Bé gái 11 tuổi mắc viêm cầu thận cấp sau viêm họng
Trường hợp một bé gái 11 tuổi mới đây nhập viện trong tình trạng co giật, tăng huyết áp nặng sau viêm họng là lời cảnh báo rõ ràng về những biến chứng không thể xem nhẹ từ căn bệnh tưởng chừng đơn giản này.
Theo các bác sĩ tại Bệnh viện Nhi đồng Thành phố (TP.HCM), bệnh nhi được đưa đến viện trong tình trạng lơ mơ, huyết áp tăng cao tới 180/100 mmHg.
Qua thăm khám và xét nghiệm, các bác sĩ phát hiện chỉ số kháng thể kháng liên cầu trong máu tăng cao, nước tiểu có đạm và hồng cầu – những dấu hiệu điển hình của viêm cầu thận cấp. Nguyên nhân được xác định là biến chứng sau nhiễm vi khuẩn Streptococcus pyogenes (liên cầu beta tan huyết nhóm A).
Đáng chú ý, khoảng một tuần trước khi nhập viện, trẻ có biểu hiện sốt, đau họng, sưng vùng góc hàm nhưng gia đình tự mua thuốc điều trị. Khi triệu chứng giảm, trẻ quay lại sinh hoạt bình thường. Tuy nhiên, sau đó đột ngột xuất hiện đau đầu, buồn nôn, ngất và co giật.
Bệnh nhi được điều trị tích cực bằng thở oxy, thuốc chống co giật, kháng sinh, thuốc hạ huyết áp và lợi tiểu, kết hợp chế độ ăn giảm muối. Sau một tuần, tình trạng cải thiện rõ rệt, chức năng thận dần hồi phục và được xuất viện.
Viêm họng liên cầu không nên xem nhẹ
Viêm họng do liên cầu khuẩn là bệnh nhiễm trùng cấp tính, lây lan nhanh qua đường hô hấp, đặc biệt qua giọt bắn khi ho, hắt hơi hoặc tiếp xúc với dịch tiết mũi họng.
Vi khuẩn có thể tồn tại nhiều giờ trong môi trường không khí, nhất là ở nơi đông người, ẩm thấp, ô nhiễm – điều kiện thuận lợi để bệnh lây lan.
Bệnh thường gặp ở trẻ em và có thể gây ra nhiều biến chứng nếu không điều trị đúng cách, bao gồm:
Viêm tai giữa; Viêm xoang; Viêm phổi; Viêm màng não; Thấp khớp cấp; Viêm cầu thận cấp.
Trong đó, viêm cầu thận và thấp khớp là hai biến chứng nguy hiểm, có thể để lại hậu quả lâu dài.
Triệu chứng điển hình của viêm họng liên cầu
Việc nhận biết sớm viêm họng do liên cầu là yếu tố quan trọng giúp phòng tránh biến chứng. Một số triệu chứng thường gặp gồm:
Sốt cao đột ngột; Đau họng, rát họng khi nuốt ;Amidan sưng đỏ, có thể có mủ ;Nổi ban đỏ trên da, kèm ngứa ;Trẻ mệt mỏi, quấy khóc, chán ăn; Buồn nôn hoặc nôn; Đau đầu, đau nhức toàn thân.
Nếu trẻ có các dấu hiệu trên, phụ huynh nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị đúng cách, tránh tự ý dùng thuốc.
Súc miệng bằng nước muối sinh lý nhiều lần trong ngày để phòng bệnh.
Viêm cầu thận cấp là tình trạng viêm ở các cầu thận – đơn vị lọc máu quan trọng của thận. Khi cầu thận bị tổn thương, khả năng lọc chất thải và điều hòa nước – điện giải của cơ thể bị ảnh hưởng.
Trong trường hợp liên quan đến viêm họng do liên cầu, bệnh thường xuất hiện sau nhiễm trùng từ 1–3 tuần. Đây là hậu quả của phản ứng miễn dịch khi cơ thể chống lại vi khuẩn, nhưng vô tình gây tổn thương lên cầu thận.
Phụ huynh cần đặc biệt lưu ý các dấu hiệu xuất hiện sau khi trẻ bị viêm họng, bao gồm:
Phù mặt, đặc biệt là vùng mí mắt vào buổi sáng; Tiểu ít, nước tiểu sậm màu hoặc có màu như nước trà Tăng huyết áp; Mệt mỏi, đau đầu; Buồn nôn, nôn; Trường hợp nặng có thể co giật, rối loạn ý thức.
Những biểu hiện này thường dễ bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với các bệnh lý khác nếu không được theo dõi kỹ sau đợt viêm họng.
Phòng ngừa viêm cầu thận cấp sau viêm họng liên cầu
Các chuyên gia nhấn mạnh, cách tốt nhất để phòng ngừa viêm cầu thận cấp là điều trị triệt để viêm họng do liên cầu ngay từ đầu, đồng thời hạn chế nguy cơ lây nhiễm trong cộng đồng.
Ngăn chặn lây lan vi khuẩn
Hạn chế cho trẻ đến nơi đông người khi có dịch bệnh; Đeo khẩu trang khi ra ngoài; Tránh tiếp xúc gần với người đang bị viêm họng.
Giữ vệ sinh cá nhân
Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng; Súc miệng bằng nước muối sinh lý nhiều lần trong ngày; Hướng dẫn trẻ che miệng khi ho, hắt hơi.
Không dùng chung đồ cá nhân
Không dùng chung cốc, muỗng, khăn mặt; Giữ vệ sinh đồ dùng học tập và sinh hoạt.
Điều trị đúng cách khi mắc bệnh
Không tự ý mua thuốc, đặc biệt là kháng sinh; Tuân thủ đúng phác đồ điều trị của bác sĩ; Tái khám nếu triệu chứng không cải thiện.
Tăng cường sức đề kháng
Cho trẻ uống đủ nước; Bổ sung nhiều rau xanh, trái cây; Đảm bảo giấc ngủ và sinh hoạt điều độ; Tránh để trẻ tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, khói bụi.
Tóm lại: Viêm họng do liên cầu khuẩn là bệnh lý phổ biến nhưng không thể xem nhẹ. Nếu không được điều trị đúng cách, bệnh có thể dẫn đến viêm cầu thận cấp – một biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe của trẻ.
Do đó, phụ huynh cần nâng cao nhận thức, theo dõi sát các biểu hiện của trẻ sau viêm họng và chủ động đưa trẻ đi khám khi có dấu hiệu bất thường. Đồng thời, việc duy trì thói quen vệ sinh tốt, chế độ dinh dưỡng hợp lý và tuân thủ điều trị là chìa khóa quan trọng giúp phòng ngừa hiệu quả căn bệnh này.
Phụ huynh cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi:
Trẻ sốt cao, đau họng kéo dài; Có dấu hiệu phù, tiểu ít sau viêm họng; Xuất hiện đau đầu, nôn ói, mệt mỏi; Trẻ có biểu hiện co giật, lơ mơ..
Việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời không chỉ giúp kiểm soát bệnh mà còn ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm.
