Thông tin “lá cải” đang hủy hoại văn hóa ta?

15-08-2011 07:14 | Văn hóa – Giải trí
google news

“Gossip” có nghĩa là thông tin tán gẫu hay còn gọi là thông tin “lá cải”. Một số tờ báo, tạp chí ở nước ta đã dùng nguyên từ tiếng Anh này chạy thành chuyên mục. Có tạp chí dành đến 5-6 trang gossip.

“Gossip” có nghĩa là thông tin tán gẫu hay còn gọi là thông tin “lá cải”. Một số tờ báo, tạp chí ở nước ta đã dùng nguyên từ tiếng Anh này chạy thành chuyên mục. Có tạp chí dành đến 5-6 trang gossip. Ngoài những trang mạng tràn ngập hay “chuyên” thông tin gossip, một số tờ báo/tạp chí đi vào nội dung “lá cải” ngày càng xuất hiện nhiều trên sạp báo vì chúng ngày càng “giật” được độc giả từ những tờ báo chính thống.

Thông tin gossip thường được trình bày bắt mắt, hình ảnh sống động và tươi tắn. Có tạp chí chỉ chụp ảnh riêng cho báo chứ không dùng ảnh do nhân vật cung cấp, để đảm bảo luôn mới và được độc quyền về hình ảnh đó. Bài vở ngắn gọn nhưng hình ảnh phóng to. Dễ nhận ra hơn cả là thông tin gossip không thể tách rời với chuyện hậu trường của người nổi tiếng. Có những tạp chí mà từ đầu đến cuối, trang nào cũng có hình ảnh hay thông tin về người nổi tiếng. Từ chuyện ăn uống, nhà cửa cho đến đồ dùng sinh hoạt được giới thiệu tỉ mỉ. Chuyện được các báo này “săn” nhiều nhất là chuyện tình cảm của người nổi tiếng: yêu nhau, kết hôn, bỏ nhau, con cái… Mỗi sự kiện, tùy theo mức độ nổi tiếng hay tần suất xuất hiện của nhân vật mà khai thác đậm nhạt khác nhau…
 Người dân khó lựa chọn cho mình những thông tin chính thống khi khá nhiều thông tin “lá cải” đang tràn lan trên các sạp báo.

Trong khi báo chí gossip nước ngoài hình thành một số nguyên tắc được sử dụng như luật bất thành văn thì gossip ở ta dường như chẳng một đề tài nào mà không “nhào dzô”. Chẳng hạn, báo chí gossip ở Anh không bao giờ viết về bệnh riêng hoặc về con cái người nổi tiếng. Nhưng ở ta đã chứng minh bằng bài viết về những vấn đề đó một cách… khéo léo! Báo T. cuối tuần có đề cập đến việc con trai của nghệ sĩ Q.T bị căn bệnh mà vợ chồng anh nhiều năm nay phải dành dụm tiền đưa con đi chữa trị ở nước ngoài. Đây là nỗi đau nhưng bài báo khai thác “khéo léo” để thấy được tình cảm và nỗi niềm của người cha.

Gần đây thì dư luận công phẫn đến cực điểm khi hàng loạt trang mạng đưa bài và hình ảnh bình luận về con gái của một nữ diễn viên… lộ quần “chip” mà ai cũng hiểu là với chiếc váy ngắn, đứa trẻ ngồi trên ghế thế, phóng viên ảnh có thể dễ chụp giật được hình ảnh để phục vụ cho mục đích “giật gân” như vậy. Nhưng ở đây lại không phải lỗi (cố ý) của người chụp ảnh và của nơi phát đi thông tin đầu tiên mà của những trang mạng lấy lại bài viết cùng hình ảnh từ trang gốc và giật tít đẩy câu chuyện đến mức “khủng” như thế. Để thấy rằng, “lá cải” ở xứ mình “phong phú” hơn ở xứ người khi có đội ngũ biên tập viên ở các trang điện tử nhặt nhạnh bài vở ở các trang khác rồi “biên tập” tên bài, tít và ảnh sao cho “sốc” nhất. Cứ nhăm nhăm câu nào “loảng xoảng” nhất để đẩy thành tít, thành tên bài, chẳng cần biết nó có gắn với toàn bộ nội dung bài viết hay chỉ là một tiểu tiết… Tai hại hơn, cách giật tít và biên tập theo kiểu đẩy những thông tin “giật gân” lên cao nhất và tước bỏ những thông tin khác khiến đồng nghiệp báo viết không ít phen “khốn đốn” với nhân vật phỏng vấn khi nhìn lại các bài viết “được” báo điện tử “tái sử dụng”.

Thuỳ Linh - Vàng Anh là nhân vật được thông tin gossip khai thác kỹ cả khi scandal sex của cô đã khép lại nhiều năm.
Đã có đề xuất xử phạt nghiêm những tờ báo, nhà báo “lá cải” vi phạm các quy định về nghề nghiệp. Nhưng với những tin bài “lá cải” hay những báo xài “lá cải” thì không phải trường hợp nào cũng có thể quy kết mắc lỗi nghề nghiệp nếu như không nói phần nhiều là lỗi về… tư cách làm nghề. Vả lại, có những người viết giải trí thì “chuyên trị” sản xuất “món cải”. Dĩ nhiên, mỗi người có lý do để hành nghề theo cách mà họ nghĩ là không sai và mỗi độc giả có quyền chọn cho mình những tờ báo hay những dạng thông tin phù hợp, nhưng có lẽ đã đến lúc tổ chức nghề nghiệp cần có quy định cụ thể hơn, tránh “lá cải” đến mức gây phẫn nộ trong dư luận hay có thể giúp độc giả tìm được cho mình những trang “báo sạch” phù hợp với nhu cầu của họ.

Nhiều người tin rằng báo chí gossip là một hình thức dân chủ trong thông tin bởi gần như không thể ngăn chặn thông tin và khi không ít công chúng hiện nay lại cần thứ thông tin như vậy. Gần đây, cùng với những vụ scadal liên tiếp trong làng giải trí, báo chí gossip hay nói đúng hơn là những bài viết phản ánh và bình luận các vụ việc này thường đứng ở vị trí có nhiều độc giả truy cập nhất khi được đăng tải trên các trang tin điện tử. Những thông tin vặt vãnh, bên lề và hậu trường nhưng lại là món khoái khẩu của khá nhiều độc giả hiện nay. Ở một số nước, báo chí gossip không bị đẩy khỏi dòng báo chí truyền thống. Có điều, như đã nói ở trên, gossip cũng phải có những nguyên tắc và luật lệ nhất định. Vì thông tin báo chí khác với tin tức vỉa hè ở chỗ những thông tin đó phải được kiểm soát và xuất bản theo những quy định ràng buộc quyền và trách nhiệm của người đưa thông tin và cơ quan chịu trách nhiệm về thông tin đó.            

 Ngọc Hoàng


Ý kiến của bạn