Đại hội (ĐH) Hội Nghệ sĩ Sân khấu VN lần thứ VII diễn ra trong 2 ngày 8- 9/12/2009 với 511 đại biểu hội viên. Đồng chí Tô Huy Rứa - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương thay mặt Ban Bí thư Trung ương Đảng trao bức trướng của Ban Bí thư Trung ương tặng Hội NSSKVN với 8 chữ: Đoàn kết - Dân chủ - Xây dựng - Sáng tạo.
Cảm nhận chung của mọi người đến dự ĐH là lứa tuổi già nhiều hơn trẻ, thiếu vắng hẳn đội ngũ nghệ sĩ biểu diễn đang làm nên sức sống của hoạt động biểu diễn SK hôm nay. Theo báo cáo của Chủ tịch Hội: "ĐH của các nghệ sĩ SKVN lần thứ VII chắc chắn sẽ là diễn đàn để bộc lộ ý nguyện làm nghề của chính chúng ta, đáp ứng niềm tin của Đảng, Nhà nước, Chính phủ, của công luận xã hội và nhất là không phụ lại tình cảm yêu mến của hàng triệu khán giả cả nước...". Thế nhưng, những người cần phải nói thì lại không có cơ hội để nói. Vài bản tham luận xuôi chiều và dài dòng thiên về kể lể hoạt động, kêu than khó khăn, đề ra giải pháp một cách mô phạm khiến ĐH rơi vào không khí buồn tẻ, các hàng ghế thưa vắng đại biểu. Những câu chuyện ngoài tiền sảnh dường như hấp dẫn hơn.
Một vở tại Hội diễn sân khấu cải lương chuyên nghiệp 2009. |
Những tồn tại trong hoạt động của Hội nhiệm kỳ VI (2004 - 2009) như trong Báo cáo tổng kết với những lý do thiên về yếu tố khách quan "kinh phí không nhiều; chưa hội đủ các yếu tố cần thiết; chưa đoán định được tình hình thực của SK quốc tế để định vị cho SK chúng ta ở đâu; kết quả chưa cao trong những thử thách bước đầu..." khiến các đại biểu không có mấy niềm tin vào những thay đổi lớn trong hoạt động SK những năm tới.
ĐH thiếu những gương mặt trẻ là một lẽ đương nhiên khi được biết đa số hội viên của Hội ở độ tuổi đã nghỉ hưu. Ngay cả trong dự kiến cơ cấu bầu Ban chấp hành khóa VII của Hội cũng đề ra: 5 - 7 người trên 60 tuổi, 7 - 10 người từ 50 - 60 tuổi và chỉ 4 người dưới 50 tuổi. Vậy thì lớp nghệ sĩ trẻ đang ở đâu? Hội phải làm gì để những nghệ sĩ trẻ quan tâm đến hoạt động của Hội? Người trẻ thì ít được quan tâm, người già thì chưa tạo ra được hoạt động gì để lôi cuốn người trẻ. Không chỉ Hội NSSK mà tình trạng chung của các hội văn học nghệ thuật hiện nay đều đang bị dư luận coi là nơi hạ cánh của những nghệ sĩ nghỉ hưu, là nơi làm sang cho một số người.
Cũng giống như các ĐH khác, sau các phần báo cáo tổng kết công tác nhiệm kỳ trước, nghe phương hướng hoạt động nhiệm kỳ mới thì vấn đề quan tâm là chuyện bầu cử. 5 năm của nhiệm kỳ, có đại biểu có khi chưa một lần bước chân tới Hội, nhưng như "manh chiếu giữa làng", đến kỳ ĐH, ai cũng muốn mình có được chỗ ngồi ở manh chiếu sang trọng đó. Vì thế, Ban chấp hành chỉ được bầu 21 người, nhưng có tới 104 người được đề cử và ứng cử khiến ĐH phải bỏ phiếu vòng loại lần 1 còn 70 người, lần 2 còn 30 người để vào vòng chính thức mới chọn ra được 21 gương mặt theo đúng qui định của Ban chỉ đạo. 2/3 số người của Ban chấp hành khóa VII vẫn là những gương mặt cũ đã quen, chỉ có 6/21 thành viên mới. Người ta nhận thấy có một khoảng trống từ Quảng Trị - Hà Nội không có thành viên nào trong Ban chấp hành. Thứ trưởng Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch Lê Tiến Thọ giữ chức Chủ tịch Hội, 3 phó Chủ tịch: NSND Lê Hùng, NSƯT Lê Chức, nhà viết kịch Lê Duy Hạnh. Nhiều người nói vui: Đã đến thời của dòng họ Lê.
Thay đổi thành phần lãnh đạo Hội, các đại biểu kỳ vọng nhiệm kỳ này, Hội sẽ có nhiều đổi mới trong phương hướng và hoạt động cụ thể. Đặc biệt, hội viên cũng đặt niềm tin vào một số gương mặt trẻ trong Ban chấp hành mới (Hồng Vân, Lê Khanh, Hoàng Dũng) bởi Hội là nơi tập hợp đội ngũ nghệ sĩ quá tuổi lao động mà vẫn còn năng lực, nhưng cần có những người trẻ đang hoạt động sung sức, nhất là trong đội ngũ cốt cán điều hành Hội thì mới phát huy được tiềm năng của những người lớn tuổi và khuấy động được phong trào của những người trẻ tuổi.
Lan Hương