Cứ cuối chiều những ngày biển lặng, người dân trên đảo Cồn Cỏ lại mang theo chiếc kính lặn cùng túi lưới được buộc vào miếng xốp lớn hoặc thùng nước rỗng ra bãi đá ven bờ để lặn bắt ốc mặt trăng. Loài ốc này còn có tên gọi khác như ốc mắt ngọc, ốc xà cừ, ốc thổ. Ở Việt Nam, chúng phân bố chủ yếu ở vùng biển miền Trung.
Người dân ra các rạn đá quanh đảo Cồn Cỏ lặn bắt ốc mặt trăng. Ảnh: Hùng Trần.
Loài ốc này có cái tên mĩ miều bắt nguồn từ mày ốc (nắp vỏ ốc hay tấm màng miệng). Khác với vẻ ngoài rất xù xì, khi quan sát miệng ốc người ta phát hiện điều trái ngược. Không giống phần lớn các loài ốc khác có lớp mày mỏng, ốc mặt trăng có lớp mày dày, hình tròn như mặt nguyệt, lấp lánh các đường vân sống động như được điêu khắc.
Anh Lê Nhật Hải, một cư dân trên đảo Cồn Cỏ cho biết, ốc mặt trăng thường trú ẩn trong các khe đá ven biển. Thời điểm thuận lợi nhất để bắt ốc là lúc nước rút, sóng êm. Hiện trên đảo có 3 phân khu, gồm phân khu bảo vệ nghiêm ngặt, phân khu phục hồi sinh thái và phân khu phát triển của loài các loài, trong đó có ốc mặt trăng. Người dân và du khách chỉ lặn bắt ốc ở những khu vực được cho phép.
Không giống phần lớn các loài ốc khác có lớp mày mỏng, ốc mặt trăng có lớp mày dày, hình tròn như mặt nguyệt, lấp lánh các đường vân sống động như được điêu khắc. Ảnh: Hùng Trần.
"Vào cuối buổi chiều, khi triều rút, mực nước ở các rạn đá ven bờ xuống thấp, chúng tôi thường tới đây lặn bắt loài ốc mặt trăng. Dụng cụ cũng đơn giản chỉ có kính lặn, bao tay với túi lưới có vật làm phao nổi. Ốc ẩn mình trong các khe đá nên phải khá tinh mắt mới phát hiện. Nếu không có kinh nghiệm thì phải ngoi lên, lặn xuống nhiều lần mới bắt được ốc", anh Hải chia sẻ.
Theo chân người dân đảo ra rạn đá, ở vùng nước có độ sâu đến rốn người trưởng thành có khoảng 4-5 người đang ngụp lặn mò ốc. Một người dân cho biết, do sóng nhẹ, nước trong nên việc tìm kiếm ốc có phần dễ dàng hơn so với những ngày khác. Sự kết hợp giữa hình ảnh con người dưới chân sóng, những chiếc thuyền ngoài xa cùng mặt trời rực lửa đang "xuống biển" tạo nên một khung cảnh yên bình tuyệt đẹp.
Ở vùng nước có độ sâu đến rốn người trưởng thành có khoảng 4-5 người đang ngụp lặn mò ốc. Ảnh: Hùng Trần.
Chỉ sau khoảng 1 tiếng dưới biển, một người dân có kinh nghiệm đã bắt được khoảng 5kg ốc. Sau khi đưa vào bờ người dân có thể đưa về chế biến ngay. Nhưng nhiều người ngâm túi ốc vào các bãi cạn gần bờ để chúng nhả hết cát rồi mới chế biến.
"Nếu chế biến ngay thường phải bỏ ruột vì nhiều cát. Muốn hết cát cần ngâm nước hoặc ngâm ngay ở bãi biển khoảng 1 ngày. Loài ốc này có rất nhiều cách chế biến, mỗi món mang một hương vị riêng", anh Hải cho biết thêm.
Sau khoảng 1 tiếng dưới biển, một người dân có kinh nghiệm đã bắt được khoảng 5kg ốc. Ảnh: Hùng Trần.
Ở đảo Cồn Cỏ, ốc mặt trăng được chế biến thành nhiều món khác như luộc, nướng, xào… Mỗi món mang một phong vị riêng nhưng đều tôn lên độ giòn ngọt đặc trưng của thịt ốc. Người dân trên đảo thường chọn cách chế biến đơn giản nhất là luộc. Người ta cho ốc vào nồi nước lạnh vừa ngập mặt, thêm vài cọng sả, gừng và ớt trái giã dập. Ốc luộc chín có hương thơm nhẹ của gia vị. Thịt ốc chấm nước mắm gừng khiến hương vị thêm đậm đà.
Người dân trên đảo Cồn Cỏ thường chọn cách chế biến đơn giản nhất là luộc ốc. Ảnh: Hùng Trần.
"Đến đảo Cồn Cỏ có các loại hải sản tươi ngon, nước mát từ dược liệu trên đảo, tôi ấn tượng nhất vẫn là hương vị của loài ốc mặt trăng. Nhìn bề ngoài xấu xí, gai góc bao nhiêu thì phần thịt bên trong lại thơm dòn, đậm vị gấp bội. Tôi vui mừng vì biết rằng người dân và chính quyền vừa đánh bắt vừa thực hiện công tác bảo tồn để nguồn hải sản luôn dồi dào, bền vững", anh Lương Thanh Trung, một du khách chia sẻ.
