Vận động đủ mỗi ngày giúp trẻ khỏe mạnh, phòng thừa cân, béo phì

Khỏe - Đẹp
SKĐS - Thiếu vận động không chỉ làm tăng nguy cơ thừa cân, béo phì mà còn ảnh hưởng đến thể lực, sức khỏe chuyển hóa và tinh thần.

1. Nhiều trẻ chưa đạt mức vận động được khuyến nghị

Không khó để bắt gặp hình ảnh trẻ ngồi hàng giờ trước màn hình điện thoại, máy tính bảng hoặc tivi sau giờ học. Thời gian dành cho vui chơi ngoài trời, đạp xe, chạy nhảy và các hoạt động thể thao vì thế bị thu hẹp. Lịch học dày đặc, thiếu không gian vui chơi an toàn cũng khiến nhiều trẻ ít có cơ hội vận động.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tại Việt Nam, có tới 91% trẻ em gái và 82% trẻ em trai từ 11-17 tuổi chưa vận động đủ 60 phút mỗi ngày theo khuyến nghị. Tỷ lệ này cho thấy thiếu hoạt động thể chất đang là vấn đề đáng quan tâm ở lứa tuổi học đường.

Tại hội thảo về phát triển toàn diện thế hệ trẻ Việt Nam tổ chức tháng 5/2026, ông Nguyễn Huy Nho, Phó Vụ trưởng Vụ Học sinh, sinh viên (Bộ Giáo dục và Đào tạo), cho biết điều kiện tổ chức hoạt động thể chất tại một số cơ sở giáo dục, nhất là ở vùng khó khăn, còn hạn chế. Sân chơi, bãi tập và cơ sở vật chất chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu vận động của học sinh.

Đáng lo ngại, thiếu vận động thường đi cùng chế độ ăn chưa hợp lý, tiêu thụ nhiều thực phẩm giàu năng lượng và đồ uống có đường. Khi năng lượng nạp vào thường xuyên vượt quá mức tiêu hao, phần dư thừa có thể tích lũy thành mỡ, làm tăng nguy cơ thừa cân, béo phì. Vì vậy, kiểm soát cân nặng ở trẻ không thể chỉ tập trung vào ăn uống mà cần quan tâm cả mức độ vận động và thói quen sinh hoạt.

Vận động đủ mỗi ngày giúp trẻ khỏe mạnh, phòng thừa cân, béo phì - Ảnh 1.

Trẻ em cần được khuyến khích chạy nhảy, vui chơi và tham gia các hoạt động thể chất mỗi ngày để phát triển thể lực, duy trì cân nặng hợp lý.

2. Vận động không chỉ giúp kiểm soát cân nặng

Hoạt động thể chất thường xuyên giúp cơ thể tiêu hao năng lượng, góp phần duy trì cân nặng hợp lý và hạn chế tích tụ mỡ thừa. Tuy nhiên, lợi ích của vận động không dừng lại ở việc phòng ngừa thừa cân, béo phì.

Theo WHO, vận động phù hợp giúp cải thiện sức khỏe tim mạch, hô hấp, tăng sức mạnh cơ bắp, củng cố hệ xương và nâng cao thể lực. Hoạt động thể chất còn có lợi cho sức khỏe chuyển hóa, góp phần cải thiện huyết áp, mỡ máu, đường huyết và độ nhạy insulin. Đây đều là những yếu tố quan trọng trong phòng ngừa các bệnh không lây nhiễm về lâu dài.

Ở trẻ em đang trong giai đoạn phát triển, vận động giúp rèn luyện khả năng phối hợp động tác, giữ thăng bằng và phát triển các kỹ năng vận động. Những trò chơi tập thể, môn thể thao đồng đội còn tạo cơ hội để trẻ giao tiếp, hợp tác, tự tin và học cách tuân thủ quy tắc.

Vận động cũng có tác động tích cực đến sức khỏe tinh thần. Hoạt động thể chất đều đặn có thể cải thiện tâm trạng, hỗ trợ giấc ngủ, giảm các triệu chứng lo âu và trầm cảm. Một số bằng chứng còn cho thấy vận động có liên quan đến kết quả nhận thức và khả năng học tập tốt hơn ở trẻ em, thanh thiếu niên.

Ngược lại, lối sống tĩnh tại kéo dài có liên quan đến tăng tích tụ mỡ, suy giảm thể lực và sức khỏe tim mạch chuyển hóa. Ngồi lâu trước màn hình, nhất là vào buổi tối, còn có thể ảnh hưởng đến thời lượng và chất lượng giấc ngủ. Do đó, tăng vận động cần đi cùng giảm thời gian ngồi kéo dài, thay vì chỉ bố trí thêm một buổi tập thể thao trong ngày.

Vận động đủ mỗi ngày giúp trẻ khỏe mạnh, phòng thừa cân, béo phì - Ảnh 2.

Hoạt động thể chất trong trường học góp phần hình thành thói quen vận động, cải thiện sức khỏe và nâng cao thể lực cho học sinh.

3. Mỗi ngày vận động bao nhiêu là đủ?

Theo khuyến nghị của WHO, trẻ em và thanh thiếu niên từ 5 - 17 tuổi nên tích lũy trung bình ít nhất 60 phút hoạt động thể chất mỗi ngày ở cường độ từ trung bình đến mạnh trong suốt tuần. Phần lớn thời gian nên dành cho hoạt động aerobic; các hoạt động cường độ mạnh và bài tập giúp tăng cường cơ bắp, xương cần được thực hiện ít nhất 3 ngày mỗi tuần.

Vận động không nhất thiết phải là những buổi tập kéo dài hay môn thể thao đòi hỏi kỹ thuật. Chạy nhảy, đi bộ nhanh, đạp xe, bơi lội, đá bóng, cầu lông, nhảy dây, khiêu vũ và các trò chơi vận động đều có thể góp phần đạt mục tiêu hằng ngày. Trẻ cũng có thể tích lũy thời gian vận động qua nhiều hoạt động trong ngày như vui chơi giờ ra chơi, đi bộ hoặc tham gia câu lạc bộ thể thao sau giờ học.

Cha mẹ không nên ép trẻ tập luyện quá sức. Với những trẻ vốn ít vận động, hãy bắt đầu từ thời lượng ngắn, lựa chọn hoạt động phù hợp sở thích rồi tăng dần thời gian và cường độ. Điều quan trọng là trẻ cảm thấy vui vẻ, tự nguyện và có thể duy trì thói quen lâu dài. Gia đình cũng nên giảm thời gian trẻ sử dụng thiết bị điện tử để giải trí, khuyến khích con vui chơi ngoài trời và cùng cha mẹ tập luyện.

Nhà trường cần bảo đảm giờ giáo dục thể chất, tăng hoạt động trong giờ ra chơi, phát triển câu lạc bộ thể thao và tạo điều kiện để mọi học sinh đều có cơ hội vận động. 

Đây cũng là một phần trong mục tiêu phát triển thể lực và tầm vóc thế hệ trẻ. Theo Chiến lược quốc gia về dinh dưỡng giai đoạn 2021-2030, Việt Nam đặt mục tiêu kiểm soát tỷ lệ thừa cân, béo phì ở trẻ 5-18 tuổi dưới 19% vào năm 2030; giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng thấp còi ở trẻ dưới 5 tuổi xuống dưới 15%.

Để đạt được những mục tiêu này, dinh dưỡng hợp lý và vận động thể chất cần được triển khai đồng bộ trong gia đình, nhà trường và cộng đồng. Đầu tư cho sức khỏe, thể lực và dinh dưỡng trẻ em hôm nay chính là đầu tư cho chất lượng nguồn nhân lực và sức cạnh tranh quốc gia trong tương lai.

Xem thêm bài viết đang được quan tâm:

Vận động đủ mỗi ngày giúp trẻ khỏe mạnh, phòng thừa cân, béo phì - Ảnh 2.Cha mẹ làm gì để xây dựng thói quen ăn uống lành mạnh cho con?

SKĐS - Thói quen ăn uống được hình thành từ những năm đầu đời có ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe và sự phát triển của trẻ.


Ý kiến của bạn
Tags: