Trầm cảm là một trong những rối loạn tâm thần phổ biến và có xu hướng tái phát nếu người bệnh không được theo dõi, điều trị đầy đủ. Sau khi các triệu chứng thuyên giảm, nhiều người lầm tưởng bệnh đã khỏi hoàn toàn nên tự ý ngừng thuốc hoặc bỏ tái khám. Đây là nguyên nhân làm tăng nguy cơ xuất hiện những đợt trầm cảm mới, ảnh hưởng đến sức khỏe, công việc, học tập và hạnh phúc gia đình. Để đảm bảo hiệu quả điều trị, việc nhận biết sớm các dấu hiệu tái phát và tuân thủ điều trị có ý nghĩa quan trọng trong kiểm soát bệnh lâu dài.
Trầm cảm tái diễn là tình trạng người bệnh trải qua nhiều giai đoạn trầm cảm lặp đi lặp lại theo thời gian. Sau khi một đợt bệnh được điều trị ổn định, người bệnh vẫn có thể xuất hiện đợt mới nếu không được chăm sóc đúng cách. Mỗi lần tái phát thường làm triệu chứng nặng hơn, kéo dài thời gian điều trị và ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng cuộc sống.
Các dấu hiệu thường xuất hiện từ từ nên dễ bị bỏ qua. Người bệnh có thể buồn bã, chán nản kéo dài, mất hứng thú với những hoạt động từng yêu thích, mệt mỏi, giảm năng lượng và khó tập trung. Nhiều trường hợp bị rối loạn giấc ngủ, ngủ quá ít hoặc quá nhiều nhưng vẫn mệt mỏi. Thói quen ăn uống cũng có thể thay đổi. Người bệnh thường cảm thấy bản thân vô dụng, tự ti và bi quan về tương lai. Trong trường hợp nặng có thể xuất hiện ý nghĩ tự làm hại bản thân hoặc tự sát, cần được can thiệp y tế ngay.
Theo tài liệu, nhiều yếu tố làm tăng nguy cơ tái phát như tự ý ngừng thuốc, điều trị không đúng hướng dẫn của bác sĩ, áp lực kéo dài trong công việc và cuộc sống, mâu thuẫn gia đình, mất người thân, các biến cố tâm lý, lạm dụng rượu bia, chất kích thích hoặc thiếu sự quan tâm từ gia đình và cộng đồng.
Để phòng ngừa tái phát, người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị, tái khám đúng hẹn và dùng thuốc theo chỉ định. Đồng thời, nên duy trì lối sống lành mạnh, ngủ đủ giấc, tập thể dục thường xuyên và chia sẻ cảm xúc với người thân hoặc chuyên gia tâm lý để giảm căng thẳng. Hạn chế sử dụng rượu bia, thuốc lá và các chất kích thích, đồng thời chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ khi xuất hiện dấu hiệu bất thường.
Gia đình và cộng đồng giữ vai trò quan trọng trong quá trình điều trị. Sự quan tâm, động viên và đồng hành của người thân giúp người bệnh có thêm động lực duy trì điều trị và giảm nguy cơ tái phát. Ngược lại, sự kỳ thị hoặc thờ ơ có thể khiến người bệnh thu mình và làm chậm quá trình phục hồi.
Trầm cảm tái diễn hoàn toàn có thể kiểm soát nếu được phát hiện sớm, điều trị đúng và theo dõi lâu dài. Mỗi người hãy chủ động chăm sóc sức khỏe tâm thần, không chủ quan khi các triệu chứng quay trở lại và khuyến khích người thân đến cơ sở chuyên khoa khi có dấu hiệu nghi ngờ.
Thông tin liên hệ:
Trung tâm Điều dưỡng - Phục hồi chức năng tâm thần Việt Trì
Địa chỉ: Số 02, ngõ 2824 Đại lộ Hùng Vương, phường Vân Phú, tỉnh Phú Thọ.
Đường dây nóng: 02103 955077.
Nguyễn Sơn