Tại Kronshtadt, thành phố-pháo đài ở vịnh Phần Lan, cách St-Peterburg (Nga) vẻn vẹn 48 km, người ta đang sửa soạn thành lập một Viện Bảo tàng độc đáo: bảo tàng những con tàu đắm. Hiện vật trưng bày sẽ được bố trí trong khung cảnh tự nhiên đối với chúng: trong những "thủy cung" đặc biệt, với nước biển Baltich hẳn hoi. Tại sao lại nhất thiết phải là nước biển? Cần thận trọng như thế, vì e rằng khi tiếp xúc với không khí, những di vật sót lại của những con tàu cổ có thể bắt đầu bị phân rã.
Theo lời ông Andrei Lukoshkov, nhà lãnh đạo khoa học của đề án "Bí ẩn những con tàu đắm", thứ nước bùn lầy lạnh giá của vịnh Phần Lan hóa ra gần như là một môi trường bảo quản lý tưởng. Từ đầu mùa thám hiểm, tức là từ tháng 4, các chuyên gia lặn khảo sát đã phát hiện trên đáy vịnh những tàn tích còn sót lại của 12 con tàu thuộc những niên đại khác nhau, và cả xác một chiếc máy bay có thể thuộc loại Li-2. Tất cả những hiện vật phát hiện được đều hết sức thú vị. Lấy thí dụ như con tàu có đại bác tuyến tính 54 phân loại "Portsmut". Nó được đóng năm 1714 tại Amsterdam theo bản vẽ do đích thân Sa hoàng Piotr Đại đế thiết kế. "Portsmut" là chiếc tàu cắm cờ chỉ huy trong hải đoàn, ngày 24/5/1719 đã giành chiến thắng đầu tiên trên biển khơi cho hạm đội Sa hoàng trước quân Thụy Điển ở vùng đảo Ezel.
 Xác một con tàu đắm dưới đại Tây Dương. |
Nghĩa địa của Đại Tây Dương từng là sào huyệt của những tên cướp biển khét tiếng cuối thế kỷ 17, nổi tiếng với tên gọi Graveyard (Nghĩa địa) của vùng biển Đại Tây Dương, nhưng giờ đây bờ biển North Carolina, Mỹ lại trở thành một địa điểm du lịch tuyệt vời đối với những ai thích khám phá vẻ đẹp của thế giới dưới đáy biển. Cách đây hơn 3 thế kỷ, những tên cướp biển cho ngựa đeo đèn lồng, dẫn đi dọc các hòn đảo gần cảng Beaufort, bang North Carolina để dụ tàu thuyền đi theo và đánh chìm. Từ Sự trả thù của Nữ hoàng Anne - con tàu buôn nô lệ Pháp của tên cướp biển Blackbeard (Râu đen) cho tới Monitor, con tàu bọc thép từ thời nội chiến, rất nhiều con tàu đã có những kết cục bất hạnh tại những điểm nước xoáy, các bãi đá ngầm nhọn hoắt, những cơn bão dữ dội và những con tàu của Đức quốc xã từ thời Thế chiến thứ hai. Năm 1921, con thuyền buồm dọc Carroll A. Deering cũng đã lâm nạn trong một cơn bão tại Bãi cát ngầm Diamond. |
Đến thăm Viện Bảo tàng tương lai của những con tàu đắm, các vị khách sẽ có thể thấy cả những mảnh, những khúc của chiến hạm "Oleg", được đóng tại Peterburg những năm 1901-1903, và bị đoàn tàu phóng ngư lôi của Anh đánh chìm vào năm 1919. Nước vịnh Phần Lan cũng giữ gìn hầu như toàn bộ những mảnh vụn của chiếc tàu thủy Đức "Frida Horn" từ nửa sau thế kỷ 19 - với mô hình hiếm của những con tàu có cầu thang xoắn ốc cùng những khoang bọc thép. Trong số các hiện vật của Bảo tàng, còn những tàn tích của con tàu Thụy Điển, đề mốc xuất xưởng năm 1590, và thậm chí cả di tích của những tàu thuyền Nga cổ.