Thuốc lá điện tử: Cảnh báo từ những vụ khởi tố

Nhiều vụ bị xử lý hình sự

Thực tế điều trị tại các cơ sở y tế đã ghi nhận những trường hợp người trẻ phải nhập viện sau khi sử dụng thuốc lá điện tử.

Theo các chuyên gia về y tế, dung dịch trong thuốc lá điện tử không chỉ chứa nicotine mà còn bao gồm nhiều chất phụ gia, hương liệu và dung môi. Khi được làm nóng, các thành phần này có thể tạo ra các hợp chất độc hại, gây tổn thương nhiều cơ quan.

Các dấu hiệu cảnh báo ngộ độc thuốc lá điện tử gồm buồn nôn, nôn nhiều, đau đầu, chóng mặt; khó thở, thở nhanh, đau tức ngực; tim đập nhanh hoặc rối loạn nhịp; co giật, lú lẫn, lơ mơ hoặc hôn mê.

Những cảnh báo từ ngành y tế cho thấy việc sử dụng thuốc lá điện tử không thể được xem đơn thuần là một thú vui hay trào lưu trong giới trẻ.

Không chỉ tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khỏe, hoạt động buôn bán thuốc lá điện tử còn được lực lượng chức năng tại nhiều địa phương phát hiện, xử lý.

Tại Ninh Bình, tháng 5/2026, trong quá trình kiểm tra các cơ sở kinh doanh trên địa bàn, lực lượng chức năng kiểm tra một cửa hàng tại thôn 3 Yên Định, xã Hải Hậu, do anh M.T.C (SN 1996) và vợ là chị T.P.T (SN 1998) quản lý.

Qua kiểm tra, cơ quan công an phát hiện 836 sản phẩm liên quan đến thuốc lá điện tử gồm tinh dầu, hương liệu cùng nhiều loại linh kiện, phụ kiện đi kèm. Toàn bộ số hàng hóa có nguồn gốc từ nước ngoài, tổng trị giá ước tính hơn 200 triệu đồng.

Lực lượng chức năng đã lập biên bản, tạm giữ toàn bộ số sản phẩm để phục vụ xác minh nguồn gốc và làm rõ dấu hiệu vi phạm.

Tại Cao Bằng, vụ việc được xử lý ở mức nghiêm khắc hơn. Ngày 6/4/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Cao Bằng khởi tố vụ án, khởi tố 3 bị can và bắt tạm giam để điều tra về hành vi "Vận chuyển hàng cấm" theo Điều 191 Bộ luật Hình sự.

Trước đó, ngày 3/11/2025, lực lượng chức năng phát hiện tại nhà bà T.T.L, trú tại xóm Khưa Hoi, xã Đình Phong, 14 thùng hàng nghi là thuốc lá điện tử.

Kết quả giám định xác định số hàng hóa gồm 1.400 thiết bị thuốc lá điện tử có chứa nicotine và 4.200 bộ phận chứa dung dịch thuốc lá điện tử có chứa nicotine, tổng trị giá trên 700 triệu đồng.

Mới đây, ngày 8/9/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Cần Thơ cũng khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam Nguyễn Văn Mạnh (24 tuổi, ở xã Vĩnh Hòa Hưng, tỉnh An Giang) để điều tra về hành vi "Buôn bán hàng cấm".

Qua kiểm tra, lực lượng Công an thu giữ 3.590 sản phẩm gồm máy hút thuốc lá điện tử, thuốc lá điện tử dùng một lần và các loại tinh dầu. Kết quả giám định xác định toàn bộ số sản phẩm là thuốc lá điện tử và dung dịch dùng cho thuốc lá điện tử, thuộc nhóm hàng hóa bị cấm kinh doanh, buôn bán. Tổng trị giá số hàng hóa vi phạm được xác định hơn 700 triệu đồng.

Những vụ việc trên cho thấy thuốc lá điện tử không chỉ là vấn đề sức khỏe mà còn đặt ra yêu cầu kiểm soát chặt chẽ hoạt động sản xuất, kinh doanh, vận chuyển và sử dụng.

Tăng kiểm tra, tuyên truyền để ngăn từ sớm

Trước thực tế này, nhiều địa phương đã chủ động triển khai các biện pháp kiểm tra, tuyên truyền nhằm ngăn thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng tiếp cận người dân, nhất là học sinh.

Tại Lào Cai, Chi cục Quản lý thị trường tỉnh vừa ban hành Kế hoạch số 666/KH-QLTT về tuyên truyền, đấu tranh ngăn chặn tình trạng mua bán, sử dụng thuốc lá, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn.

Theo kế hoạch, từ ngày 15/9 đến hết ngày 15/10/2026, 100% Đội Quản lý thị trường trực thuộc phối hợp với các cơ sở giáo dục, trọng tâm là các trường THCS và THPT tại khu vực đô thị, thị trấn, tổ chức tuyên truyền trong giờ sinh hoạt dưới cờ.

Đáng chú ý, lực lượng chức năng cảnh báo những hình thức ngụy trang thuốc lá điện tử dưới dạng bút bi, thỏi son, hộp sữa, đồ chơi trẻ em và nhiều sản phẩm quen thuộc khác.

Cùng với đó, học sinh được cung cấp thông tin về tác hại của nicotine, nguy cơ tổn thương phổi cấp liên quan đến thuốc lá điện tử và cảnh báo khả năng các đối tượng pha trộn ma túy tổng hợp vào tinh dầu.

Người dân đồng tình với việc cấm hoàn toàn

Từ những vụ việc được phát hiện và xử lý, nhiều người dân cho rằng việc cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng là cần thiết, nhất là trong bối cảnh các sản phẩm này có nguy cơ tiếp cận thanh thiếu niên.

Anh Nguyễn Cường (Hà Nội), chia sẻ với PV, việc cấm cần đi cùng với kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi buôn bán, vận chuyển và chứa chấp sử dụng. Theo người dân này, nếu nguồn cung được kiểm soát chặt thì nguy cơ trẻ em và thanh thiếu niên tiếp cận các sản phẩm này cũng sẽ giảm.

Tương tự, anh Hoàng Nam (ở Hà Nội) cho biết thêm, việc cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng không chỉ nhằm bảo vệ người trực tiếp sử dụng mà còn góp phần bảo vệ những người xung quanh, nhất là trẻ nhỏ. Bởi khi thuốc lá điện tử xuất hiện phổ biến trong đời sống, nguy cơ hình thành tâm lý coi đây là một sản phẩm bình thường, thậm chí là một trào lưu, sẽ khó tránh khỏi.

Những ý kiến này cũng đặt ra yêu cầu việc thực hiện quy định cấm phải được triển khai đồng bộ, từ kiểm soát nguồn hàng, xử lý hoạt động buôn bán đến tuyên truyền để người dân hiểu và chấp hành.

Từ những cảnh báo về sức khỏe, các vụ việc buôn bán hàng cấm bị phát hiện, khởi tố đến việc nhiều địa phương tăng cường kiểm tra, tuyên truyền, có thể thấy việc ngăn chặn thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đang được đặt ra ở nhiều cấp độ.

Để quy định cấm thực sự đi vào cuộc sống, cùng với sự vào cuộc của lực lượng chức năng, sự chủ động của gia đình, nhà trường và ý thức chấp hành của mỗi người dân cũng đóng vai trò quan trọng, qua đó góp phần hạn chế nguy cơ thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng tiếp tục len vào đời sống, đặc biệt là trong giới trẻ.