Trung Quốc, trọng tâm chuyến công du châu Á của Ngoại trưởng Mỹ

Hồ sơ hạt nhân CHDCND Triều Tiên, khủng hoảng kinh tế và thay đổi khí hậu sẽ là những chủ đề ưu tiên trong chương trình nghị sự của Ngoại trưởng Hillary Clinton. Ngoài việc củng cố liên minh với các quốc gia có truyền thống thân Mỹ, Ngoại trưởng Mỹ còn muốn tranh thủ sự hợp tác của Trung Quốc.

Cho dù Trung Quốc sẽ là chặng đường cuối cùng trong chuyến công du của tân Ngoại trưởng Mỹ, song các nhà quan sát đều cho rằng đó mới chính là trọng tâm của chuyến viếng thăm châu Á mà bà Hillary Clinton bắt đầu vào ngày 16/2. Mọi người còn nhớ, khi vận động tranh chức ứng viên tổng thống thuộc đảng Dân Chủ, bà Hillary Clinton đã viết trong một bài báo đăng trên tập san Foreign Affairs rằng: “Quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc sẽ là mối quan hệ song phương hệ trọng nhất trên thế giới trong thế kỷ này’’. Bởi vậy, tại Bắc Kinh, mục tiêu trước mắt của bà Clinton sẽ nhằm mở rộng quan hệ Mỹ - Trung, và hợp tác chặt chẽ trên hai hồ sơ chủ yếu là: mậu dịch và CHDCND Triều Tiên. Bên cạnh đó, vấn đề thay đổi khí hậu cũng là lĩnh vực mà 2 quốc gia thuộc loại gây ô nhiễm nhất cũng có thể phác thảo những dự án tương lai.

Ngoại trưởng Mỹ lấy châu Á làm điểm đến đầu tiên sau khi nhậm chức. Ảnh: AP

Trong bối cảnh hiện nay, các nhà quan sát đều thừa nhận một thực tế là: Washington cần sự hợp tác của Bắc Kinh để ngăn chặn khủng hoảng tài chính. Xin nhắc lại, khi công bố lộ trình và nội dung các cuộc thảo luận của bà Clinton tại châu Á, Bộ Ngoại giao Mỹ đã đặt vào hàng đầu hồ sơ “biến động trên thị trường tài chính’’.

Bắc Kinh đang nắm trong tay 700 tỷ USD công trái của ngân khố Mỹ. Điều này đủ nói lên tầm mức phụ thuộc lẫn nhau giữa siêu cường số 1 là Mỹ và cường quốc đang trỗi dậy là Trung Quốc. Việc Bắc Kinh vẫn duy trì 70% trữ lượng ngoại tệ của mình bằng đôla, có thể xem như lá bài tủ để gây áp lực lên Washington, nếu quan hệ giữa đôi bên căng thẳng.

Mặt khác, Mỹ vẫn là thị trường béo bở cho các mặt hàng của Trung Quốc. Biến động tại Mỹ đang gây ra khủng hoảng nghiêm trọng tại Trung Quốc. Bà Hillary Clinton chắc hẳn sẽ phải lắng nghe các mối quan ngại của Bắc Kinh về khuynh hướng bảo hộ mậu dịch tại Mỹ.

Đổi lại, Ngoại trưởng Mỹ cũng sẽ giải thích cho các lãnh đạo Trung Quốc về gói kích thích kinh tế kếch sù gần 800 tỷ USD mà Tổng thống Obama sẽ ký lệnh triển khai vào ngày thứ ba tới. Điều này có thể sẽ trấn an Trung Quốc và qua đó, phía Mỹ mong đợi sẽ thuyết phục Trung Quốc định giá đồng nhân dân tệ cao hơn.

Xin nhắc lại, thâm thủng mậu dịch giữa hai nước gây ra tại Mỹ nhiều cuộc tranh luận quy tội Trung Quốc thao túng đồng tiền của mình và làm cho hàng xuất khẩu của Mỹ mất tính cạnh tranh.

Về vấn đề CHDCND Triều Tiên, lập trường của đôi bên gần như không thay đổi. Theo Reuters, Trung Quốc, nước chủ nhà vòng đàm phán 6 bên, cũng sẽ tìm bảo đảm nơi bà Clinton để Bắc Kinh không bị đẩy vào thế bị động, trong trường hợp Washington mở đối thoại song phương với CHDCND Triều Tiên.

Tham vọng của bà Hilary Clinton, nâng quan hệ lên tầm cao mới, có lẽ sẽ kéo theo hệ quả là các hồ sơ nhạy cảm như Tây Tạng và nhân quyền sẽ bị gác sang hàng thứ yếu trong các cuộc tiếp xúc của Ngoại trưởng Mỹ tại Bắc Kinh.

Theo Reuters, các nhà phân tích đã cố vấn cho bà Hilary Clinton không nên đối đầu với lãnh đạo Trung Quốc trong chuyến viếng thăm đầu tiên của bà nơi đây, với tư cách tân Ngoại trưởng Mỹ. Theo họ, hiện nay hơn bao giờ hết, bà phải tỏ ra mềm mỏng để tranh thủ sự hợp tác của Trung Quốc.