Bà Phó Oánh cuối tuần trước nêu rõ chi tiêu quốc phòng của Trung Quốc sẽ duy trì ở mức 1,3% tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Hãng tin Reuters dẫn nguồn tin từ Trung quốc cho biết ngân sách quốc phòng năm 2017 của Trung Quốc sẽ đạt đến 1.020 tỉ nhân dân tệ, so với 954 tỉ nhân dân tệ cho năm 2016.
Trong thông báo ngày 04/03/2017, Bắc Kinh cho biết mục đích chính là nhằm đẩy lui « mọi sự can thiệp từ bên ngoài ». Đáng chú ý, cách đây chỉ 1 tuần, Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố mức tăng ngân sách quốc phòng 9 % và muốn kho vũ khí hạt nhân của Mỹ phải vượt qua Nga, Trung Quốc. Theo giới phân tích, việc Trung quốc tuyên bố tăng ngân sách quốc phòng để “đẩy lùi mọi sự can thiệp từ bên ngoài” có ý muốn nhắm vào Mỹ.
Mối đe dọa từ Washington?
Trên thực tế, Trung quốc liên tục tăng chi phí quân sự từ những năm 80 để chạy đua với nước phương Tây. Trong đó, năm 2000, Trung quốc đã tăng mức chi tiêu cho quốc phòng lên mức kỷ lục với gần 18%. 15 năm qua, ngân sách quân sự của Trung Quốc đã tăng gấp 10 lần, tuy nhiên nếu so với Mỹ, con số này vẫn chỉ đạt 1/4 ngân sách quốc phòng của Mỹ. Tuy nhiên, khi Trung quốc luôn coi Mỹ là một “nguy cơ”, việc Trung quốc tăng ngân sách quốc phòng là tất yếu.
Trung Quốc tăng ngân sách quốc phòng hơn 1000 tỷ nhân dân tệ khiến các nước cảnh giác
Việc Mỹ-Hàn khởi động hệ thống THAAD gần đây là một ví dụ. Mặc dù Mỹ và Hàn quốc giai thích rằng, hệ thống trên chỉ nhằm phòng thủ các mối đe dọa từ Triều Tiên, nhưng Bắc Kinh vẫn đưa ra những phản ứng quyết liệt. Bộ Ngoại giao Trung Quốc nhiều lần tuyên bố sẽ phản đối việc Mỹ và Hàn Quốc triển khai THAAD trên lãnh thổ Hàn Quốc. Trung quốc cho rằng ra-đa của hệ thống phòng thủ tên lửa này có thể xâm nhập lãnh thổ và làm ảnh hưởng đến an ninh của Trung quốc, đồng thời huỷ hoại nghiêm trọng sự cân bằng chiến lược trong khu vực, làm gia tăng căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên. Từ tháng 7/2016 đến nay, Trung quốc cũng đã thi hành hơn 40 biện pháp trả đũa Hàn Quốc trên nhiều lĩnh vực từ việc không cấp phép đầu tư cho doanh nghiệp Hàn Quốc, ngăn chặn nhập khẩu mỹ phẩm, hàng điện tử từ Hàn Quốc cho đến huỷ các buổi biểu diễn của các ca sỹ nổi tiếng của Hàn Quốc. Mới đây nhất có thông tin cho biết, Trung Quốc đã huỷ bỏ kế hoạch tổ chức triển lãm mỹ thuật nhân dịp hai nước kỷ niệm 25 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao. Tờ The Diplomat số ra ngày 28/02 dẫn lời nhà phân tích Ankit Panda cho rằng với việc hệ thống phòng thủ tên lửa THAAD Mỹ-Hàn được triển khai, chắc chắn Bắc Kinh sẽ lại càng nhân cơ hội này để “ hiện đại hóa và phát triển các phương tiện phòng thủ thích hợp ”.
Chi tiêu quốc phòng của Trung Quốc trong năm ngoái ở mức 950 tỷ nhân dân tệ và năm nay đã vượt con số 1000 tỷ nhân dân tệ. Trung quốc cũng không dấu diếm ý định sẽ đầu tư mạnh hơn cho chi tiếu quân sự. Song, sức mạnh quân sự ngày càng tăng của Trung Quốc không khỏi khiến các nước trong vùng lo ngại, đặc biệt là các hành động tuyên bố chủ quyền của Bắc Kinh tại Biển Đông và Biển Hoa Đông. “Chúng tôi vẫn phải tăng cường khả năng bảo vệ chủ quyền và chúng tôi chống mọi can thiệp từ bên ngoài », người phát ngôn Phó Oánh của Quốc Hội Trung Quốc nói. Theo Reuters, tuyên bố trên của người phát ngôn Quốc hội Trung quốc được cho là nhắm vào Mỹ, vì Washington thường xuyên đưa tuần tuần tra vào các khu vực biển trên. Hồi tháng 01/2017, ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson từng đe dọa sẽ tiến hành các hoạt động cấm Trung Quốc mở rộng các đảo nhân tạo mà Bắc Kinh đang kiểm soát.
Một lo ngại nữa xuất hiện, đó là nguy cơ thổi bùng cuộc đua vũ trang ở châu Á-Thái Bình Dương sau các động thái của Trung quốc và Mỹ. Hàn Quốc mới đây thông báo quân đội nước này đã sửa đổi kế hoạch dài hạn liên quan đến cải cách quốc phòng. Cụ thể, Hàn quốc sẽ thành lập các lực lượng đặc nhiệm trực thuộc Hội đồng tham mưu trưởng liên quân và không quân trong năm nay, và lập một đội máy bay trinh sát thuộc Không quân vào năm 2020. Nhật bản cho biết sẽ phối các nước ASEAN thúc đẩy hợp tác các vấn đề an ninh biển.
