Trong những năm gần đây, trà pha lạnh được nhiều người lựa chọn như một thức uống thay thế cho trà nóng, đặc biệt trong thời tiết nóng bức. Cách pha: Lá trà được ngâm trong nước lạnh trong nhiều giờ, thậm chí qua đêm, thay vì dùng nước nóng.
Một số ý kiến cho rằng pha trà bằng nước lạnh có thể giữ lại nhiều hợp chất có lợi cho sức khỏe, đặc biệt là polyphenol và các chất chống oxy hóa, đồng thời giúp trà ít đắng và ít axit hơn.
Tuy nhiên, xét trên bằng chứng khoa học hiện có, trà pha lạnh không hẳn vượt trội hơn trà nóng về mặt giá trị dinh dưỡng.
1. Nước lạnh có thực sự tạo ra khác biệt về chất chống oxy hóa cho trà?
Cho đến nay, số lượng nghiên cứu so sánh trực tiếp trà pha lạnh và trà nóng còn khá hạn chế. Một nghiên cứu năm 2010 cho thấy, pha lạnh có thể làm tăng hàm lượng chất chống oxy hóa trong trà trắng. Tuy nhiên, kết quả này không áp dụng đồng nhất cho mọi loại trà.
Đối với trà xanh, nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng nước nóng lại chiết xuất được nhiều chất chống oxy hóa hơn. Điều này cho thấy một số hợp chất sinh học trong trà chỉ được giải phóng khi tiếp xúc với nhiệt độ cao. Vì vậy, việc dùng nước lạnh hay nước nóng có thể ảnh hưởng khác nhau đến từng loại trà và từng nhóm hoạt chất.
Tóm lại, không thể khẳng định trà pha lạnh luôn "tốt hơn" trà nóng. Sự khác biệt lớn nhất giữa hai phương pháp pha có lẽ nằm ở hương vị, khi trà pha lạnh thường dịu, ít đắng và dễ uống hơn.
Trà pha lạnh thường dịu, ít đắng và dễ uống hơn trà nóng.
2. Dù pha nóng hay lạnh, trà vẫn mang lại lợi ích sức khỏe
Bất kể phương pháp pha nào, trà vẫn là nguồn cung cấp các hợp chất thực vật có lợi, đặc biệt là polyphenol và flavonoid. Nhiều nghiên cứu cho thấy việc uống trà thường xuyên có thể mang lại một số lợi ích sức khỏe đáng chú ý:
2.1. Hỗ trợ sức khỏe tim mạch
Uống trà đều đặn có liên quan đến nguy cơ mắc bệnh tim mạch thấp hơn, bao gồm cả nhồi máu cơ tim. Một số nghiên cứu cho thấy uống hai đến ba tách trà xanh hoặc trà đen mỗi ngày có thể giúp giảm huyết áp và cholesterol LDL (cholesterol "xấu").
Những lợi ích này được cho là nhờ polyphenol trong trà, các hợp chất có khả năng:
- Cải thiện chức năng mạch máu.
- Giảm phản ứng viêm.
- Hỗ trợ duy trì nồng độ lipid máu ở mức lành mạnh...
Đối với trà xanh, nước nóng lại chiết xuất được nhiều chất chống oxy hóa hơn trà pha lạnh.
2.2. Có thể làm giảm nguy cơ đột quỵ
Trà, đặc biệt là trà xanh, có liên quan đến nguy cơ đột quỵ thấp hơn. Các nghiên cứu quan sát cho thấy, những người uống ba tách trà mỗi ngày có thể giảm nguy cơ đột quỵ khoảng 20–25% so với người uống ít hoặc không uống trà.
Cơ chế được cho là tương tự lợi ích tim mạch là do flavonoid trong trà giúp cải thiện chức năng mạch máu, hỗ trợ huyết áp và cholesterol, từ đó góp phần giảm nguy cơ đột quỵ.
2.3. Lợi ích tiềm năng đối với sức khỏe não bộ
Việc uống trà xanh hoặc trà đen có thể hỗ trợ sức khỏe não bộ và liên quan đến nguy cơ thấp hơn của suy giảm trí nhớ, sa sút trí tuệ và bệnh Alzheimer.
Một giả thuyết được đưa ra là các hợp chất hoạt tính sinh học trong trà có thể giúp giảm viêm và hạn chế sự tích tụ của các protein có hại trong não. Nhiều nghiên cứu cho thấy uống trà điều độ, thường từ hai đến bốn tách mỗi ngày, mang lại lợi ích rõ rệt nhất cho não bộ.
Trà là nguồn cung cấp các hợp chất thực vật có lợi, đặc biệt là polyphenol và flavonoid.
2.4. Trà và nguy cơ ung thư: Lợi ích ở mức khiêm tốn
Một số bằng chứng cho thấy uống trà không đường có thể giúp giảm nhẹ nguy cơ ung thư miệng và ung thư bàng quang. Uống hơn hai tách trà mỗi ngày có liên quan đến giảm nhẹ nguy cơ ung thư nói chung, tuy nhiên kết quả không nhất quán.
Các nghiên cứu không cho thấy lợi ích rõ ràng đối với những loại ung thư phổ biến như ung thư phổi, ung thư vú hoặc ung thư tuyến tiền liệt. Trà xanh là loại trà được nghiên cứu nhiều nhất, với một số dữ liệu cho thấy lợi ích tiềm năng đối với ung thư đường tiêu hóa trên, nhưng kết quả có thể bị ảnh hưởng bởi các yếu tố như hút thuốc và uống rượu.
Nhìn chung, trà không nên được xem là chiến lược phòng ngừa ung thư chính, nhưng có thể đóng vai trò hỗ trợ trong lối sống lành mạnh.
2.5. Chất chống oxy hóa và tác dụng chống viêm
Trà tự nhiên, đặc biệt là trà xanh, rất giàu các hợp chất thực vật có hoạt tính sinh học, đóng vai trò như chất chống oxy hóa và có tác dụng chống viêm. Theo nghiên cứu đăng trên Journal of Food Science and Technology, cả trà xanh và trà đen đều thể hiện hoạt tính chống oxy hóa, chống viêm và tiềm năng chống ung thư, dù mức độ khác nhau tùy loại trà và phương pháp chế biến.
Việc uống trà thường xuyên có thể giúp:
- Hỗ trợ hệ miễn dịch.
- Bảo vệ tế bào khỏi stress oxy hóa.
- Góp phần duy trì sự cân bằng sinh học của cơ thể theo thời gian.
3. Trà pha lạnh hay trà nóng: Nên chọn loại nào?
Từ góc độ khoa học hiện nay, không có đủ bằng chứng để khẳng định trà pha lạnh tốt hơn trà nóng. Mỗi phương pháp pha có thể chiết xuất các hợp chất khác nhau, tùy loại trà. Điều quan trọng hơn cả là bạn uống trà đều đặn và chọn loại trà phù hợp với khẩu vị để duy trì thói quen lâu dài.
Dù là trà pha lạnh hay trà nóng, đây vẫn là một trong những đồ uống lành mạnh, cung cấp chất chống oxy hóa và mang lại nhiều lợi ích tiềm năng cho sức khỏe tổng thể.
Xem thêm bài đang được quan tâm:
