Đề thi vào đại học được Bộ GD&ĐT cho hay là “Đề thi sẽ phù hợp với trình độ thí sinh. Tất cả thí sinh có học lực trung bình đều có thể làm được một phần đáng kể của đề thi chứ không thể bỏ giấy trắng”. Thế nhưng chuyện bài làm “bỏ giấy trắng” là thế nào khi Trường ĐH Kinh tế Đà Nẵng có đến 260 điểm 0; ĐH Sư phạm TP.HCM là 271 bài; ĐH Nông - Lâm TP.HCM là 784 bài; ĐH Sư phạm Hà Nội cũng có tới 495 điểm 0...?
Đi thi đại học, thí sinh và cả nhà cùng bàn chọn khối thi có những môn mà thí sinh có khả năng nhất chưa kể trước khi thi gần như ai cũng học ôn luyện ít nhất là vài tháng, mà lại vẫn bị điểm 0 ! Vậy còn những môn không định thi sẽ thế nào? Chuyện hàng ngàn thí sinh bị điểm 0 kể cũng đáng giật mình nhưng giật mình hơn là trước đó có kỳ thi tốt nghiệp phổ thông mà trường nào, tỉnh nào cũng có tỉ lệ đỗ và điểm cao ngất ngưởng.
Đề thi đại học quá khó hay những bài làm điểm 0 là một minh chứng cho những băn khoăn, nghi vấn về một kỳ thi tốt nghiệp THPT chưa nghiêm túc và còn chạy theo thành tích như hiện nay?
Đau lòng hơn là trong các môn thi có nhiều bài bị điểm 0 thì môn lịch sử chiếm ngôi đầu bảng! Riêng trường ĐH Nội vụ Hà Nội có 147 thí sinh điểm 0 môn sử. Nhìn rộng ra, không biết học sinh ta hiểu lịch sử nước nhà như thế nào trong khi chúng ta nói rất nhiều đến lòng yêu nước và tự hào dân tộc.
Trong những năm qua, tỷ lệ học sinh tốt nghiệp phổ thông mỗi năm một cao hơn liệu có tỷ lệ thuận với chất lượng giáo dục tăng lên? Việc thi là đỗ trong các kỳ thi tốt nghiệp phổ thông khá tốn kém đang khiến cho dư luận đặt câu hỏi “có nên duy trì các kỳ thi vô ích này không?”. Để đánh giá chất lượng dạy và học trong trường phổ thông, thiết nghĩ nên nhìn vào số học sinh đỗ đại học để biết về trường THPT cũng như nhìn số học sinh vào lớp 10 các trường THPT có tiếng là biết được chất lượng các trường PTCS.
Nhớ lại năm đầu ngành giáo dục phổ thông thực hiện “hai không” đã cho đáp số nhiều trường chỉ tốt nghiệp 50 - 60%, trường cao nhất hơn 70%. Kết quả đau lòng là một giá trị thật. Hiện nay kết quả vui nhưng giá trị giả sẽ nguy hại tới mức học sinh sẽ không chịu học để có kiến thức cơ bản, mà trông chờ vào bạn bè, vào thầy cô trong các kỳ thi, đặc biệt là kỳ thi tốt nghiệp. Tâm lý này mang lên đại học sẽ phát sinh thêm nạn chạy thầy, chạy điểm rồi khi ra trường sẽ là chạy việc, chạy chỗ và rồi guồng máy hoạt động tại các công sở nhà nước sẽ như thế nào!
Vì học sinh thân yêu, vì tương lai đất nước, trước mắt, ngành giáo dục phổ thông cần nhìn thẳng vào sự thật, trung thực với chính mình để học sinh học hành nghiêm túc hơn, tạo đà cho việc học tại các trường đại học cũng như chất lượng cán bộ tại các cơ quan, tổ chức trong xã hội.
LÊ QUÝ