Các phương tiện bay không người lái (UAV) xuất hiện trái phép tại khu vực sân bay đang được xác định là một trong những nguy cơ an toàn cấp bách đối với hoạt động hàng không. Khi phát hiện vật thể bay không xác định, nhiều đơn vị phải đồng thời triển khai các biện pháp xác minh, cảnh báo và điều chỉnh phương án khai thác.
Nguy cơ UAV xâm nhập khu vực sân bay ngày càng phức tạp
Tại Hội nghị sơ kết công tác phối hợp bảo đảm an toàn hàng không Quý II/2026 giữa Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) và Tổng công ty Hàng không Việt Nam (VNA), vấn đề UAV xâm nhập trái phép vào khu vực cảng hàng không, sân bay được xác định là một trong những thách thức an toàn cấp bách hiện nay.
Trong Quý II/2026, dưới sự chỉ đạo của Cục Hàng không Việt Nam, cơ chế phối hợp giữa ACV, VATM và VNA tiếp tục được triển khai nhằm kịp thời xử lý các vấn đề liên quan đến an toàn và khai thác.
Các bên duy trì trao đổi thông tin, phối hợp đánh giá nguy cơ và xử lý các tình huống bất thường. Việc nhận diện sớm các nguy cơ giúp các đơn vị chủ động triển khai phương án, hạn chế ảnh hưởng đến hoạt động bay.
Theo đánh giá tại hội nghị, khi UAV hoặc vật thể bay không xác định xuất hiện tại khu vực sân bay, các đơn vị phải đồng thời thực hiện nhiều biện pháp như xác minh thông tin, cảnh báo tổ bay, điều chỉnh phương án điều hành, quản lý luồng tàu bay đi và đến, đồng thời phối hợp với các lực lượng liên quan.
Việc xử lý phải vừa bảo đảm an toàn bay, vừa hạn chế thấp nhất ảnh hưởng đến hoạt động khai thác hàng không.
Tại hội nghị, các đại biểu cũng trao đổi về kết quả thử nghiệm hệ thống phát hiện, chế áp UAV tại Đà Nẵng; đồng thời đánh giá những khó khăn liên quan đến công nghệ, thẩm quyền và cơ chế phối hợp khi xử lý UAV xâm nhập khu vực hạn chế bay.
Ai chịu trách nhiệm khi UAV xâm nhập sân bay?
Theo Cục Hàng không Việt Nam, tổ chức, cá nhân sở hữu và sử dụng UAV phải thực hiện đầy đủ việc đăng ký phương tiện, đồng thời xin cấp phép bay trước khi tổ chức hoạt động.
Đáng chú ý, việc đăng ký UAV không đồng nghĩa với việc được phép bay.
UAV chỉ được hoạt động khi có giấy phép của cơ quan có thẩm quyền và phải tuân thủ đúng phạm vi, khu vực, thời gian, độ cao ghi trong giấy phép.
Do đó, trách nhiệm trước hết thuộc về tổ chức, cá nhân điều khiển, sở hữu và sử dụng UAV. Người sử dụng phải chủ động tìm hiểu các quy định về đăng ký, cấp phép và khu vực được phép hoạt động trước khi đưa phương tiện vào sử dụng.
Diều, drone, flycam và các phương tiện bay, vật thể có khả năng ảnh hưởng đến hoạt động hàng không cũng phải được sử dụng đúng quy định, tuyệt đối không hoạt động tại những khu vực có nguy cơ uy hiếp an toàn bay.
Trong trường hợp phát hiện UAV hoặc vật thể bay hoạt động trái phép gần cảng hàng không, sân bay, người dân có thể kịp thời thông báo cho cơ quan công an, quân sự hoặc cơ quan quản lý cảng hàng không để xử lý.
Cục Hàng không VN nhấn mạnh an ninh, an toàn hàng không là trách nhiệm của toàn xã hội; mỗi hành vi thiếu ý thức khi sử dụng UAV có thể gây hậu quả nghiêm trọng. (Ảnh minh hoạ bằng AI)
UAV xâm nhập sân bay sẽ bị xử lý thế nào?
Đối với hành vi điều khiển UAV xâm nhập khu vực cấm bay hoặc khu vực hạn chế bay của cảng hàng không, sân bay, người vi phạm có thể phải chịu trách nhiệm hành chính, dân sự hoặc hình sự tùy theo tính chất, mức độ và hậu quả gây ra.
Theo Điều 8 Nghị định số 282/2025/NĐ-CP ngày 30/10/2025 của Chính phủ, người vi phạm có thể bị xử phạt vi phạm hành chính, tịch thu phương tiện, đình chỉ hoạt động bay và áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định.
Trường hợp hành vi gây cản trở hoạt động bay hoặc uy hiếp nghiêm trọng an toàn hàng không, người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội cản trở giao thông đường không theo Điều 278 Bộ luật Hình sự.
Tùy tính chất, mức độ vi phạm và hậu quả gây ra, hình phạt có thể từ phạt tiền, cải tạo không giam giữ đến phạt tù; trường hợp đặc biệt nghiêm trọng có thể bị phạt tù đến 15 năm.
Việc sử dụng UAV trái phép tại khu vực sân bay không chỉ là hành vi vi phạm quy định về quản lý phương tiện bay không người lái mà trong trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng còn có thể dẫn đến trách nhiệm hình sự.
Trong bối cảnh nguy cơ từ UAV ngày càng phức tạp, việc hoàn thiện quy trình phối hợp, xác định rõ trách nhiệm của từng lực lượng và nâng cao ý thức của người sử dụng phương tiện bay không người lái được xem là yêu cầu cần thiết để bảo đảm an toàn hoạt động hàng không.
Cùng với đó, người dân cần sử dụng UAV đúng mục đích, đúng khu vực, đúng thời gian và đúng nội dung được cấp phép; không điều khiển phương tiện bay trong khu vực cấm bay, hạn chế bay khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép.