Vitamin C (acid ascorbic) là vitamin tan trong nước, có nhiều vai trò quan trọng: Giúp bảo vệ tế bào, hỗ trợ tạo collagen, giúp da, mạch máu, xương và sụn khỏe mạnh, hỗ trợ lành vết thương, tăng hấp thu sắt từ thực phẩm và góp phần vào hoạt động bình thường của hệ miễn dịch.
Cơ thể con người không tự tạo ra vitamin C nên cần được cung cấp hằng ngày qua thực phẩm như cam, bưởi, ổi, kiwi, dâu tây, rau xanh, bông cải xanh, ớt chuông hoặc qua sản phẩm bổ sung khi cần.
Nên uống vitamin C lúc nào?
Không có một "giờ vàng" cố định để uống vitamin C. Tuy nhiên, thời điểm thuận tiện và được nhiều chuyên gia khuyến nghị là uống trong hoặc ngay sau bữa ăn, đặc biệt sau bữa sáng hoặc bữa trưa.
Uống vitamin C vào thời điểm này giúp giảm nguy cơ kích ứng dạ dày, hạn chế cảm giác cồn cào, buồn nôn hoặc khó chịu ở người có dạ dày nhạy cảm. Ngoài ra, vitamin C còn giúp tăng hấp thu sắt không heme từ thực phẩm có nguồn gốc thực vật. Vì vậy, bổ sung vitamin C cùng bữa ăn có rau xanh, các loại đậu hoặc ngũ cốc nguyên hạt có thể hỗ trợ cơ thể sử dụng sắt hiệu quả hơn.
Không có thời điểm vàng cho việc uống vitamin C nhưng tốt nhất là sử dụng sau bữa ăn.
Có nên uống liều cao một lần trong ngày?
Không nên uống vitamin C liều cao trong một lần. Cơ thể chỉ hấp thu vitamin C đến một mức nhất định, phần dư thừa sẽ được đào thải qua nước tiểu. Vì vậy, việc uống một lượng lớn cùng lúc không làm tăng hiệu quả mà còn gây lãng phí và có thể dẫn đến các tác dụng không mong muốn như đau bụng, buồn nôn hoặc tiêu chảy.
Ngoài ra, sử dụng vitamin C liều cao trong thời gian dài có thể làm tăng nguy cơ tác dụng phụ, đặc biệt ở người mắc bệnh thận hoặc có tiền sử sỏi thận. Nếu cần bổ sung vitamin C liều cao theo chỉ định, nên chia thành nhiều lần trong ngày để tối ưu khả năng hấp thu và giảm nguy cơ gặp tác dụng không mong muốn.
Uống bao nhiêu vitamin C là đủ?
Nhu cầu vitamin C hằng ngày không quá cao. Theo khuyến cáo, nam giới trưởng thành cần khoảng 90 mg/ngày, nữ giới cần 75 mg/ngày. Người hút thuốc lá cần bổ sung thêm khoảng 35 mg/ngày do vitamin C bị tiêu hao nhiều hơn. Phụ nữ mang thai và cho con bú cũng có nhu cầu cao hơn tùy từng giai đoạn. Mức bổ sung tối đa từ mọi nguồn đối với người trưởng thành là 2.000 mg/ngày, trừ khi có chỉ định khác của bác sĩ.
Phần lớn người khỏe mạnh có thể đáp ứng đủ nhu cầu vitamin C thông qua chế độ ăn đa dạng với nhiều rau xanh và trái cây tươi như ổi, kiwi, cam, quýt, dâu tây, bông cải xanh và ớt chuông. Vì vậy, viên uống vitamin C chỉ nên được sử dụng khi có nhu cầu bổ sung hoặc theo chỉ định của nhân viên y tế, không nên thay thế cho một chế độ ăn cân bằng và lành mạnh
Uống quá nhiều vitamin C có hại không?
Vitamin C tương đối an toàn khi sử dụng đúng liều khuyến cáo. Tuy nhiên, bổ sung liều cao có thể gây các tác dụng không mong muốn như đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy hoặc đầy hơi. Việc sử dụng kéo dài với liều cao cũng có thể làm tăng nguy cơ hình thành sỏi thận ở những người có yếu tố nguy cơ.
Ngoài ra, vitamin C làm tăng hấp thu sắt, vì vậy người mắc các bệnh gây tích tụ sắt như bệnh huyết sắc tố (hemochromatosis) hoặc các rối loạn chuyển hóa sắt khác không nên tự ý dùng liều cao. Người mắc bệnh thận, có tiền sử sỏi thận, đang điều trị ung thư, phụ nữ mang thai, trẻ em hoặc người đang sử dụng nhiều loại thuốc nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi bổ sung vitamin C liều cao.
