Trước giới truyền thông quốc tế, Thủ tướng Abe đã khẳng định: "Senkaku là một bộ phận không thể tách rời của lãnh thổ Nhật Bản, trên cơ sở các dữ liệu lịch sử cũng như trên cơ sở luật pháp quốc tế và các đảo này hiện nằm dưới sự quản lý thực thụ của Nhật Bản". Ông Abe còn tố cáo là các tàu của Trung Quốc tiếp tục xâm nhập hải phận Nhật Bản, nhưng Tokyo dứt khoát không nhân nhượng trên vấn đề chủ quyền lãnh thổ. Tuy vậy, Thủ tướng Nhật Bản nói rằng Tokyo đang cố làm dịu tình hình và không muốn cho căng thẳng trên vấn đề này leo thang. Ông kêu gọi hợp tác với Trung Quốc vì cho rằng quan hệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất châu Á rất quan trọng đối với an ninh khu vực.
 Senkaku/Điếu Ngư – "cái dằm" trong quan hệ Trung - Nhật. |
Phát biểu tại Viện Brookings vào tuần trước, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã tuyên bố, Bắc Kinh sẵn sàng thảo luận với Tokyo nhưng trước hết Nhật Bản phải nhìn nhận đang có tranh chấp chủ quyền trên quần đảo Senkaku/Điếu Ngư. Mặt khác, ông Vương Nghị cũng tuyên bố là Trung Quốc sẽ "kiên quyết" bảo vệ chủ quyền của mình. Nhưng cho tới nay, Tokyo vẫn dứt khoát không công nhận Senkaku là quần đảo đang có tranh chấp chủ quyền với Bắc Kinh.
Với những tuyên bố nói trên, như vậy là hai cường quốc châu Á rất khó mà đi đến đối thoại trên vấn đề quần đảo Senkaku/Điếu Ngư, nhất là trong bối cảnh mà Trung Quốc tiếp tục đưa tàu xâm nhập vùng biển xung quanh quần đảo này. Mới đây, 4 chiếc tàu của lực lượng tuần duyên Trung Quốc lại xâm nhập khu vực Senkaku trong vài tiếng đồng hồ trước khi rút đi. Đối với các quan chức Nhật Bản, Bắc Kinh đang dùng các biện pháp hù dọa để thách thức Tokyo. Sự hiện diện ngày càng đông tàu vũ trang khiến các chuyên gia lo ngại sẽ nổ ra đụng độ nghiêm trọng giữa hai nước.
Kể từ khi lên cầm quyền đến nay, Thủ tướng Abe đã tăng ngân sách quốc phòng và chủ trương một đường lối cứng rắn đối với Trung Quốc. Trong bài phát biểu tại Viện Hudson ở New York, Thủ tướng Abe tuyên bố Nhật Bản kể từ nay không nên tiếp tục là "mắt xích yếu" trong an ninh toàn cầu, cũng như đối với đồng minh Hoa Kỳ. Tuyên bố bên lề Đại hội đồng Liên hợp quốc một lần nữa cho thấy Thủ tướng Nhật Bản vẫn giữ đường lối cứng rắn này với Trung Quốc.
Tokyo đã yêu cầu các chính quyền địa phương và các trường đại học công không đăng các bản đồ Google trên trang web của mình. Lý do là vì một số bản đồ này không sử dụng tên tiếng Nhật để gọi các đảo tranh chấp. Tờ Sport Nippon nêu ra các lãnh thổ mà Nhật Bản có tranh chấp với các nước láng giềng gồm có quần đảo Dokdo tại biển Nhật Bản đang do Hàn Quốc kiểm soát mà phía Nhật Bản gọi là quần đảo Takeshima; và quần đảo Senkaku ở biển Ðông đang tranh chấp với Trung Quốc. Ngoài ra còn có quần đảo Kuril ở phía Bắc đảo Hokkaido của Nhật Bản bị Hồng quân Liên Xô chiếm từ cuối Ðệ nhị Thế chiến và hiện do Nga quản lý, nhưng Nhật Bản vẫn đòi hỏi chủ quyền và gọi đây là Lãnh thổ phương Bắc. Hãng tin Kyodo News cho biết, trong các thông cáo trước đó, chính quyền Tokyo tuyên bố "một số địa danh trong bản đồ điện tử trên các trang chủ không phù hợp với lập trường của Chính phủ Nhật Bản". Chính phủ khuyến cáo các cơ quan nhà nước nên sử dụng các bản đồ do Quốc thổ Ðịa lý Viện của Nhật Bản biên soạn. |