Cuộc sống cần biết lắng nghe nhưng ở bệnh viện (BV), BN muốn bác sĩ (BS) nghe mình hơn ai hết. Nhiều trường hợp khi nghe ý kiến của BN, BS dễ có phản ứng tức thời theo cảm nghĩ chủ quan của mình mà không hiểu nội dung, nguyên nhân, tác dụng của lời nói đó khiến BN bị cụt hứng không muốn tiếp tục dễ dẫn đến thái độ bất hợp tác.
 Thầy thuốc cần quan tâm tới tâm lý người bệnh. |
Người BS giỏi là người biết tranh thủ tình cảm lòng tin của BN bởi hầu như BN nào tìm đến cơ sở y tế cũng có tình cảm và lòng tin đối với thầy thuốc và BV, coi BS là vị cứu tinh của mình. Có thuận lợi này, công việc khám chữa bệnh thuận lợi hơn nhiều và không bao giờ thầy thuốc được làm mất lòng tin đó. Không sợ BN không tin mà chỉ sợ thầy thuốc đánh mất tình cảm, lòng tin trong lòng BN.
BN và người nhà BN từ lúc qua cổng BV, đến phòng khám bệnh rồi đến các khoa phòng luôn gặp những nụ cười, ánh mắt thông cảm từ người bảo vệ, hộ lý đến bác sĩ..., hẳn sẽ có cảm giác yên tâm về bệnh tình của mình và tin tưởng nói hết với thầy thuốc những điều cần nói. Không gian BV cũng không kém phần quan trọng tạo tâm lý cho BN nên cần chú ý công tác phục vụ người bệnh, trước hết là vệ sinh sạch sẽ, trật tự, tránh các mùi của bệnh viện như mùi thuốc sát trùng, mùi hôi...
Quá trình tác động tâm lý BN phải từ từ, liên tục từ khi vào viện đến khi ra viện, không thể một lúc mà tác động tất cả tâm lý BN. Ví dụ: BN được tiếp đón tử tế ở phòng tiếp đón, vệ sinh sạch sẽ, phòng khám nhẹ nhàng thân mật, quan tâm sâu sắc BN ở bệnh phòng, ngoài thuốc men phải chú ý đến ăn mặc, giải trí, tất cả những điều đó tác động tâm lý BN rất lớn. Đối với BN dấu bệnh, bất hợp tác, thầy thuốc phải biết khêu gợi nỗi lòng của BN, giúp BN những việc riêng tư và qua đó khai thác được bệnh sử, đặc điểm tâm lý BN.
Văn hóa BV là tạo cho BN phấn khởi, vui vẻ dùng thuốc với lòng thán phục biết ơn, BN đón chờ từng phút tác dụng của thuốc, chờ đợi BS đến khám bệnh cho mình hơn cả người thân. Một số BN thích dùng loại thuốc bổ nào đó, nếu vô hại thầy thuốc có thể cho BN dùng, làm cho BN vui vẻ, tin tưởng trình độ chuyên môn kỹ thuật của BN, tin tưởng nhất định sẽ lành để trở về với gia đình, không làm cho BN bi quan chán nản, phải nuôi niềm hy vọng trong lòng BN, không bao giờ để BN tuyệt vọng, gieo rắc tâm lý bi quan hãi hùng, chết chóc vì bệnh nguy kịch.
Đối với BN trí thức thường tìm đọc sách y học, nhất là về bệnh của mình và dễ có ý kiến, thầy thuốc phải lắng nghe, suy nghĩ, nghiên cứu trả lời đúng mức cho BN, cái gì chấp nhận cái gì không, cái gì khoa học, cái gì phản khoa học, cái gì là thực tế, cái gì là sách vở, cùng bàn bạc bình đẳng với BN, không áp đặt, không phủ nhận, không cãi vã, không làm cho BN coi thường, đánh giá trình độ thầy thuốc.
Hằng ngày, các BN tiếp xúc với nhau và ý kiến BN xung quanh tác động rất lớn tới tâm lý người bệnh, vì vậy, BS, điều dưỡng phải làm tốt công tác tâm lý đối với tất cả các BN, tránh chuyện “buôn dưa lê” trong buồng bệnh, dễ gây hoang mang cho BN khác.
BS.Nguyễn Thanh Hưng