Nam thanh niên 18 tuổi nguy kịch khi chơi thể thao
Theo thông tin từ Bệnh viện Nhân dân 115 (TP.HCM), bệnh nhân nhập viện trong tình trạng ngưng tim ngoại viện, hôn mê sâu và nguy kịch. Trước đó, nam thanh niên bất ngờ đổ gục khi đang chơi thể thao. Ngay khi tiếp nhận, các bác sĩ đã khẩn trương triển khai các biện pháp hồi sức tích cực, trong đó có sử dụng kỹ thuật tim phổi nhân tạo V-A ECMO - phương pháp hỗ trợ tuần hoàn ngoài cơ thể hiện đại.
Sau khoảng một tuần, bệnh nhân cai ECMO thành công. Tuy nhiên, nguy cơ vẫn chưa qua đi. Người bệnh tiếp tục đối mặt với hàng loạt biến chứng nặng nề như viêm phổi, suy thận phải lọc máu liên tục, nhiễm trùng vết thương và tổn thương não do thiếu oxy kéo dài.
Nhờ sự nỗ lực không ngừng của đội ngũ y bác sĩ cùng quá trình chăm sóc tích cực, tình trạng của bệnh nhân dần cải thiện. Sau 86 ngày điều trị, chàng trai đã được xuất viện, đánh dấu một hành trình hồi sinh đầy kỳ tích.
Ngừng tim đột ngột cực kỳ nguy hiểm
Ngừng tim đột ngột là tình trạng tim bất ngờ ngừng bơm máu hiệu quả, khiến người bệnh đột ngột ngã quỵ, mất ý thức và ngừng thở hoặc thở bất thường. Nếu không được cấp cứu trong vài phút đầu, nguy cơ tử vong là rất cao.
Ngừng tim khi chơi thể thao là hiện tượng hiếm gặp, đặc biệt ở người trẻ. Tuy nhiên, nguy cơ không giống nhau ở tất cả mọi người. Nam giới có tỷ lệ cao hơn nữ; một số môn thể thao như bóng đá, bóng rổ, chạy cường độ cao có nguy cơ cao hơn; và nguy cơ tăng dần theo tuổi, đặc biệt sau 25 tuổi.
Nguyên nhân chủ yếu thường liên quan đến các bệnh tim tiềm ẩn chưa được phát hiện, bao gồm bệnh cơ tim, rối loạn nhịp tim bẩm sinh, bất thường mạch vành. Ở người lớn tuổi, nguyên nhân thường gặp hơn là bệnh động mạch vành.
Đáng lưu ý, nhiều trường hợp không có bất kỳ triệu chứng cảnh báo nào trước đó. Người bệnh vẫn sinh hoạt và tập luyện bình thường cho đến khi sự cố xảy ra.
Khởi động kỹ trước khi tập và tăng dần cường độ vận động
Nhận biết và xử trí ngừng tim đúng cách
Trong trường hợp phát hiện một người đột ngột ngã quỵ khi đang chơi thể thao, việc xử trí nhanh chóng và đúng cách có thể quyết định sự sống còn.
- Nhận biết dấu hiệu ngừng tim: Người bệnh đột ngột ngã xuống, không do va chạm; không phản ứng khi gọi; không thở hoặc thở bất thường; không bắt được mạch. Đây là những dấu hiệu điển hình của ngừng tim đột ngột.
- Gọi cấp cứu ngay lập tức: Nhanh chóng gọi cấp cứu 115. Thời gian là yếu tố sống còn trong những phút đầu tiên.
- Tiến hành hồi sức tim phổi (CPR): Nếu người bệnh không thở và không có mạch, cần bắt đầu ép tim ngay. Đặt hai tay chồng lên nhau ở giữa ngực, ép mạnh và sâu khoảng 5-6 cm với tần số 100-120 lần/phút. Duy trì ép tim liên tục cho đến khi có nhân viên y tế hỗ trợ.
- Sử dụng máy sốc tim tự động (AED) nếu có: AED là thiết bị có thể tìm thấy tại nhiều sân vận động và trung tâm thể thao. Máy sẽ hướng dẫn từng bước và tự động sốc điện khi cần thiết để khôi phục nhịp tim.
- Tiếp tục hỗ trợ cho đến khi cấp cứu đến: Ngay cả khi tim đập trở lại, người bệnh vẫn cần được theo dõi và hỗ trợ hô hấp cho đến khi đội ngũ y tế tiếp nhận.
Người xung quanh nhận thấy rất quan trọng trong quá trình xử trí cấp cứu. Nếu được can thiệp đúng cách trong 3-5 phút đầu, khả năng sống sót của người bệnh có thể tăng lên gấp nhiều lần.
Tập thể thao an toàn là chìa khóa bảo vệ sức khỏe
Không thể phủ nhận lợi ích to lớn của việc tập luyện thể dục thể thao trong phòng ngừa các bệnh lý mạn tính như béo phì, tăng huyết áp, nhồi máu cơ tim hay đột quỵ. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn, người tập cần lưu ý một số nguyên tắc:
- Khám sức khỏe định kỳ, đặc biệt trước khi tham gia các môn thể thao cường độ cao.
- Khởi động kỹ trước khi tập và tăng dần cường độ vận động.
- Lắng nghe cơ thể, không cố gắng khi có dấu hiệu bất thường như đau ngực, chóng mặt, khó thở.
- Tránh tập luyện quá sức, đặc biệt trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt.
- Người có bệnh tim mạch vẫn có thể tập luyện nhưng cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ.
Tóm lại: Ngừng tim khi chơi thể thao là tình trạng hiếm gặp nhưng cực kỳ nguy hiểm, có thể xảy ra ở cả người trẻ và người không có tiền sử bệnh rõ ràng. Để phòng ngừa nguy cơ đột tử, mỗi người cần chủ động kiểm tra sức khỏe tim mạch, tập luyện đúng cách và trang bị kiến thức sơ cứu cơ bản. Đồng thời, việc nâng cao kỹ năng hồi sức tim phổi trong cộng đồng sẽ góp phần cứu sống nhiều người hơn trong những tình huống khẩn cấp.
