Ngày nay trước tình trạng gia tăng các yếu tố nguy cơ như nghiện rượu, nghiện thuốc lá, lạm dụng thuốc, yếu tố chấn thương…, cùng với sự phát triển về kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh, cộng với sự am hiểu của nhân viên y tế, của bệnh nhân về các bệnh lý khớp háng, ngày càng có nhiều bệnh nhân trẻ được phát hiện các bệnh lý về khớp háng cần phải chỉ định phẫu thuật thay khớp.
 Bệnh nhân Nguyễn Phú Quang trước khi phẫu thuật. |
Tại Viện Chấn thương Chỉnh hình (Bệnh viện TW Quân đội 108), ngày 28/12/2011, các chuyên gia y tế Đức và các bác sĩ Khoa Phẫu thuật khớp đã thực hiện phẫu thuật thay khớp háng bằng khớp Spiron cán ngắn cho bệnh nhân Nguyễn Phú Quang (trú tại xã An Mỹ, huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình). Bệnh nhân Quang bị hoại tử chỏm xương đùi phải, do đau nhiều nên đi lại rất khó khăn, thường xuyên phải dùng nạng, cần phải phẫu thuật thay khớp để phục hồi chức năng vận động khớp háng.
Ưu điểm của khớp Spiron
Theo Tiến sĩ Lưu Hồng Hải, Viện trưởng Viện Chấn thương Chỉnh hình (Bệnh viện TW Quân đội 108), đối với bệnh nhân trẻ khi tiến hành phẫu thuật thay khớp háng nhân tạo bệnh nhân phải đối mặt với vấn đề thay lại khớp. Từ khi có khớp nhân tạo ra đời với những vật liệu khác nhau mục đích để làm tăng tuổi thọ của khớp nhưng thực tế cho thấy khớp háng nhân tạo tuổi thọ trung bình từ 15-20 năm. Sau thời gian trên khớp nhân tạo có thể bị lỏng do các nguyên nhân: sự mòn của khớp do hai mặt khớp cọ vào nhau, do tiêu xương quanh ổ cối, xương đùi, do nhiễm khuẩn,…
 Phim chụp trước mổ. |
 Lắp cán Spiron vào cổ xương đùi. |
Các trường hợp chỉ định thay khớp Spiron
Thay khớp háng bằng khớp Spiron được chỉ định trong các trường hợp khớp háng bị tổn thương và đau mà mọi giải pháp điều trị nội khoa đều thất bại. Khớp bị tổn thương do nhiều bệnh lý khác nhau như: Viêm khớp (viêm đa khớp dạng thấp, viêm đa khớp thiếu niên, viêm dính cột sống, thoái hóa khớp); Hoại tử vô trùng (do chấn thương, chưa rõ nguyên nhân, do lạm dụng thuốc như corticoide, phóng xạ,…); Nhiễm trùng đã điều trị ổn định (viêm mủ hoặc viêm xương tủy đường máu hoặc sau mổ, lao khớp); Các bệnh lý khớp háng bẩm sinh. Các chỉ định trên kèm theo 2 điều kiện: bệnh nhân dưới 60 tuổi và chất chất lượng xương còn tốt.
Các trường hợp có bệnh toàn thân, bệnh nhân mắc các bệnh mạn tính như suy thận, suy gan, suy tim… Khớp còn đang trong tình trạng nhiễm khuẩn hoặc tiềm ẩn nhiễm khuẩn trong cơ thể, da vùng phẫu thuật bị viêm loét, chất lượng xương và hình thái cổ xương đùi không đảm bảo không đủ điều kiện thực hiện phẫu thuật này.
 Khâu vết mổ. |
Quy trình phẫu thuật được thực hiện như thế nào?
 Phim chụp sau mổ của bệnh nhân Quang. |
Chăm sóc sau phẫu thuật
Sau phẫu thuật, bệnh nhân sẽ được dùng thuốc kháng sinh dự phòng khoảng 5 - 7 ngày. Từ ngày thứ 2, bệnh nhân được các bác sĩ, điều dưỡng hướng dẫn tập vận động thụ động, chủ động tăng dần và tập vật lý trị liệu. Cắt chỉ vết mổ sau 12 đến 14 ngày nếu vết mổ liền tốt.
Đối với bệnh nhân Nguyễn Phú Quang, sau khi phẫu thuật thay khớp háng tại Viện chấn thương Chỉnh hình, hiện sức khỏe đã ổn định, vết mổ liền sẹo tốt, có thể đi lại bằng cách dùng nạng hỗ trợ, đã xuất viện sau 8 ngày sau phẫu thuật. Dự kiến sau 6 - 8 tuần bệnh nhân Quang có thể đi lại bình thường.
Có thể nói, kỹ thuật thay khớp háng bằng khớp Spiron cán ngắn đã mở ra một hướng điều trị mới, hiệu quả cho bệnh nhân bị bệnh lý khớp háng phải thay khớp nhân tạo, đặc biệt là những bệnh nhân trẻ. Hy vọng kỹ thuật này sẽ được phát triển tại các cơ sở y tế chuyên khoa để thêm nhiều bệnh nhân có điều kiện tiếp cận kỹ thuật mới tiên tiến này.
Dương Thanh Hoàn