Trung Quốc: Xã hội xuống cấp nghiêm trọng

Quá trình đô thị hóa và tăng trưởng kinh tế ở Trung Quốc diễn ra với tốc độ chóng mặt. Xã hội hình như mất định hướng trước những thay đổi quá mau chóng này. Lần đầu tiên, một tờ báo thuộc đảng Cộng sản Trung Quốc, tờ Hoàn Cầu thời báo đăng bài phân tích và cảnh báo tình trạng xuống dốc nghiêm trọng của đạo đức xã hội và nạn tham nhũng hối lộ tràn lan.

Tại Trung Quốc, nạn tham nhũng hối lộ đang hoành hành từ Trung ương đến địa phương.

Tờ Hoàn Cầu cảnh báo sự xuống dốc trầm trọng của đạo đức xã hội với nhiều dẫn chứng cụ thể. Từ việc chỉ một va quệt xe trên đường, người ta cũng có thể đâm nhau đến 8 nhát dao. Một thanh niên Trung Quốc đã đâm chết mẹ mình tại sân bay chỉ vì cãi vã về vấn đề học phí. Tờ báo cũng nhìn vào lĩnh vực kinh tế với hàng loạt vụ tai tiếng thương mại gần đây. Nhiều nhà kinh doanh Trung Quốc đang nhắm mắt chạy theo lợi nhuận, bất chấp đạo đức, lương tâm của con người. Nào là việc sữa nhiễm chất gây hại, thịt heo chứa nhiều hóa chất, hàng loạt các vụ ngộ độc thực phẩm, nhiều công nhân làm việc như nô lệ trong xã hội văn minh hiện đại.

Nói về tham nhũng, tờ báo cho biết, nạn tham nhũng hối lộ đang hoành hành từ Trung ương đến địa phương. Đến mức mà người dân buộc phải cam lòng gánh chịu nếu muốn được việc. Đánh giá về hiện trạng này, tờ báo cho rằng, cái ranh giới xã hội nội tại, theo đó, một người biết mình được phép và không được phép làm gì, phải tôn trọng người khác thế nào đang bị lùi dần và chỉ được một bộ phận nhỏ trong xã hội tuân thủ. Những đòi hỏi tối thiểu về mặt đạo đức vì thế cũng ngày càng thấp. Đến mức mà tham nhũng đôi khi cũng được tha thứ. Xã hội bắt đầu mang tâm lý: Khi một công chức thâm lạm của công nhưng không quá mức và còn có ý thức biết làm việc để phục vụ lợi ích người dân, thì có thể được thưởng danh hiệu vinh dự “Công chức liêm chính”, thậm chí đôi khi còn được quay phim nêu điển hình.

Tờ báo nhấn mạnh, khi xã hội bị thao túng bởi “cái lý của kẻ mạnh”, khi ai nấy đều đặt lợi ích vật chất lên hàng đầu, thì mọi chuẩn mực đạo đức đều bị xáo trộn, mọi lĩnh vực đời sống đều bị ảnh hưởng. Tờ báo chỉ rõ sự sa đà đã tiến sâu vào mọi lĩnh vực: thực phẩm, thương mại, thậm chí cả giáo dục và khoa học.

Sự xuống cấp của xã hội Trung Quốc trầm trọng đến mức mà Hoàn Cầu thời báo cho biết, nó đã không còn xa lạ với các hoạt động theo kiểu mafia. Các đại gia có thể loại trừ nhau bằng cách thuê sát thủ. Tờ báo cho biết, trên internet, chỉ cần gõ chữ “tìm sát thủ” là lập tức xuất hiện 180.000 câu trả lời. Giới nghiên cứu và báo chí đã cảnh báo về khuynh hướng mafi a này của xã hội Trung Quốc.

Tờ báo nhận định: Khi mà chuẩn mực đạo đức bị xem thường và khi người ta không còn lòng tin vào người khác thì bạo lực bỗng nhiên trở thành cơ chế chính yếu để đảm bảo sự vận hành của xã hội. Khi công chức chỉ có mục tiêu duy nhất là nhận hối lộ thì không có gì phải ngạc nhiên khi thấy họ hành xử một cách vô lý, bất chấp luật pháp.

Để cứu vãn đạo đức xã hội, có người đã toan nhờ đến uy tín của đức Khổng Tử. Hồi đầu năm nay, nhiều đại biểu hội đồng nhân dân tỉnh Quảng Đông đã đề nghị cho dựng tượng ông ngay trung tâm thành phố Quảng Châu. Họ hy vọng có thể nhờ hình ảnh Khổng Tử nhắc nhở mọi người phải biết tôn trọng và gìn giữ đạo đức. Thế nhưng, Hoàn Cầu thời báo đặt câu hỏi: Liệu chỉ với tượng Khổng Tử, người ta có thể cứu vãn đạo đức xã hội không?

SONG HÀ

(Nguồn: Hoàn Cầu thời báo)