Phiên bản hệ thống bảo vệ chủ động Arena-M được điều chỉnh để có thể phát hiện và đánh chặn các mục tiêu trên không, trong đó có máy bay không người lái (UAV) và vũ khí bay lượn. Hệ thống sử dụng radar để phát hiện mối đe dọa đang tiếp cận. Khi xác định mục tiêu, Arena-M có thể phóng đạn đánh chặn nhằm phá hủy nó trước khi mục tiêu tiếp cận xe tăng.
Xe tăng T-90MS được thử nghiệm thực địa trong điều kiện thời tiết mùa đông. (Video: RT/Uralvagonzavod)
Đoạn video mới từ cuộc tập trận đáng chú ý ở chỗ cho thấy Arena-M được sử dụng để đối phó với mục tiêu trên không trong điều kiện được kiểm soát.
Trước đó, Arena-M từng được ghi nhận xuất hiện trong tình huống chiến đấu khi một xe tăng T-72B3A của Nga dường như sử dụng hệ thống này để đánh chặn một UAV FPV của Ukraine. Trong đoạn video, một vụ nổ hướng lên phía trên được nhìn thấy gần xe tăng, trong khi những mảnh vỡ cháy xuất hiện phía sau phương tiện.
Một số nhà phân tích cho rằng hình ảnh này phù hợp với khả năng Arena-M đã phóng một đạn đánh chặn, còn các mảnh vỡ có thể là phần còn lại của chiếc UAV bị phá hủy. Nga hiện đang thử nghiệm nhiều giải pháp khác nhau để bảo vệ xe tăng và xe bọc thép trước UAV. Các phương án bao gồm tác chiến điện tử, hệ thống bảo vệ chống UAV tự chế, trạm vũ khí điều khiển từ xa, giáp bổ sung và các hệ thống bảo vệ chủ động.
Theo nhiều ước tính, T-90M hiện được sản xuất với quy mô lớn hơn bất kỳ mẫu xe tăng chiến đấu chủ lực nào khác trên thế giới.
Ngành công nghiệp quốc phòng Nga được cho là đã tăng sản lượng T-90 từ khoảng 90–110 xe mỗi năm trong giai đoạn 2020–2021 lên khoảng 280–300 xe vào năm 2024. Một đánh giá của Conflict Intelligence Team năm 2025 cho rằng, số lượng T-90M có thể đạt khoảng 1.000 chiếc vào giữa năm 2028 và 3.000 chiếc vào giữa năm 2035.
Việc tích hợp Arena-M được xem là một trong những nâng cấp đáng chú ý nhất đối với T-90M kể từ khi mẫu xe tăng này được đưa vào sử dụng. Hệ thống bổ sung một lớp bảo vệ chủ động, giúp xe tăng có thêm khả năng đối phó với các mối đe dọa đang tiếp cận.
T-90M cũng được nâng cấp đáng kể về hỏa lực so với các thế hệ xe tăng Nga trước đó. Xe sử dụng hệ thống nạp đạn tự động cùng pháo chính mới, cho phép sử dụng các loại đạn xuyên giáp động năng APFSDS dài hơn, qua đó cải thiện khả năng xuyên giáp mục tiêu.
Chuyên gia quốc phòng Nga Dmitry Kornev từng mô tả Arena-M như một hệ thống giúp xe tăng về cơ bản có được năng lực phòng không và phòng thủ tên lửa riêng. Theo ông, khả năng đánh chặn UAV là một trong những tính năng quan trọng nhất của hệ thống. Nếu được triển khai hiệu quả, khả năng bảo vệ toàn diện hơn có thể làm thay đổi đáng kể cách xe bọc thép hoạt động trên chiến trường hiện đại, đặc biệt trong bối cảnh UAV ngày càng được sử dụng rộng rãi.
Liên Xô từng đưa hệ thống bảo vệ chủ động vào sử dụng từ những năm 1980, nhưng quá trình phát triển các hệ thống tương tự bị chậm lại đáng kể sau khi Liên Xô tan rã.
