Hỏi: Thưa bác sĩ, sau khi quan hệ tinh trùng sống được bao lâu trong tử cung? Thời gian tồn tại của tinh trùng có phụ thuộc vào sức khỏe sinh sản hay thời điểm rụng trứng không? Nếu với các môi trường khác như dưới nước, bên ngoài không khí thì thời gian sống của tinh trùng là bao nhiêu? (Trần Đức Thắng - Ninh Bình).
Trả lời: Thời gian sống của tinh trùng phụ thuộc phần lớn vào môi trường.
1. Tinh trùng sống được bao lâu trong tử cung?
Âm đạo, tử cung là môi trường sống lâu nhất của tinh trùng. Ngược lại nếu trong môi trường bao cao su hoặc ngoài không khí khả năng sinh sống của tinh trùng giảm đi rất nhanh. Một số môi trường tinh trùng thường hay sống là:
- Bao cao su, tinh trùng sống được khoảng từ 15-20 phút do trong bao cao su hay có chất chứa diệt tinh trùng.
- Tinh trùng sống được bao lâu bên ngoài? Đây là môi trường rất khó tồn tại đối với tinh trùng và chúng chỉ có thể sống được từ 3-5 phút.
- Âm đạo và tử cung phụ nữ: Nếu môi trường này có độ kiềm chuẩn, chúng có thể sống được từ 5-6 ngày. Tuy nhiên thời gian này còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như với tinh trùng X bơi chậm, sống lâu hơn còn tinh trùng Y bơi nhanh và chết nhanh hơn. Thời gian sống tối đa có thể lên đến 6 ngày.
Sau khi quan hệ, tinh trùng có thể tồn tại trong cơ thể phụ nữ từ vài giờ đến khoảng 5 ngày nếu gặp điều kiện thuận lợi.
2. Đàn ông có bao giờ hết tinh trùng?
2.1 Tinh trùng là gì?
Nam giới sản xuất ra tinh trùng để duy trì giống nòi và chúng là chức năng ngoại tiết của tinh hoàn. Một số điều có thể bạn chưa biết về tinh trùng:
- Tinh trùng do tinh hoàn sản xuất ra. Mất khoảng 70-90 ngày để tinh hoàn sản xuất ra tinh tử và tinh trùng.
- Mỗi năm, nam giới có thể xuất từ vài chục triệu đến vài trăm triệu tinh trùng.
- Tinh trùng có bao giờ hết không? Khác với chị em phụ nữ rụng trứng 1 tháng/lần và dừng lại vào thời kỳ mãn kinh, nam giới có thể sản xuất ra tinh trùng từ lúc tuổi dậy thì đến trước khi qua đời.
2.2 Tinh trùng bình thường thế nào?
Một số biểu hiện bất thường bạn có thể quan sát bằng mắt như:
- Tinh trùng bình thường sẽ có màu trắng đục. Trong trường hợp xuất hiện màu vàng và vón cục có thể do nhiễm khuẩn tinh dịch; màu đỏ hoặc nâu, rỉ sắt có thể là do xuất tinh máu…
- Tinh trùng bị vón cục: Bình thường chúng sẽ có dạng sánh, nếu bạn gặp tình trạng loãng, không cô đặc hoặc vón cục thì đó là điều bất thường.
- Mỗi lần xuất tinh sẽ rơi vào khoảng 1,5 - 2,5ml. Nếu một ngày bạn xuất tinh nhưng số lượng rất ít hoặc một vài giọt thì được xem là bất thường.
- Thông thường, tinh trùng sẽ có mùi hơi tanh, nếu xuất tinh kèm theo mùi khó chịu thì đó là điều bất thường.
Ngoài việc cảm quan bằng ánh mắt, nam giới có thể dựa vào việc quan hệ tình dục thường xuyên không dùng biện pháp tránh thai nhưng không có thai. Điều này cũng có thể xem là bất thường. Còn về phía các bác sĩ, thông qua tinh dịch đồ sẽ có những đánh giá tình trạng tinh trùng có bình thường hay không.
Không phải tinh trùng nào cũng khỏe mạnh và có khả năng thụ tinh bình thường.
3. Ăn cái gì tốt cho tinh trùng
Nam giới nên bổ sung đến những thực phẩm không chỉ tốt cho sức khỏe nói chung mà còn cho cả sức khỏe tinh trùng. Một số thực phẩm nam giới nên bổ sung bao gồm:
- Hải sản: Đây là nhóm thực phẩm rất tốt cho sức khỏe sinh sản nam giới, đặc biệt là hàu nhờ chứa nhiều kẽm và vi chất giúp tăng chất lượng, độ khỏe của tinh trùng. Ngoài hàu, các loại hải sản có vỏ như tôm, cua, sò, ghẹ cùng các loại cá như cá thu, cá ngừ, cá hồi cũng mang lại nhiều lợi ích. Đây là nguồn cung cấp protein, omega và các dưỡng chất cần thiết, hỗ trợ cải thiện chức năng sinh lý và góp phần giúp tinh trùng khỏe mạnh hơn.
- Các loại thịt đỏ: Thịt bò, thịt gia cầm gồm gà, vịt là nguồn thực phẩm giàu đạm, sắt và nhiều dưỡng chất cần thiết, giúp cải thiện chất lượng tinh trùng và hỗ trợ sức khỏe sinh sản nam giới. Bên cạnh đó, các loại hạt như óc chó, macca, hạt bí, hạt dẻ cười hay hạt dưa cũng được đánh giá cao nhờ chứa Omega-3, kẽm, selen và vitamin E. Những dưỡng chất này giúp tăng khả năng vận động của tinh trùng, đồng thời nâng cao sức khỏe sinh sản tổng thể.
- Rau xanh: Nam giới nên bổ sung nhiều rau xanh như rau bina, rau cải xanh, rau chân vịt, giá đỗ, măng tây, rau muống hay rau mồng tơi. Các loại rau này giàu folate, vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ tinh trùng trước tác động của gốc tự do, đồng thời hỗ trợ quá trình sản xuất tinh trùng khỏe mạnh hơn.
- Trứng: Đây là thực phẩm quen thuộc, giá rẻ nhưng mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe tinh trùng. Đặc biệt, lòng đỏ trứng gà chứa nhiều kẽm, selen và vitamin E giúp hỗ trợ sản xuất tinh trùng, cải thiện chất lượng và tăng khả năng di chuyển. Đồng thời, các dưỡng chất này còn giúp bảo vệ tinh trùng trước tác động của gốc tự do.
Bên cạnh việc bổ sung thực phẩm có lợi, nam giới cũng nên hạn chế các món ăn nhiều dầu mỡ, đồ chiên xào, thức ăn nhanh, nước ngọt có gas, rượu bia, cà phê và các chất kích thích. Đặc biệt, thuốc lá là yếu tố gây hại lớn cho sức khỏe sinh sản nam giới do nicotine có thể làm giảm số lượng, chất lượng tinh trùng và tăng nguy cơ tinh trùng biến dạng.
