Như Sức khoẻ và Đời sống đã đưa tin trước đó, tiếp tục chương trình công tác tại Lâm Đồng, chiều 30/10, đoàn công tác Bộ Y tế do Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên làm Trưởng đoàn đã làm việc với UBND tỉnh Lâm Đồng về tình hình triển khai Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 09/9/2025 và Kết luận số 149-KL/TW ngày 10/4/2025 của Bộ Chính trị.
Tiếp và làm việc với đoàn về phía tỉnh Lâm Đồng có ông Đinh Văn Tuấn – Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Ban Công tác dân số tỉnh Lâm Đồng; cùng lãnh đạo Sở Y tế và các sở, ban, ngành, đoàn thể liên quan của tỉnh.
Tham gia buổi làm việc về phía Bộ Y tế có đại diện lãnh đạo Cục Dân số; Vụ Kế hoạch – Tài chính, Cục Bà mẹ và Trẻ em; Cục Hạ tầng và Thiết bị y tế; Cục Quản lý Khám chữa bệnh; Văn phòng Bộ Y tế; Văn phòng Đảng uỷ Bộ Y tế.
Toàn cảnh buổi làm việc giữa Bộ Y tế và UBND tỉnh Lâm Đồng. Ảnh: Đặng Hiền
80% dân số được khám sức khoẻ định kỳ, khám sàng lọc miễn phí
Báo cáo tại buổi làm việc, Giám đốc Sở Y tế Lâm Đồng, Huỳnh Thị Phương Duyên cho biết, sau sáp nhập ba tỉnh Lâm Đồng, Bình Thuận và Đắk Nông, tỉnh Lâm Đồng có diện tích 24.233,07 km2, dân số gần 3,9 triệu người.
Địa bàn rộng, dân cư phân bố không đồng đều, điều kiện kinh tế - xã hội giữa các khu vực còn chênh lệch, tạo áp lực lớn đối với hệ thống y tế trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân.
Thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW và Kết luận số 149-KL/TW, Tỉnh ủy Lâm Đồng đã ban hành Chương trình hành động số 07-CTr/TU ngày 24/12/2025; UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 2884/KH-UBND ngày 06/3/2026 cùng các kế hoạch chuyên đề. Các nhiệm vụ được triển khai đồng bộ từ tỉnh đến cơ sở, tập trung củng cố y tế dự phòng, y tế cơ sở, nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, phát triển nguồn nhân lực và đẩy mạnh chuyển đổi số ngành Y tế.
Tính đến ngày 25/10/2026, tỷ lệ người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí đạt 79,9% dân số; tỷ lệ bao phủ BHYT ước đạt 95,9%. Tỷ lệ khám, chữa bệnh BHYT tại trạm y tế cấp xã đạt 19,15%, tiệm cận mục tiêu 20%; có 90% người dân được lập hồ sơ sức khỏe điện tử.
Trong lĩnh vực dân số, tổng tỷ suất sinh đạt 2,1 con/phụ nữ; tỷ số giới tính khi sinh là 107,5 bé trai/100 bé gái; tỷ lệ thanh niên được tư vấn, khám sức khỏe trước khi kết hôn đạt 80%. Tỷ lệ người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ đạt 65,21%, vượt kế hoạch đề ra.
Giám đốc Sở Y tế Huỳnh Thị Phương Duyên báo cáo tại buổi làm việc. Ảnh: Đặng Hiền
Bài toán thiếu nhân lực y tế chất lượng cao
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, báo cáo của UBND tỉnh Lâm Đồng cho thấy ngành Y tế tỉnh vẫn đang đối mặt với nhiều khó khăn, nhất là tình trạng thiếu hụt nhân lực và cơ sở vật chất.
Toàn tỉnh hiện có 2.905 bác sĩ, tương đương khoảng 7,5 bác sĩ/10.000 dân, thấp hơn mục tiêu 11 bác sĩ/10.000 dân vào năm 2030.
"Để đạt mục tiêu này, tỉnh cần bổ sung khoảng 1.572 bác sĩ, bình quân hơn 300 bác sĩ mỗi năm. Trong khi đó, nguồn nhân lực đào tạo theo địa chỉ sử dụng và đào tạo liên thông dự kiến tốt nghiệp giai đoạn 2026 – 2030 chỉ có 63 người.
Tình trạng thiếu bác sĩ tập trung tại các trạm y tế, vùng sâu, vùng xa và địa bàn khó khăn. Nhiều trạm y tế còn thiếu nhân lực chuyên môn, kế toán và công nghệ thông tin, ảnh hưởng đến hoạt động khám, chữa bệnh cũng như việc triển khai các chương trình chăm sóc sức khỏe ban đầu"- Giám đốc Sở Y tế, Huỳnh Thị Phương Duyên cho biết.
Về cơ sở vật chất, toàn tỉnh Lâm Đồng hiện có 9.277 giường bệnh kế hoạch, đạt 23,7 giường/10.000 dân. Để đạt mục tiêu 32 giường/10.000 dân vào năm 2030, tỉnh cần bổ sung khoảng 3.948 giường bệnh. Hệ thống trang thiết bị tại một số cơ sở y tế chưa đáp ứng yêu cầu; năng lực phát triển các chuyên khoa sâu còn hạn chế.
Về công tác khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân trên địa bàn tỉnh cũng gặp trở ngại do địa bàn rộng, giao thông khó khăn, dân cư thường xuyên biến động. Theo bà Duyên, mặc dù cả hệ thống chính trị đã vào cuộc, tuy nhiên trong quá trình triển khai một số địa phương còn lúng túng khi lựa chọn đơn vị tổ chức khám sau khi nhiệm vụ được phân cấp về cấp xã; Cùng đó, hệ thống phần mềm, Cổng dữ liệu sức khỏe và việc kết nối, liên thông dữ liệu giữa các hệ thống chưa hoàn thiện.
Đối với công tác dân số, một số chỉ tiêu chưa đạt kế hoạch. Trong 9 tháng đầu năm 2026, tỷ lệ sàng lọc trước sinh đạt 42,3% (kế hoạch 55%); sàng lọc sơ sinh đạt 48% (kế hoạch 70%); tỷ lệ người cao tuổi được lập hồ sơ quản lý sức khỏe đạt 65,7% (kế hoạch 70%). Đáng chú ý, còn 24/124 xã, phường, đặc khu chưa thành lập Ban Chỉ đạo Dân số và Phát triển.
Đại diện lãnh đạo các Sở, ban ngành của Lâm Đồng tham gia buổi làm việc. Ảnh: Đặng Hiền
Từ thực tế trên, UBND tỉnh kiến nghị Bộ Y tế quan tâm hỗ trợ phát triển nguồn nhân lực, đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị và nâng cao năng lực y tế chuyên sâu. Tỉnh đề nghị Bộ sớm hướng dẫn cụ thể mô hình hoạt động của trung tâm y tế khu vực và trạm y tế xã, phường, đặc khu; hoàn thiện Cổng dữ liệu sức khỏe, cấu hình kết nối API, biểu mẫu dữ liệu và cơ chế liên thông với các cơ sở khám, chữa bệnh, cơ quan Bảo hiểm xã hội.
Đồng thời, hướng dẫn việc thống kê người dân đã khám từ các nguồn dữ liệu khác nhau và phương án xử lý đối với trường hợp không thể đến điểm khám hoặc từ chối khám. Tỉnh cũng đề nghị Bộ quan tâm hỗ trợ phát triển các bệnh viện chuyên sâu, bệnh viện phục hồi chức năng vùng, chuyên khoa lão khoa và chuyển giao các kỹ thuật chuyên sâu trong lĩnh vực tim mạch, ung bướu, hồi sức cấp cứu, đột quỵ, y học hạt nhân và phục hồi chức năng; tạo điều kiện cho Lâm Đồng tham gia đề án thí điểm cấp cứu ngoại viện để tỉnh có thêm điều kiện nâng cao công tác này, phục vụ cho phát triển khinh tế du lịch.
Tại buổi làm việc, lãnh đạo các Vụ, Cục tham gia đoàn công tác của Bộ Y tế đã có những chia sẻ, góp ý và gợi mở thêm về cách triển khai thực hiện các nhiệm vụ trong công tác y tế đối với tinh Lâm Đồng.
Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UNBD tỉnh Đinh Văn Tuấn cho biết, thời gian qua, với sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị, đặc biệt là ngành Y tế, tỉnh đã đạt nhiều kết quả trong công tác chăm sóc sức khỏe Nhân dân.
Tuy nhiên, như các khó khăn, hạn chế đã nêu trên, trong đó nổi bật là vấn đề nhân lực chất lượng cao, công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân của tỉnh vẫn cần có những chuyển biến mạnh mẽ, tích cực hơn.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Đinh Văn Tuấn mong muốn Bộ Y tế và các đơn vị trực thuộc tiếp tục quan tâm, hỗ trợ, hướng dẫn tỉnh tháo gỡ khó khăn về nhân lực, cơ sở vật chất, phát triển y tế chuyên sâu và hoàn thiện hệ thống dữ liệu sức khỏe.
Về phía địa phương, tỉnh sẽ tiếp tục rà soát, sử dụng hiệu quả nguồn lực hiện có, ưu tiên đầu tư những cơ sở còn thiếu điều kiện thiết yếu; đồng thời tạo điều kiện thu hút đầu tư y tế ngoài công lập theo quy định, gắn phát triển mạng lưới y tế với nhu cầu thực tế của từng vùng.
Xây dựng trạm y tế xã thành đơn vị sự nghiệp công lập hoàn chỉnh
Kết luận buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên đánh giá tỉnh Lâm Đồng đã tích cực triển khai Nghị quyết số 72-NQ/TW và Kết luận số 149-KL/TW.
"Qua đi thực tế tại Trạm Y tế xã Đức Trọng, tôi thấy bà con phấn khởi vì được khám sức khoẻ định kỳ, khám sàng lọc miễn phí; cùng đó được theo dõi nhiều bệnh không lây nhiễm và cấp phát thuốc định kỳ ngay tại nơi sinh sống.
Đoàn công tác đánh giá cao việc địa phương đã chủ động tổ chức trạm y tế thành đơn vị sự nghiệp công lập chưa hoàn chỉnh, có giám đốc, con dấu, tài khoản, kế toán và ký hợp đồng thanh toán bảo hiểm y tế. Đây là kinh nghiệm có thể tham khảo, nhân rộng tại các địa phương khác trong quá trình kiện toàn y tế cơ sở"- Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên nói.
Thứ trưởng đề nghị tỉnh tiếp tục cụ thể hóa các mục tiêu, nhiệm vụ của Nghị quyết số 72-NQ/TW, Kết luận số 149-KL/TW bằng những chương trình, kế hoạch phù hợp với tình hình thực tế; xác định rõ trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và tăng cường kiểm tra, giám sát quá trình thực hiện.
Theo Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên, thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW, địa phương cần tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm. Trước hết, phải đưa các dịch vụ y tế đến gần người dân, từ phòng bệnh đến khám, chữa bệnh. Muốn vậy, trạm y tế xã phải từng bước trở thành đơn vị sự nghiệp công lập hoàn chỉnh, đủ điều kiện thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao.
Thứ trưởng đề nghị tỉnh giao Sở Y tế chủ trì xây dựng đề án cụ thể, với lộ trình từ nay đến năm 2030 để hoàn thiện mô hình trạm y tế tại 124 xã, phường. Đề án cần xác định rõ số lượng đơn vị thực hiện theo từng năm, từ năm 2027 đến năm 2030, bảo đảm tính khả thi và phù hợp với điều kiện thực tế.
Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát biểu. Ảnh: Đặng Hiền
Đối với những trạm y tế đã đáp ứng đầy đủ điều kiện, tỉnh cần giao nhiệm vụ theo đúng chức năng, nhiệm vụ; những đơn vị chưa hoàn chỉnh thì thực hiện chuyển giao từng bước, tránh tình trạng giao thêm nhiệm vụ khi chưa đủ năng lực thực hiện.
Khi trạm y tế xã được hoàn thiện theo mô hình quy định, các nhiệm vụ y tế dự phòng và chăm sóc sức khỏe ban đầu cần được bố trí phù hợp tại tuyến này. Đối với hoạt động điều trị, tỉnh nghiên cứu sắp xếp theo hướng chuyển về bệnh viện khu vực gần nhất. Đây là lộ trình cần được triển khai từng bước, có thời gian chuẩn bị đến năm 2030.
Thứ trưởng cũng lưu ý, các điểm trạm hiện nay cần được nghiên cứu chuyển đổi công năng phù hợp khi mô hình trạm y tế đa chức năng được hình thành. Trong tương lai, các điểm trạm có thể trở thành phòng khám bác sĩ gia đình hoặc địa điểm chăm sóc sức khỏe ban ngày cho người cao tuổi.
Trước mắt, khi các điểm trạm vẫn thực hiện khám, chữa bệnh, Sở Y tế cần tham mưu tỉnh nghiên cứu mô hình cấp con dấu riêng cho điểm trạm, phục vụ việc xác nhận đơn thuốc và giấy chuyển viện. Cách làm này giúp người dân giảm thời gian, chi phí đi lại, nhất là những trường hợp phải di chuyển 5-6 km đến trạm chính chỉ để hoàn thiện thủ tục.
Đẩy mạnh phòng bệnh, hoàn thành khám sức khỏe định kỳ và lập sổ sức khỏe điện tử
Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh yêu cầu chuyển mạnh từ khám, chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh. Địa phương cần tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn người dân thực hiện các biện pháp phòng bệnh, góp phần giảm nguy cơ mắc bệnh và giảm tải cho các cơ sở khám, chữa bệnh.
Cùng với đó, tỉnh cần tập trung thực hiện khám sức khỏe định kỳ cho người dân, phấn đấu hoàn thành mục tiêu trong năm nay và duy trì thường xuyên những năm tiếp theo. Việc tổ chức khám cần linh hoạt, không nhất thiết yêu cầu người dân tập trung tại trạm y tế mà có thể triển khai khám lưu động, thực hiện cuốn chiếu theo từng thôn, bản, nương, ấp để thuận lợi cho người dân tham gia.
Thành viên đoàn công tác Bộ Y tế phát biểu. Ảnh: Đặng Hiền
Về thanh toán chi phí khám sức khỏe, Thứ trưởng đề nghị thực hiện phù hợp với điều kiện của từng địa phương. Trạm y tế đủ điều kiện thì có thể được giao ký hợp đồng; trường hợp chưa đáp ứng yêu cầu, có thể giao UBND cấp xã hoặc đơn vị cụ thể do tỉnh quy định thực hiện.
Một nhiệm vụ quan trọng khác là lập sổ sức khỏe điện tử, bảo đảm quản lý sức khỏe người dân theo đúng định hướng của các nghị quyết, chỉ thị. Việc triển khai cần gắn với ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và nâng cao hiệu quả hoạt động của y tế cơ sở.
Chủ động thích ứng với già hóa dân số, phát huy vai trò cộng tác viên
Về công tác dân số, Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên cho biết Lâm Đồng đã đạt mức sinh thay thế khoảng 2,1 con/phụ nữ. Tỉnh cần tiếp tục duy trì kết quả này, đồng thời thực hiện các giải pháp phù hợp nhằm duy trì mức sinh thay thế và kiểm soát tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh.
Đặc biệt, địa phương cần chủ động thích ứng với già hóa dân số, chú trọng chăm sóc người cao tuổi cả về dinh dưỡng, thể chất và tinh thần. Bên cạnh việc bảo đảm điều kiện chăm sóc, cần tạo cơ hội để người cao tuổi tiếp tục tham gia các hoạt động xã hội phù hợp với sức khỏe và khả năng chuyên môn.
Theo Thứ trưởng, già hóa dân số cũng mở ra cơ hội phát triển các loại hình dịch vụ chăm sóc người cao tuổi, góp phần tạo việc làm, nhất là cho lực lượng lao động trẻ. Tỉnh có thể nghiên cứu mô hình chăm sóc người cao tuổi tại nhà hoặc trung tâm chăm sóc ban ngày; đồng thời phối hợp với các cơ sở y tế, trường cao đẳng, trung cấp y tế tổ chức đào tạo nhân lực có kiến thức, kỹ năng chăm sóc người cao tuổi.
Đối với mạng lưới cộng tác viên tại cơ sở, Thứ trưởng đề nghị tỉnh nghiên cứu phương án bố trí kiêm nhiệm phù hợp giữa các lĩnh vực y tế, dân số, HIV/AIDS và các nhiệm vụ liên quan. Việc này vừa giúp phối hợp hoạt động hiệu quả, giảm chi phí đi lại, vừa tạo điều kiện nâng cao thu nhập cho cộng tác viên thông qua chế độ phụ cấp tương ứng với nhiệm vụ được giao.
Đối với nội dung thí điểm cấp cứu ngoại viện, Thứ trưởng đề nghị Cục Quản lý Khám, chữa bệnh rà soát lại các quyết định liên quan. Trường hợp quy định chưa cụ thể đối với từng địa phương, cần nghiên cứu, bổ sung hướng dẫn phù hợp để triển khai hiệu quả.
Thứ trưởng cũng lưu ý Lâm Đồng có lợi thế về du lịch, thu hút đông du khách, do đó cần quan tâm phát triển năng lực cấp cứu ngoại viện, bảo đảm khả năng tiếp cận dịch vụ y tế khi có tình huống phát sinh.
Đối với các đề xuất khác liên quan đến công tác tổ chức cán bộ, nhân lực, tài chính... Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên cho biết một số nội dung liên quan đến tỉnh, do đó Sở Y tế báo lại với UBND tỉnh; nội dung liên quan đến Bộ, Bộ Y tế ghi nhận và sẽ giao các Vụ, Cục liên quan nghiên cứu, trao đổi lại với tỉnh; nội dung liên quan đến các bộ, ngành khác, Bộ Y tế ghi nhận và sẽ chuyển đến, bộ, ngành liên quan.
Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên và Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Đinh Văn Tuấn đã chứng kiến lễ tiếp nhận, bàn giao tài sản công nhà đất tại 19 Tôn Thất tùng, phường Lâm Viên - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng giữa Cục Dân số (Bộ Y tế) và Sở Y tế Lâm Đồng.
Các đại biểu tham dự lễ bàn giao.
Cũng tại buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên và Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Đinh Văn Tuấn đã chứng kiến lễ tiếp nhận, bàn giao tài sản công nhà đất tại 19 Tôn Thất Tùng, phường Lâm Viên - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng giữa Cục Dân số (Bộ Y tế) và Sở Y tế Lâm Đồng.
