đề tài tình yêu đơn phương, tình bội bạc, tình bơ vơ, tình đau đớn, dày vò...
 
Xem ra số đông này tạo nên trào lưu lấn át, che lấp mọi ánh sáng trong lành của âm nhạc và tạo nên sự cạnh tranh khập khiễng với những nhạc sĩ trẻ có tài năng trong thời gian vài năm qua. Bên cạnh đó, hình ảnh xâm thực của băng đĩa hải ngoại hàng chục năm qua vẫn là chuyện bất khả kháng của các nhà chức trách. Hết cuộc thu vét này đến đợt truy quét khác, cuộc thách đố của băng đĩa nhạc hải ngoại vẫn đầy cam go.
Không thể phủ định những gì đã định hình trong hoạt động âm nhạc, tuy còn rất lộn xộn, nhất là nhạc trẻ và nhạc teen hiện nay, chúng đã tạo ra thị trường và có nhiều khán giả của mình, mặc cho hiện nay đã thể hiện sự bế tắc. Nhưng quả là trong một thời gian dài không có sự phản biện và đánh giá một cách chuẩn xác để hướng dẫn dư luận và cảnh tỉnh cho khán giả. Còn các nhà quản lý ư? Có lẽ họ cũng do dự và phó mặc cho tính tự phát của thị trường âm nhạc hiện nay. Do đó, việc đặt ra câu chuyện thu lệ phí ca nhạc trên mạng số hiện vẫn còn là một ẩn số.  
Quang Long       

Ý kiến của bạn