Chiều 22/10, tại phiên thảo luận tổ về các dự án Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng (ĐBQH TP Hải Phòng) nhấn mạnh yêu cầu phát triển nhà ở gắn với an sinh xã hội, kiểm soát đầu cơ và minh bạch thị trường bất động sản.

Phiên thảo luận tại Tổ 3 chiều 22/10. Ảnh: Lâm Hiển
Phát triển nhà ở cho thuê, kiểm soát chặt chuyển nhượng nhà ở xã hội
Đề cập dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), Thủ tướng cho biết nhu cầu nhà ở của người dân rất cao, trong khi nguồn cung phù hợp với khả năng chi trả còn nhiều bất cập. Thủ tướng đề cập tinh thần xuyên suốt "nhà trước hết là để người dân có chỗ ở, gắn với an sinh xã hội".
Một nội dung quan trọng là luật hóa các chính sách về nhà ở xã hội đã được kiểm chứng, đồng thời ngăn ngừa tình trạng trục lợi. Theo Thủ tướng, dự thảo quy định sau 5 năm, người mua chỉ được bán lại nhà ở xã hội cho đối tượng thuộc diện được mua nhà ở xã hội, nhằm bảo đảm chính sách phục vụ đúng mục tiêu an sinh.
Thủ tướng yêu cầu chính quyền các cấp tăng cường quản lý, kiểm soát chặt việc chuyển nhượng, bảo đảm người nhận chuyển nhượng đúng đối tượng thụ hưởng chính sách.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu ý kiến. Ảnh: Lâm Hiển
Dự thảo Luật cũng phân định rõ 4 nhóm nhà ở gồm nhà ở thương mại, nhà ở cho thuê, nhà công vụ và nhà chính sách, với cơ chế quản lý, ưu đãi phù hợp từng nhóm đối tượng.
Đáng chú ý, Thủ tướng nhấn mạnh định hướng ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê, coi đây là trụ cột chiến lược trong bảo đảm an sinh xã hội và góp phần hạn chế đầu cơ bất động sản. Nhu cầu thuê nhà giá hợp lý, dài hạn, bảo đảm tiêu chuẩn đối với công nhân, học sinh, sinh viên tại các khu công nghiệp, đô thị lớn đang rất lớn, trong khi cơ chế ưu đãi cho loại hình này chưa đủ rõ ràng.
Vì vậy, dự thảo dành riêng một chương về nhà ở cho thuê, bao gồm nhà ở đầu tư bằng vốn Nhà nước, nhà ở đầu tư không bằng vốn Nhà nước và nhà lưu trú công nhân trong khu công nghiệp.
Liên quan phát triển nhà ở xã hội trong các dự án nhà ở thương mại, Thủ tướng cho biết dự thảo sẽ hoàn thiện quy định về thời điểm tính tiền sử dụng đất, tạo cơ sở để UBND quyết định phù hợp thực tế địa phương.
Hạn chế phân lô bán nền, minh bạch giao dịch bất động sản
Về quy hoạch và phát triển đô thị, Thủ tướng yêu cầu hạn chế tối đa phân lô bán nền, nhất là tại các đô thị lớn, đồng thời tập trung phát triển nhà ở cao tầng. Theo dự thảo, tại các phường thuộc đô thị đặc biệt, đô thị loại I và loại II, chủ đầu tư phải xây dựng nhà ở; các khu vực còn lại do UBND cấp tỉnh xác định theo tiêu chí của Chính phủ.
Đối với cải tạo chung cư cũ, dự thảo làm rõ quyền và nghĩa vụ của chủ sở hữu khi công trình hết niên hạn, quy định việc bồi thường, hỗ trợ tái định cư hoặc đóng góp kinh phí xây dựng lại khi chung cư phải phá dỡ. Việc cải tạo cần gắn với tái thiết đô thị, đồng thời phân định rõ sở hữu riêng và sở hữu chung để hạn chế tranh chấp.

Thủ tướng yêu cầu hạn chế tối đa phân lô bán nền, nhất là ở đô thị lớn. Ảnh: Lâm Hiển
Về dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Thủ tướng cho biết cần khắc phục tình trạng thông tin dự án chưa công khai đầy đủ, lách luật huy động vốn và các quy định chồng chéo giữa những luật liên quan.
Dự thảo hướng tới thống nhất quy trình giao dịch, quy định mã định danh điện tử cho từng loại giao dịch bất động sản, tăng cường công khai thông tin và bảo vệ quyền lợi người mua nhà.
Đáng chú ý, chủ đầu tư phải thông báo bằng văn bản cho cơ quan quản lý cấp tỉnh khi bất động sản hình thành trong tương lai đủ điều kiện đưa vào kinh doanh, đồng thời phải được ngân hàng bảo lãnh nghĩa vụ tài chính. Tiền đặt cọc được giới hạn không quá 5% giá bán hoặc giá thuê mua và chỉ được thu khi bất động sản đủ điều kiện kinh doanh.
Theo Thủ tướng, việc hoàn thiện các quy định này nhằm xây dựng thị trường bất động sản minh bạch, lành mạnh, ổn định, kiểm soát đầu cơ và bảo đảm các quy định pháp luật đi vào thực tiễn.