Tối 29/5, Hội nghị Thượng đỉnh An ninh châu Á (còn gọi là Đối thoại Shangri-La) lần thứ 14 đã khai mạc tại Singapore với sự tham dự của các quan chức quốc phòng cấp cao đến từ 26 quốc gia châu Á - Thái Bình Dương với các chủ đề: Mỹ và các thách thức an ninh khu vực châu Á - Thái Bình Dương; Các phương thức hợp tác an ninh tại châu Á; Ngăn chặn leo thang xung đột; Vai trò của Trung Quốc trong việc duy trì an ninh và ổn định khu vực châu Á - Thái Bình Dương; Tăng cường trật tự khu vực châu Á - Thái Bình Dương; Hướng tới giải quyết xung đột tích cực; Các thách thức an ninh toàn cầu và châu Á - Thái Bình Dương.
Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long đã đề cập đến ba chủ đề lớn là cán cân quyền lực giữa các cường quốc trong khu vực, cơ chế hợp tác khu vực và vấn đề khủng bố. Theo ông Lý Hiển Long, cán cân chiến lược ở châu Á đang thay đổi và quan hệ Mỹ - Trung Quốc chính là chìa khóa cho sự trỗi dậy hòa bình của Trung Quốc trong khuôn khổ trật tự quốc tế. Ông Lý Hiển Long nhấn mạnh, tất cả các nước châu Á đều mong muốn quan hệ Mỹ - Trung Quốc sẽ tích cực. Theo ông, sự cạnh tranh giữa các cường quốc là không thể tránh khỏi, song vấn đề là cạnh tranh dưới hình thức nào, có mang lại lợi ích cho các bên hay có nguy cơ để xảy ra kịch bản xấu. Thủ tướng Singapore cũng nhấn mạnh đến tầm quan trọng của tự do hàng hải với tuyến đường vận tải biển quan trọng đi qua biển Đông hiện nay, đồng thời cảnh báo căng thẳng tiếp diễn trên biển Hoa Đông và biển Đông sẽ dẫn đến hệ quả xấu. Ông kêu gọi Trung Quốc và Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) thúc đẩy ký kết Bộ Quy tắc ứng xử ở biển Đông (COC) sớm nhất có thể để phá vỡ vòng luẩn quẩn hiện nay và không để tranh chấp làm hỏng mối quan hệ lớn hơn.
Ông Lý Hiển Long khẳng định kết quả tốt nhất là tuân thủ luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982 (UNCLOS). Theo ông, trong dài hạn, trật tự khu vực ổn định không thể được duy trì chỉ bởi một siêu cường duy nhất mà đòi hỏi phải được cộng đồng quốc tế nhất trí và công nhận.
Về phía Mỹ, đây là lần đầu tiên ông chủ Lầu Năm Góc Ashton Carter đến Đối thoại Shangri-La (SLD) với tư cách Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ. Cũng như những người tiền nhiệm, ông Carter phải đối mặt với những chất vấn hóc búa của “hội đồng đại biểu” gồm hàng trăm nhà quân sự, nhà chiến lược, học giả, giới ngoại giao và các nhà quan sát.
Ngay giữa lòng biển Đông đang nổi sóng mà Mỹ là một “thế lực then chốt” (như cách gọi của Thủ tướng nước chủ nhà Lý Hiển Long), mỗi tuyên bố và hành động của Washington mà ông Ashton Carter là người trực tiếp đứng mũi chịu sào càng bị “soi” kỹ. Sau bài phát biểu mang chủ đề “Mỹ và các thách thức an ninh ở châu Á - Thái Bình Dương” với những lời chỉ trích nặng nề các hành động có tính chất quân sự hóa biển Đông của Trung Quốc và cam kết mạnh mẽ việc duy trì sức mạnh của Mỹ ở khu vực, ông Ashton Carter nhận được nhiều câu hỏi từ 6 đại biểu kỳ cựu, đa số đều tập trung vào vấn đề biển Đông.
“Phát pháo” đầu tiên đến từ Giáo sư Francois Heisbourg, cố vấn đặc biệt của Quỹ nghiên cứu chiến lược Pháp. Ông nêu vấn đề: “Mục đích của việc Trung Quốc xây cất cấp tập các phương tiện quân sự trên các đảo và bãi đá ở biển Đông là gì?”, Giáo sư Heisbourg hỏi, đồng thời chất vấn Bộ trưởng Ashton Carter về tính hợp lẽ và hiệu quả của các biện pháp mà Mỹ đang thực hiện. Ông Ashton Carter tuyên bố: “Lập trường của Mỹ không phải là vấn đề biển Đông nên giải quyết theo cách này hay cách khác, mà là phải giải quyết một cách hòa bình”.
(Theo TTXVN, straitstimes.com)
BQT
Bên lề Diễn đàn Ðối thoại Shangri-La lần thứ 14 tại Singapore, đoàn đại biểu Bộ Quốc phòng Việt Nam do Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh - Ủy viên Trung ương Ðảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng dẫn đầu đã có các cuộc tiếp xúc song phương với các đoàn đại biểu Bộ Quốc phòng Trung Quốc, Israel, Philippines, Singapore và đại diện Tập đoàn công nghệ quốc phòng Lockheed Martin. Ngoài ra, Thứ trưởng Nguyễn Chí Vịnh và đoàn cũng đã trao đổi với đoàn đại biểu Bộ Quốc phòng từng nước về những vấn đề cùng quan tâm, đồng thời đề cập đến các biện pháp thúc đẩy quan hệ quốc phòng song phương trong thời gian tới thông qua việc tập trung tăng cường hơn nữa trao đổi đoàn các cấp; thúc đẩy hợp tác đào tạo, hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thảm họa; tìm kiếm cứu hộ cứu nạn; tăng cường đối thoại về chính sách quốc phòng, vì hòa bình, ổn định trong khu vực và trên thế giới.
