Các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ (MDGs) bao gồm 8 mục tiêu phát triển được ghi trong bản Tuyên ngôn Thiên niên kỷ của Liên hợp quốc năm 2000 và được 189 quốc gia thành viên Liên hợp quốc, trong đó có Việt Nam, đã cam kết phấn đấu đạt được vào năm 2015. Việt Nam cùng với nhiều quốc gia khác trên thế giới đã trải qua hơn 4/5 chặng đường thực hiện các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ và đang nỗ lực, phấn đấu thực hiện thành công các Mục tiêu vào năm 2015. Trong số 8 Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ, có 3 mục tiêu liên quan đến lĩnh vực chăm sóc sức khỏe bà mẹ - trẻ em, đó là:
MDG 1: Xóa bỏ tình trạng nghèo cùng cực và thiếu đói
1c: Giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em;
MDG 4: Giảm tử vong trẻ em
Giảm 2/3 tỉ suất tử vong ở trẻ dưới 5 tuổi từ năm 1990 - 2015
MDG 5: Nâng cao sức khỏe bà mẹ, giảm 3/4 tỷ số tử vong mẹ trong giai đoạn 1990 - 2015.
Kiểm tra sức khỏe cho bà mẹ mang thai. Ảnh: TM |
Thành tựu
Trong những năm qua, Việt Nam đã nỗ lực thực hiện các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ trong lĩnh vực y tế đã cam kết. Tỷ lệ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân ở trẻ em dưới 5 tuổi giảm từ 41% năm 1990 xuống còn 16,2% năm 2012, hoàn thành mục tiêu trước thời hạn 3 năm. Tỷ lệ tử vong trẻ em dưới 5 tuổi giảm gần 3 lần, từ 59‰ năm 1990 xuống còn 23,2‰ năm 2012, tiếp cận với mục tiêu đặt ra đến 2015 là 19,3‰. Tỷ lệ tử vong trẻ em dưới 1 tuổi cũng giảm mạnh từ 44,4‰ năm 1990 xuống còn 15,4‰ năm 2012, gần đạt mục tiêu đề ra cho năm 2015 là 14,8‰. Tỷ số tử vong mẹ đã giảm mạnh từ 230/100.000 trẻ đẻ sống năm 1990 xuống còn 69/100.000 trẻ đẻ sống năm 2009.
Song song với việc giảm mạnh các chỉ số tử vong bà mẹ, trẻ em trên mặt bằng chung toàn quốc, trong thời gian qua, Việt Nam cũng đã có rất nhiều nỗ lực trong việc giảm sự chênh lệch giữa các vùng miền về các chỉ số sức khỏe bà mẹ, trẻ em. Cụ thể, hiệu số chênh lệch tỷ suất tử vong mẹ giữa khu vực miền núi và khu vực đồng bằng năm 2001 khoảng 188/100.000 trẻ đẻ sống đã giảm xuống còn 72/100.000 năm 2009, tương tự, hiệu số chênh lệch tỷ lệ tử vong trẻ em dưới 5 tuổi giữa nông thôn và thành thị năm 2001 là 20,3‰ đã giảm xuống còn 14,3‰ năm 2010. Các cuộc điều tra cũng cho thấy tốc độ giảm tử vong bà mẹ và trẻ em nhanh nhất ở hai khu vực Tây Bắc và Tây Nguyên, điều đó chứng tỏ sự đúng đắn của chính sách tập trung ưu tiên cho các vùng dân tộc, miền núi trong công tác chăm sóc sức khỏe BM-TE.
Nhờ những thành tựu đó, tại Hội nghị cấp cao "Kêu gọi hành động vì sự sống còn của trẻ em" tổ chức tại Hoa Kỳ năm 2012, Liên hiệp quốc và các tổ chức quốc tế đã đánh giá Việt Nam là một trong 8/74 quốc gia tham gia theo dõi đạt tiến độ thực hiện mục tiêu giảm tử vong trẻ em, đồng thời là một trong số 9/74 quốc gia tham gia theo dõi đạt tiến độ thực hiện về mục tiêu MDG5 về giảm tử vong mẹ.
Đinh Anh Tuấn (Vụ Sức khỏe Bà mẹ - Trẻ em)