Cơn mưa lũ kéo dài từ ngày 25/7 trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đã làm 17 người thiệt mạng ,15 người bị thương, khoảng 3.700 hộ dân, trường học, bệnh xá ngập lụt, hàng trăm ngôi nhà sập đổ. Tài sản, hoa màu của người dân mất trắng, hạ tầng kinh tế, giao thông hư hỏng... ước thiệt hại lên tới 1.500 tỷ đồng, trong đó riêng ngành than mất hơn 500 tỷ. Tai họa thật nặng nề. Thế nhưng, từ trong tai họa càng sáng lên tình người trong những ngày giờ khó khăn nhất.
Cơn mưa hiếm có lớn hơn cơn mưa lịch sử cách đây 50 năm đã khiến những vạt đồi lớn bị sạt lở, đổ xuống vùng thấp đã vùi sâu những căn nhà. Cả một vùng mênh mông nước và trong sự tan hoang ấy là những đội quân mặc áo lính, những người thầy thuốc, những người dân đã siết chặt tay nhau đứng bên đồng bào hoạn nạn để cứu giúp và chia sẻ.
Bên cạnh 3 nhà dân bị san bằng với những khối bê-tông ngổn ngang là hàng trăm người nỗ lực đào bới tìm kiếm nạn nhân. Họ dùng tất cả những gì mình có, kể cả tay không để đào bới đất đá. Từng thớ đất, cột bê-tông được bới lên với hy vọng còn nước còn tát! Những con đường vào hiện trường ngập lụt khó đi nhưng hàng trăm người vẫn đạp bùn mà tiến, lội nước mà tiến đến ứng cứu cùng xe cứu thương chờ sẵn để đưa các nạn nhân đi cấp cứu. Biết bao người ngụp lặn trong dòng nước đen ngòm để vớt giữ những tài sản quý của công. Và những bóng thầy thuốc áo trắng không chỉ có mặt ở nơi hoạn nạn mà những nơi nước đã rút đi vẫn thấy họ miệt mài phun thuốc diệt trùng, phòng dịch bệnh, lo cho dân từ lọ thuốc chống nước ăn chân đến vệ sinh môi trường.
Ý chí của những người lính và dân cho tới lãnh đạo quyện làm một. Trong cuộc họp chiều 29/7, Chủ tịch Quảng Ninh đã đề nghị lãnh đạo TP. Hạ Long và các địa phương có số người thiệt mạng lớn phải đánh giá nghiêm túc công tác phòng chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn. Cơ quan chức năng phải kiểm soát không cho người dân quay lại nhà khi mưa lũ chưa chấm dứt, rà soát khu vực dễ sạt lở để kịp di dời dân. Nỗi lo thành mệnh lệnh: “Nếu sau cuộc họp này, các địa phương còn để xảy ra chết người do sạt lở núi thì sẽ kiểm điểm, xử lý nghiêm đến từng cá nhân liên quan”.
Dù vẫn biết cường độ và diện bao phủ của đợt mưa tại Quảng Ninh lớn nhất trong 50 năm qua và với lượng mưa lớn như vậy, việc úng ngập nặng ở thành phố ven biển là điều không tránh khỏi song từ trong khó khăn, quân và dân Quảng Ninh vẫn nghiêm khắc nhận ra phần lỗi chủ quan của mình. Đó là người dân vẫn còn chủ quan. Một số hộ khi được nhắc nhở đã không chịu di dời, thậm chí chống đối. Chính quyền cơ sở chưa quyết liệt trong việc sơ tán dân khỏi khu vực nguy hiểm dẫn đến nhà sập, chết người. Phải đau nỗi đau nhân tình lắm mới có thể nhận ra như thế ngay khi những cơn mưa vẫn sầm sập, sụt sùi.
Chính quyền Quảng Ninh đang tích cực phòng những cơn mưa lũ tiếp theo, nhất là tại nơi có mật độ sông suối dày, thảm phủ thực vật mỏng, dân số cao đang được đặt trong tình trạng báo động. Chính quyền với những biện pháp tích cực kết hợp với dân, dựa vào dân ở những khu vực có nguy cơ tai họa là phương thuốc hạn chế thấp nhất thiệt hại về người.
Do biến đổi khí hậu, từ đầu năm tới nay Việt Nam đã trải qua rất nhiều hình thái thời tiết cực đoan: mùa hè nắng nóng kỷ lục, đầu tháng 7 xuất hiện siêu giông hiếm gặp ở Hà Nội, hạn hán ở Nam Trung Bộ... Chắc chắn trong tương lai sẽ còn những hiện tượng thời tiết cực đoan. Nhưng thiên tai bất ngờ hẳn sẽ bớt gây thiệt hại khi những trái tim đập cùng một nhịp trong những chia sẻ lo toan...
Lưu Thủy
